អមជាមួយកិច្ចព្រមព្រៀងលើកលែងទិដ្ឋាការ លោក ប្រាក់ សុខុន រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសកម្ពុជា និងលោក Olivier Jean Patrick Nduhungirehe រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសរវ៉ាន់ដា បានចុះហត្ថលេខាលើអនុស្សរណៈនៃការយោគយល់ស្តីពីការបង្កើតកិច្ចពិគ្រោះយោបល់ទ្វេភាគីរវាងក្រសួងការបរទេសទាំងពីរផងដែរ។ នេះបើតាមក្រសួងការបរទេសកម្ពុជា។

ការចុះហត្ថលេខាលើឯកសារទាំងពីរខាងលើ ត្រូវបានក្រសួងការបរទេស ចាត់ទុកថា ជាជំហានដ៏សំខាន់ឆ្ពោះទៅពង្រឹងមិត្តភាព និងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការរវាងកម្ពុជា និងរវ៉ាន់ដា។

ជំនួបទ្វេភាគីដែលធ្វើឡើងកាលពីថ្ងៃទី១៨ ខែវិច្ឆិកា ក្នុងទីក្រុងគីហ្គាលី ភាគីទាំងពីរក៏បានពិភាក្សាក្នុងការរិះរកមធ្យោបាយ ដើម្បីជំរុញកិច្ចសហប្រតិបត្តិការរវាងប្រទេសទាំងពីរបន្ថែមទៀត ជាពិសេសនោះទៅលើវិស័យនយោបាយ សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌៕

The post កម្ពុជា និងរវ៉ាន់ដា លើកលែងទិដ្ឋាការសម្រាប់លិខិតឆ្លងដែនការទូត និងផ្លូវការ appeared first on Kampuchea Thmey Daily.

សត្វរមាសទាំងនេះ បានធ្វើដំណើរជាង ៣ ៤០០​គីឡូម៉ែត្រ​អស់​រយៈពេល​២​ថ្ងៃ ដោយឡានដឹកទំនិញ និងយន្តហោះ Boeing ៧៤៧ ពី តំបន់ Munywana Conservancy ទៅឧទ្យានជាតិ Akagera របស់ប្រទេសរវ៉ាន់ដា។

ការផ្លាស់ទីលំនៅនេះធ្វើឡើងជាពីរក្រុមក្នុងមួយក្រុមមានសត្វរមាស ៣៥​ក្បាល គឺជាផ្នែកមួយនៃគម្រោងការចិញ្ចឹមសត្វរមាសដ៏ធំមានគោលបំណងជំរុញចំនួនសត្វរមាស និងបង្កើតទីតាំងរឹងមាំនៃការបង្កាត់ពូជថ្មីនៅអាហ្វ្រិកកណ្តាល។ នៅ​ពេល​ទៅ​ដល់ សត្វរមាសត្រូវបានដោះលែងទៅក្នុងឧទ្យាន ដែលក្រុមពេទ្យសត្វនឹងតាមដានសុខភាព និងការសម្របខ្លួនរបស់វា។

គួរបញ្ជាក់ថា រមាស​នៅអាហ្វ្រិកខាងត្បូង​បច្ចុប្បន្ន​ត្រូវ​បាន​ចាត់​ថ្នាក់​ថាជា​សត្វ​​ជិតផុត​ពូជ​ ដោយ​សារ​ការ​បរបាញ់​ជា​ច្រើន​ឆ្នាំ​និង​ការ​បាត់​បង់​ទីជម្រក។ នៅសល់តែប្រហែល ១៧ ០០០​ក្បាលប៉ុណ្ណោះនៅក្នុងព្រៃ ខណៈគម្រោងផ្លាស់ប្ដូរនេះមានគោលបំណង​​ជំរុញ​ឲ្យ​ចំនួន​សត្វរមាស​កើន​ដល់​ជាង ២ ០០០​ក្បាលឡើងវិញនៅទូទាំងតំបន់ការពារក្នុងទ្វីបអាហ្រ្វិក ដើម្បីជួយធានាដល់អនាគតរបស់ពួកវាមិន​ឲ្យ​ផុតពូជ៕

អត្ថបទ៖ ប៊ុន សុភាព

The post រមាសសរាប់សិបក្បាលត្រូវបានផ្លាស់ទីលំនៅពីអាហ្វ្រិកខាងត្បូងទៅកាន់ប្រទេសរវ៉ាន់ដា appeared first on Kampuchea Thmey Daily.

ក្រសួងរតនាគារសហរដ្ឋអាមេរិកកាលពីថ្ងៃព្រហស្បតិ៍បាននិយាយថា បុគ្គលពីររូបនិងអង្គភាពពីរជាប់ពាក់ព័ន្ធនឹងអំពើហិង្សា និងការរំលោភសិទ្ធិមនុស្សនៅក្នុង DRC។ អ្នកដែលត្រូវបានដាក់ទណ្ឌកម្ម្មរួមមាន រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសនៃប្រទេសរវ៉ាន់ដាលោក James Kabarebe ដោយសារតែលោកគាំទ្រក្រុមប្រដាប់អាវុធ M23 និងលោក Lawrence Kanyuka Kingston សមាជិកជាន់ខ្ពស់ និងជាអ្នកនាំពាក្យសម្រាប់សម្ព័ន្ធទន្លេកុងហ្គោ ដែលគ្រប់គ្រងក្រុមហ៊ុនរបស់ M23 និងក្រុមហ៊ុនចំនួនពីរនៅក្នុងចក្រភពអង់គ្លេស និងប្រទេសបារាំង។

មិន​មាន​ការ​អត្ថាធិប្បាយ​ភ្លាមៗ​ពី​ប្រទេស​រវ៉ាន់ដា​ដែល​បដិសេធ​ការ​ចោទ​ប្រកាន់​ពី​អង្គការ​សហ​ប្រជាជាតិ អាមេរិក និង​ប្រទេស​មួយ​ចំនួន​ទៀត​ថា​ខ្លួន​គាំទ្រ​ក្រុម M23 ខាង​យោធានោះទេ។

រវ៉ាន់ដាបានចោទប្រកាន់ DRC ពីបទផ្តល់ជម្រកដល់ FDLR ដែលជាក្រុមប្រដាប់អាវុធបង្កើតឡើងដោយក្រុមHutus​ដែលបានចូលរួមក្នុងការសម្លាប់រង្គាលក្រុមជនជាតិ Tutsis ក្នុងអំឡុងការប្រល័យពូជសាសន៍រវ៉ាន់ដា ឆ្នាំ ១៩៩៤ ។ រដ្ឋាភិបាល DRC បានចោទប្រកាន់ប្រទេសរវ៉ាន់ដាមាន «មហិច្ឆតាអ្នកពង្រីកនិយម» និងកំពុងលួចយករ៉ែដ៏ច្រើនសន្ធឹកសន្ធាប់។ ពួកឧទ្ទាមនេះបានទទួលផលចំណេញយ៉ាងច្រើននៅភាគខាងកើត DRC បន្ទាប់ពីបានដណ្តើមយកទីក្រុង Goma និង Bukavu។

ពាក់ព័ន្ធបញ្ហានេះដែរប្រទេសអាល្លឺម៉ង់បានក៏បានកោះហៅឯកអគ្គរដ្ឋទូត រវ៉ាន់ដា ប្រចាំទីក្រុងប៊ែរឡាំង ដើម្បីតវ៉ាប្រឆាំងនឹងការរីកចំរើនរបស់ M23 នៅភាគខាងកើត DRCផងដែរ។ អាល្លឺម៉ង់ថ្កោលទោសយ៉ាងដាច់អហង្ការចំពោះការរំលោភច្បាប់អន្តរជាតិ និងអំពាវនាវឲ្យរវ៉ាន់ដាដកកងទ័ពរបស់ខ្លួនចេញពីកុងហ្គោ។

ទីភ្នាក់ងារជនភៀសខ្លួនរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិបាននិយាយថាជម្លោះនៅក្នុង DRC បានជំរុញឱ្យមានលំហូរ​ជន​ភៀសខ្លួនដ៏ធំបំផុតចូលប្រទេសប៊ូរុនឌីក្នុងរយៈពេល២៥ ឆ្នាំមិនធ្លាប់មាន ខណៈដែលមនុស្សប្រហែល ៣០០០០នាក់បានឆ្លងកាត់ព្រំដែនដើម្បីគេចចេញពីការឈានទៅមុខរបស់ពួកឧទ្ទាម។

ជាមួយគ្នានេះការិយាល័យសិទ្ធិមនុស្សរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ OHCHR បានបញ្ជាក់កាលពីថ្ងៃអង្គារថា ពួកឧទ្ទាមM23 បានសម្លាប់កុមារនៅ Bukavu ខណៈពួកឧទ្ទាមនេះមួយចំនួនក៏មិនទាន់គ្រប់អាយុផងដែរ។ OHCHR អំពាវនាវឱ្យប្រទេសរវ៉ាន់និង M23 គោរពសិទ្ធិមនុស្ស និងច្បាប់មនុស្សធម៌អន្តរជាតិ។ ទោះយ៉ាងណាការស្លាប់របស់មនុស្សជាច្រើនត្រូវបានM23បដិសេដនិងទំលាក់កំហុសទៅលើកងទ័ពDRCទៅវិញ៕

អត្ថបទ៖ ប៊ុន សុភាព

The post សហរដ្ឋអាមេរិកដាក់ទណ្ឌកម្មរដ្ឋមន្ត្រីរវ៉ាន់ដា​ដែល​គាំទ្រ​​ក្រុមឧទ្ធាម​នៅកុងហ្គោ appeared first on Kampuchea Thmey Daily.

សេចក្តី​​ថ្លែងការណ៍​​​​របស់​​ក្រុម​ឧទ្ទាមនេះ បញ្ជាក់ថា ពួកគេស្ថិតនៅក្នុងទីក្រុងដើម្បីស្តារសណ្តាប់ធ្នាប់ឡើងវិញ បន្ទាប់ពីទីក្រុងនេះត្រូវបានបោះបង់ចោលដោយកងកម្លាំងរដ្ឋាភិបាល​កុងហ្គោ។ យោងតាម Congo River Alliance ដែលជា​សម្ព័ន្ធនៃក្រុមឧទ្ទាមដែលរួមមាន M23 បាននិយាយនៅក្នុងសេចក្តីថ្លែងការណ៍មួយថា អ្នកប្រយុទ្ធរបស់ខ្លួន «បានសម្រេចចិត្តជួយប្រជាជន​​ទីក្រុង​ Bukavu» ក្នុងការដោះស្រាយបញ្ហាប្រឈមសន្តិសុខរបស់ខ្លួនក្រោមរបបចាស់នៅក្នុងទីក្រុងដែលមានប្រជាជន ១.៣លាននាក់នេះ។

ដោយសារពួកឧទ្ទាមបានឃើញមានការតស៊ូតិចតួចប៉ុណ្ណោះពីកងកម្លាំង​របស់​រដ្ឋាភិបាលប្រឆាំងនឹងការពង្រីករបស់ពួកគេបន្ទាប់ពីការប្រយុទ្ធជាច្រើនឆ្នាំ។ រដ្ឋាភិបាលកុងហ្គោ បានប្តេជ្ញាថា នឹងស្តារសណ្តាប់ធ្នាប់នៅ Bukavu ប៉ុន្តែមិនមានសញ្ញា​នៃទាហានទេ ខណៈមនុស្សរាប់ពាន់នាក់កំពុងភៀសខ្លួនចេញពីទីក្រុង។

M23 គឺជាក្រុមដែលលេចធ្លោជាងគេក្នុងចំណោមក្រុមប្រដាប់អាវុធជាង១០០​ដែលប្រជែងគ្នាដើម្បីគ្រប់គ្រងទ្រព្យសម្បត្តិ​ធនធាន​រ៉ែ​​រាប់​លានដុល្លារបស់ភាគខាងកើតកុងហ្គោ ដែលមានសារៈសំខាន់សម្រាប់បច្ចេកវិទ្យាជាច្រើនរបស់ពិភព​លោក។

ពួកឧទ្ទាមនេះត្រូវបានគាំទ្រដោយទាហានប្រហែល៤០០០នាក់មកពីប្រទេសរវ៉ាន់ដា។ នេះបើយោងតាមអ្នកជំនាញរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ។ ការប្រយុទ្ធគ្នានេះបានធ្វើឱ្យមនុស្សជាង ៦​លាននាក់ផ្លាស់ទីលំនៅក្នុងតំបន់ បង្កើតឱ្យមានវិបត្តិមនុស្សធម៌ដ៏ធំបំផុតរបស់ពិភពលោក។

មានការភ័យខ្លាចនៃការកើនឡើងក្នុងតំបន់ ព្រោះមិនដូចកាលពីឆ្នាំ ២០១២ ពួកឧទ្ទាម M23 ដណ្តើមបានទីក្រុង Goma តែមួយរយៈពេលខ្លី ហើយបានដកថយក្រោយសម្ពាធអន្តរជាតិ ប៉ុន្តែអ្នកវិភាគបាននិយាយថា ពួកឧទ្ទាមនៅពេលនេះកំពុងសម្លឹងមើលអំណាចនយោបាយ។

គួររម្លឹកថា ចាប់តាំងពីភាពចលាចល មនុស្សយ៉ាងហោចណាស់ ២៩០០នាក់ត្រូវបានសម្លាប់ក្នុងអំឡុងពេលប្រយុទ្ធគ្នាក្នុងទីក្រុង Goma បន្ទាប់មកពួកឧទ្ទាមនេះបានប្រកាសបទឈប់បាញ់ជាឯកតោភាគី ក្នុងហេតុផលមនុស្សធម៌ បន្ទាប់ពីការ​អំពាវនាវឱ្យមានការបើកច្រករបៀងសុវត្ថិភាពសម្រាប់​ផ្តល់​ជំនួយឲ្យម​នុស្សរាប់សែននាក់ដែលផ្លាស់ទីលំនៅ។

មេដឹកនាំអាហ្វ្រិក និងសហគមន៍អន្តរជាតិមានការស្ទាក់ស្ទើរក្នុងការចាត់វិធានការយ៉ាងម៉ឺងម៉ាត់ប្រឆាំងនឹង M23 ដោយសារពួកគេមានយោធាដ៏មានឥទ្ធិពលបំផុតមួយរបស់ទ្វីបអាហ្រ្វិក។ ប្រទេសភាគ​ច្រើន​បន្ត​អំពាវនាវ​ឲ្យ​មាន​បទ​ឈប់​បាញ់ និង​ការ​សន្ទនា​រវាង​កុងហ្គោ និង​ក្រុម​ឧទ្ទាម៕

អត្ថបទ៖ ប៊ុន សុភាព

The post ពួកឧទ្ទាម​​កុងហ្គោ​ M23 វាយ​កាន់កាប់ទីក្រុងសំខាន់ទី២ និង​ពង្រីក​​​សមរភូមិ​​ថ្មីៗ​​ appeared first on Kampuchea Thmey Daily.

ក្រុមឧទ្ទាម M23 បាននិយាយថា បទឈប់បាញ់ចាប់ផ្តើមនៅថ្ងៃអង្គារនេះ។ សេចក្តីប្រកាសនេះបានធ្វើឡើងភ្លាមៗបន្ទាប់ពីទីភ្នាក់ងារសុខភាពរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ បាននិយាយថា មនុស្សយ៉ាងហោចណាស់៩០០នាក់ត្រូវបានសម្លាប់​នៅក្នុងការប្រយុទ្ធគ្នាកាលពីសប្តាហ៍មុននៅទីក្រុង Goma រវាងក្រុមឧទ្ទាម និងកងកម្លាំងកុងហ្គោ។

ការប្រយុទ្ធគ្នាចុងក្រោយនេះ បានបង្ខំឱ្យមនុស្សរាប់សែននាក់ដែលបានភៀសខ្លួនដោយសារជម្លោះជាច្រើនឆ្នាំពីមុន រត់​ភៀស​ខ្លួន​ម្តង​ទៀត។ មនុស្សរាប់ពាន់នាក់បានភៀសខ្លួនចូលទៅក្នុងប្រទេសរវ៉ាន់ដា​នៅ​ក្បែរ​នោះ។ M23 ក៏ត្រូវបាន​ចោទ​ថា កំពុងដណ្ដើមតំបន់ផ្សេងទៀតភាគខាងកើត​កុងហ្គោ និង​ឆ្ពោះទៅកាន់ទីក្រុងមួយផ្សេងទៀតគឺ Bukavu ប៉ុន្តែ ក្រុម​ឧទ្ទាម​​ ​បាននិយាយកាលពីថ្ងៃចន្ទថា ពួកគេមិនមានបំណងចង់ដណ្តើមយកទីក្រុង Bukavu នោះទេ។

ការប្រកាស​​របស់​ពួកឧទ្ទាមនេះ ក៏បានធ្វើឡើងនៅមុនកិច្ចប្រជុំកំពូលរួមមួយនៅសប្តាហ៍នេះផងដែរ ដោយប្រទេសក្នុងតំបន់អាហ្វ្រិកខាងត្បូង និងខាងកើតនឹងអំពាវនាវឱ្យមានបទឈប់បាញ់។ ជាមួយគ្នានេះរដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសមកពីក្រុមប្រទេស G7 បានជំរុញឱ្យភាគីក្នុងជម្លោះត្រឡប់ទៅរកការចរចាឡើងវិញផងដែរ។

ចំពោះអាជ្ញាធរកុងហ្គោបាននិយាយថា ពួកគេបើកចំហសម្រាប់ការពិភាក្សាដើម្បីដោះស្រាយជម្លោះ ប៉ុន្តែថាការសន្ទនាបែបនេះត្រូវតែធ្វើឡើងនៅក្នុងបរិបទនៃកិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពពីមុន ខណៈរវ៉ាន់ដា និងពួកឧទ្ទាមបានចោទប្រកាន់រដ្ឋាភិបាល DRC ពីបទបំពានលើកិច្ចព្រមព្រៀងពីមុន។

គួរបញ្ជាក់ថា ក្រុមឧទ្ទាម M23 ត្រូវបានគាំទ្រដោយកងទ័ពប្រហែល៤០០០ នាក់មកពីប្រទេសរវ៉ាន់ដា នេះបើយោងតាមអ្នកជំនាញរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ ដែលជាចំនួនច្រើនជាងកាលពីឆ្នាំ ២០១២ ដែលពួកគេធ្លាប់បានកាន់កាប់ទីក្រុង Goma ក្នុងរយៈពេលខ្លី បន្ទាប់មកបានដកខ្លួនចេញក្រោយរងសម្ពាធអន្តរជាតិ។

ក្រុមឧទ្ទាម M23 នេះគឺជាក្រុមដ៏មានឥទ្ធិពលបំផុតក្នុងចំណោមក្រុមប្រដាប់អាវុធជាង ១០០ ដែលប្រជែងគ្នាដើម្បីគ្រប់គ្រងនៅភាគខាងកើតDRC ជាតំបន់មានទ្រព្យសម្បត្តិរ៉ែរាប់ពាន់លានដុល្លារ មានសារៈសំខាន់ចំពោះបច្ចេកវិទ្យាជាច្រើនរបស់ពិភពលោក៕

អត្ថបទ៖ ប៊ុន សុភាព

The post ក្រុមឧទ្ទាម M23 នៅកុងហ្គោ ប្រកាស​បទឈប់​បាញ់​​ជាឯកតោភាគី​ appeared first on Kampuchea Thmey Daily.

នេះជាតួលេខបណ្តោះអាសន្នប៉ុណ្ណោះ​ ពីព្រោះពួកឧទ្ទាមនៅតែបន្តវាយប្រហារក្នុងទីក្រុង Goma។ អ្នកនាំពាក្យរដ្ឋាភិបាល​កុងហ្គោ លោក Patrick Muyaya បានប្រាប់សន្និសីទសារព័ត៌មានមួយក្នុងរដ្ឋធានី Kinshasa ថាចំនួនអ្នក​ស្លាប់អាចកើនឡើងខ្ពស់ជាងនេះ។

ក្រុម​​ឧទ្ទាម​ M23 គឺជាក្រុមដ៏មានឥទ្ធិពលបំផុតក្នុងចំណោមក្រុមប្រដាប់អាវុធជាង​១០០​ដែលប្រជែងគ្នាដើម្បីគ្រប់គ្រងនៅ​ភាគ​ខាងកើតសាធារណរដ្ឋប្រជាធិបតេយ្យកុងហ្គោ ដែលសំបូរទៅដោយសារធាតុរ៉ែដ៏​មានសារៈសំខាន់ចំពោះបច្ចេកវិទ្យាជាច្រើនរបស់ពិភពលោក។

ពួកឧទ្ទាមទាំងនោះត្រូវបានគាំទ្រដោយទាហានប្រហែល​៤០០០នាក់មកពីប្រទេសជិតខាង គឺប្រទេសរវ៉ាន់ដា​​ នេះបើយោងតាមអ្នកជំនាញរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ។ ទោះបី​​​ជាបែបនេះ​ក៏ដោយ ប្រទេសរវ៉ាន់ដា​ ធ្លាប់​បាន​ចេញមុខ​បដិសេធ​ការ​ចោទ​ប្រកាន់​ថា ខ្លួន​នៅពីក្រោយ​​​​​ការ​ប្រយុទ្ធ​គ្នា​នេះ​។​

ទោះបីការឈានទៅមុខរបស់ក្រុមឧទ្ទាមទៅកាន់តំបន់ផ្សេងទៀតយឺតយ៉ាវដោយសារការរារាំងរបស់យោធា ប៉ុន្តែយោធាបាន​ចុះខ្សោយ បន្ទាប់ពីបានបាត់បង់កងទ័ពរាប់រយនាក់ ហើយទាហានស៊ីឈ្នួលបរទេសបានចុះចាញ់នឹងពួកឧទ្ទាមបន្ទាប់ពីការដួលរលំនៃទីក្រុង Goma។

ប្រធានផ្នែករក្សាសន្តិភាពរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ លោក Jean-Pierre Lacroix បាននិយាយថា កងកម្លាំង M23 និង រវ៉ាន់ដា ស្ថិតនៅចម្ងាយប្រហែល ៦០ គីឡូម៉ែត្រពីភាគខាងជើងនៃខេត្ត South Kivu ក្នុងទីក្រុង Bukavu ។ ខណៈពួកឧទ្ទាមហាក់ដូចជាកំពុងផ្លាស់ទីយ៉ាងលឿន គ្រោងវាយយកអាកាសយានដ្ឋានដែលមានចម្ងាយពីរបីគីឡូ​ម៉ែត្រ ដែលវានឹងក្លាយជាជំហានដ៏សំខាន់មួយទៀតរបស់ពួកឧទ្ទាម។

លោកស្រី Rose Tchwenko នាយកក្រុមជំនួយ Mercy Corps បាននិយាយថា៖« ការដណ្ដើមយកទីក្រុង Goma បាននាំមកការជាប់គាំង និងកាត់ផ្ដាច់ការផ្តល់ជំនួយនៅទូទាំងភាគខាងកើត DRC ។ ជាមួយគ្នានេះការកើនឡើងនៃអំពើហិង្សាឆ្ពោះទៅរកទីក្រុង Bukavu នឹងបង្កើនការផ្លាស់ទីលំនៅកាន់តែច្រើន ខណៈដែលការវាយប្រហាររារាំងជំនួយមនុស្សធម៌ ​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​កំពុងធ្វើឱ្យសហគមន៍ទាំងមូលជាប់គាំងខ្វះការគាំទ្រ»៕

អត្ថបទ៖ ប៊ុន សុភាព

The post ការ​ប្រយុទ្ធ​គ្នា​សាហាវពេក​ក្នុងសង្គ្រាមស៊ីវិល​កុងហ្គោ​ធ្វើឲ្យ​អ្នកស្លាប់​កើន​ជាង៧០០នាក់ appeared first on Kampuchea Thmey Daily.

ការរីក​​​ធំធាត់​នាពេលថ្មីៗនេះដោយសម្ព័ន្ធឧទ្ទាម M23 ដែលគាំទ្រដោយប្រទេស រវ៉ាន់ដា បានបង្ខំឲ្យមនុស្សរាប់ពាន់នាក់នៅ​ភាគខាងកើតដែលសម្បូរទៅដោយសារធាតុរ៉ែរបស់ប្រទេសកុងហ្គោចាកចេញពីផ្ទះរបស់ពួកគេ និងបានបង្កឱ្យមានការ​ភ័យខ្លាចថា ជម្លោះដែលកំពុង​បង្ក​វិនាសកម្ម​អស់ជាច្រើនទស្សវត្សនេះ នឹងបង្កើតបានជាសង្គ្រាមក្នុងតំបន់កាន់តែទូលំទូលាយ។

អ្នកស្រុកបាននិយាយថា សម្លេងកាំភ្លើងក៏ត្រូវបានគេឮនៅជិតព្រលានយន្តហោះ និងនៅជិតព្រំដែនជាមួយប្រទេស រវ៉ាន់ដាផងដែរ។ ទោះយ៉ាងណាមិន​ទាន់​អាច​កំណត់​បាន​ភ្លាមៗ​ ថា​ នរណា​ជា​អ្នក​ទទួល​ខុស​ត្រូវ​ក្នុង​ការ​បាញ់​ប្រហារ​នោះ​ទេ ប៉ុន្តែ​អ្នក​ស្រុក​ម្នាក់​បាន​និយាយ​ថា ពួកគេ​ទំនង​ជា​បាញ់​ព្រមាន​មិនមែន​ជា​ការ​វាយ​ប្រហារ​​តបត​គ្នា​នោះ​ទេ។

ក្រុមឧទ្ទាមបានទាមទារ​ឱ្យទាហានរដ្ឋាភិបាលចុះចាញ់​នៅថ្ងៃចន្ទនេះ ហើយទាហានកុងហ្គោ១០០នាក់បានប្រគល់អាវុធរបស់ពួកគេទៅឱ្យកងទ័ពអ៊ុយ Uruguayan។ ក្រុមឧទ្ទាមនេះ កាលពីថ្ងៃអាទិត្យក៏បានឡោមព័ទ្ធនៅទីក្រុង Goma ដ៏ធំបំផុតរបស់កុងហ្គោភាគខាងកើត ដោយបង្ខំឱ្យជនស៊ីវិលរាប់ពាន់នាក់ភៀសខ្លួន និងបិទជើងហោះហើរពីអាកាសយានដ្ឋានក្នុងស្រុក ខណៈដែលកងកម្លាំងរដ្ឋាភិបាលបានប្រយុទ្ធដើម្បីបញ្ឈប់ពួកឧទ្ទាមពីការដណ្តើមកាន់កាប់ទីក្រុង។

ព្រំដែនភាគខាងកើតនៃសាធារណរដ្ឋប្រជាធិបតេយ្យកុងហ្គោ នៅតែជាជម្រករបស់ពួកឧទ្ទាម និងការបំផ្លិចបំផ្លាញរបស់​កងជីវពល បន្ទាប់ពីសង្គ្រាមក្នុងតំបន់ជាប់ៗគ្នាពីរដែលកើតចេញពីការប្រល័យពូជសាសន៍ឆ្នាំ ១៩៩៤ របស់ប្រទេសរវ៉ាន់ដា។

គួរបញ្ជាក់ថា ពួកឧទ្ទាម M23 ដែលបានទទួលការបណ្តុះបណ្តាលយ៉ាងល្អ និងមានជំនាញវិជ្ជាជីវៈ ប្រដាប់អាវុធ M23 ចុងក្រោយបំផុតនៅក្នុងជួរនៃចលនាឧទ្ទាមដឹកនាំដោយ Tutsi និយាយថា វត្តមានពួកគេគឺដើម្បីការពារប្រជាជនជន​ជាតិ​ភាគតិច Tutsi របស់ប្រទេសកុងហ្គោ។

ពាក់ព័ន្ធបញ្ហានេះក្រុមប្រឹក្សាសន្តិសុខអង្គការសហប្រជាជាតិ បានបើកកិច្ចពិភាក្សាវិបត្តិកាលពីថ្ងៃអាទិត្យ ជុំវិញស្ថានភាពជម្លោះ ដែលបានបង្កឱ្យមានវិបត្តិមនុស្សធម៌ដ៏អាក្រក់បំផុតមួយរបស់ពិភពលោក។ អ្នកជំនាញរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ​និយាយ​ថា ប្រទេសរវ៉ាន់ដាបានដាក់ពង្រាយទាហានពី ៣០០០ ទៅ៤០០០នាក់ និងផ្តល់ឧបករណ៍សំខាន់ៗ រួមមានទាំងកាំជ្រួច និងអ្នកលបបាញ់ ដើម្បីគាំទ្រ M23 ក្នុងការប្រយុទ្ធក្នុងប្រទេសកុងហ្គោ។

សហរដ្ឋអាមេរិក បារាំងនិងអង់គ្លេសកាលពីថ្ងៃអាទិត្យក៏បានថ្កោលទោសការគាំទ្ររបស់ប្រទេសរវ៉ាន់ដាចំពោះការឈានទៅមុខរបស់ពួកឧទ្ទាម៕

អត្ថបទ៖ ប៊ុន សុភាព

The post ​ជម្លោះ​នៅ​កុងហ្គោ​​​កក្រើក​ឡើង​ខ្លាំង​​ បន្ទាប់​ពី​ក្រុម​ឧទ្ទាម​ទាមទារ​​ទីក្រុង​ Goma appeared first on Kampuchea Thmey Daily.

ប្រទេសរវ៉ាន់ដាបានប្រកាសពីការផ្ទុះឡើងនៃជំងឺនេះនៅថ្ងៃទី២៧​ខែកញ្ញា ខណៈមួយថ្ងៃក្រោយមកមានអ្នកស្លាប់ដល់ទៅ ៦នាក់។ អាជ្ញាធរបាននិយាយនៅពេលនោះថា ករណីដំបូងត្រូវបានរកឃើញក្នុងចំណោមអ្នកជំងឺនៅក្នុងមណ្ឌលសុខភាព ហើយការស៊ើបអង្កេតកំពុងបន្ត​ដំណើរការ ដើម្បីកំណត់ប្រភពដើមនៃការឆ្លងមេរោគ។ បើយោងតាមការធ្វើបច្ចុប្បន្នភាពចុងក្រោយរបស់រដ្ឋាភិបាលរវ៉ាន់ដា មានករណីដែលសង្ស័យឆ្លងជំងឺនេះចំនួន៣៦ករណី ខណៈ ២៥នាក់ត្រូវបានដាក់ឲ្យនៅដាច់ដោយឡែក។

ទោះយ៉ាងណា ប្រភពដើមនៃជំងឺនេះ​នៅ​តែ​មិន​ច្បាស់​លាស់ ដែល​បង្កើន​ការ​ភ័យ​ខ្លាច​នៃ​ការ​ឆ្លង​រាល​ដាល​នៅ​ក្នុង​ប្រទេស​នេះបន្ថែមទៀត ខណៈការដាក់ឱ្យនៅដាច់ដោយឡែកពីអ្នកជំងឺ និងការទំនាក់ទំនងរបស់ពួកគេ គឺជាគន្លឹះក្នុងការបញ្ឈប់ការរីករាលដាលនៃជំងឺMarburg នេះ។

អង្គការសុខភាពពិភពលោក (WHO) បានព្រមានថា ករណីនៅក្នុងទីក្រុង Kigali រដ្ឋធានីរវ៉ាន់ដា បង្កហានិភ័យនៃការរីករាលដាលជាអន្តរជាតិ ដោយសារតែទីក្រុងនេះមានអាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិ ហើយត្រូវបានតភ្ជាប់ដោយផ្លូវទៅកាន់ទីក្រុងផ្សេងទៀតនៅអាហ្វ្រិកខាងកើត។

ដោយផ្តល់សក្ខីកម្មដល់ការកើនឡើងនៃការព្រួយបារម្ភជាអន្តរជាតិអំពីការផ្ទុះឡើងនេះ មនុស្សពីរនាក់ត្រូវបានដាក់ឱ្យនៅដាច់ពីគេនិងធ្វើតេស្តរកឃើញវិជ្ជមានពីវីរុស Marburg ក្នុងទីក្រុង Hamburg ភាគខាងជើងប្រទេសអាល្លឺម៉ង់ បន្ទាប់ពី ត្រឡប់មកពីប្រទេសរវ៉ាន់ដា របាយការណ៍ប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយអាល្លឺម៉ង់ បាននិយាយថា ការព្រួយបារម្ភអំពីមេរោគនេះបាននាំឱ្យអាជ្ញាធរបិទផ្លូវរថភ្លើងពីរនៅស្ថានីយ៍រថភ្លើងដែលមនុស្សពីរនាក់នេះបានមកដល់។

នៅប្រទេសរវ៉ាន់ដា ប្រជាជនដែលរងផលប៉ះពាល់ភាគច្រើនគឺជាបុគ្គលិកថែទាំសុខភាពនៅទូទាំងស្រុកចំនួន៦ក្នុងចំណោម​ស្រុក៣០នៅក្នុងប្រទេសរវ៉ាន់ដា។ អ្នកជំងឺខ្លះរស់នៅក្នុងស្រុកជាប់ព្រំដែនប្រទេសកុងហ្គោ ប៊ូរុនឌី អ៊ូហ្គង់ដា និងតង់ហ្សានី។ នេះបើយោងតាមអង្គការសុខភាពពិភពលោក។

យោងតាមអាជ្ញាធរសុខភាព Rwandan យ៉ាងហោចណាស់មនុស្ស ៣០០ នាក់ដែលបានទាក់ទងជាមួយអ្នកមានមេរោគ Marburg ហើយមនុស្សជាច្រើនទៀតត្រូវបានដាក់ឲ្យនៅដោយឡែក។

ប្រទេសរវ៉ាន់ដាកំពុងពិនិត្យមនុស្សគ្រប់គ្នាដែលបង្ហាញរោគសញ្ញាគ្រុនក្តៅ ឈឺក្បាល និងឈឺខ្លួន ហើយរហូតមកដល់ពេលនេះបានធ្វើតេស្តមនុស្ស ២០០០នាក់ ខណៈឧបករណ៍ធ្វើតេស្តចំនួន ៥០០០បន្ថែមទៀត រំពឹងថានឹងមកដល់ប្រទេសនេះ។ ប្រជាជន រវ៉ាន់ដា ត្រូវបានណែនាំឱ្យជៀសវាងការប៉ះពាល់រាងកាយ​ផ្ទាល់​ ដើម្បីជួយទប់ស្កាត់ការរីករាលដាល។

វិធានការតឹងរ៉ឹងរួមមានការផ្អាកទៅសាលារៀន និងមន្ទីរពេទ្យ ក៏ដូចជាការរឹតបន្តឹងលើចំនួនអ្នកដែលអាចចូលរួមពិធីបុណ្យសពជនរងគ្រោះដោយសារ Marburg ។ ជាមួយគ្នានេះស្ថានទូតសហរដ្ឋអាមេរិកនៅទីក្រុង Kigali បានជំរុញឱ្យបុគ្គលិករបស់ខ្លួនធ្វើការពីចម្ងាយ និងជៀសវាងការទៅការិយាល័យ។

មេរោគនេះដូចទៅនឹង Ebola ដែរ ដែលត្រូវបានគេជឿថា មានប្រភពចេញពីប្រចៀវ ហើយរីករាលដាលលើមនុស្សតាមរយៈការទំនាក់ទំនងជិតស្និទ្ធជាមួយសារធាតុរាវលើរាងកាយរបស់មនុស្សដែលមានមេរោគ ឬជាមួយផ្ទៃ ដូចជា កម្រាលពូកដែលមានមេរោគ។

បើគ្មានការព្យាបាលទេ Marburg អាចបណ្តាល​ឱ្យ​ស្លាប់រហូតដល់៨៨ភាគរយនៃមនុស្សដែលឆ្លងមេរោគនេះ។ រោគសញ្ញារួមមានគ្រុនក្តៅ ឈឺសាច់ដុំ រាគ ក្អួត ហើយក្នុងករណីខ្លះ ស្លាប់ដោយសារការបាត់បង់ឈាមខ្លាំង មិនទាន់មានវ៉ាក់សាំង ឬការព្យាបាលជាសះស្បើយចំពោះ Marburg ទេ។

ការផ្ទុះឡើងនៃទីក្រុង Marburg និងករណីបុគ្គលនាពេលកន្លងមកត្រូវបានកត់ត្រានៅក្នុងប្រទេសតង់ហ្សានី អេក្វាទ័រ​ ហ្គីណេ អង់ហ្គោឡា កុងហ្គោ កេនយ៉ា អាហ្វ្រិកខាងត្បូង អ៊ូហ្គង់ដា និងហ្គាណា។ នេះបើយោងតាមអង្គការសុខភាពពិភពលោក។ រោគនេះ​ត្រូវបានកំណត់អត្តសញ្ញាណជាលើកដំបូងក្នុងឆ្នាំ១៩៦៧ បន្ទាប់ពីមានការផ្ទុះឡើងនៃជំងឺនេះក្នុងពេលដំណាលគ្នានៅក្នុងមន្ទីរពិសោធន៍នៅទីក្រុង Marburg ប្រទេសអាល្លឺម៉ង់ និងទីក្រុង Belgrade ប្រទេសស៊ែប៊ី៕

អត្ថបទ៖ ប៊ុន សុភាព

The post ផ្ទុះជំងឺ Marburg ដែល​មិនទាន់ដឹង​ប្រភព នៅរវ៉ាន់ដាសម្លាប់មនុស្ស​១១នាក់ appeared first on Kampuchea Thmey Daily.