យោងតាមលោកវេជ្ជបណ្ឌិត Lam Nguyen Thuy An មន្ទីរពេទ្យសាកលវិទ្យាល័យវេជ្ជសាស្ត្រ និងឱសថស្ថាន ទីក្រុងហូជីមិញ ខ្លាញ់រុំថ្លើមដែលត្រូវបានគេស្គាល់ផងដែរថាជាជំងឺថ្លើមខ្លាញ់មិនមែនដោយសារគ្រឿងស្រវឹង (NAFLD) គឺជាស្ថានភាពនៃការប្រមូលផ្តុំជាតិខ្លាញ់ នៅក្នុងថ្លើមដែលមិនទាក់ទងនឹងការទទួលទានគ្រឿងស្រវឹង។

ការសិក្សាជាច្រើនបានបង្ហាញថាប្រហែល ១០-២០% នៃមនុស្សដែលមានខ្លាញ់រុំថ្លើមគឺស្គម ជាមួយនឹងសន្ទស្សន៍ម៉ាសរាងកាយធម្មតាទាំងស្រុង (BMI)។

ហេតុផលខាងក្រោមធ្វើឲ្យមនុស្សដែលមានទម្ងន់ធម្មតាទំនងជានៅតែមានខ្លាញ់រុំថ្លើម។

ខ្លាញ់ក្នុងពោះ និងការរំលាយអាហារមិនប្រក្រតី ខ្លាញ់ក្នុងពោះគឺជាប្រភេទជាតិខ្លាញ់ដែលប្រមូលផ្តុំនៅជុំវិញថ្លើម សរសៃឈាម និងពោះវៀន។ វាអាចបង្កជំងឺមេតាបូលីសបានយ៉ាងងាយស្រួល សូម្បីតែចំពោះមនុស្សដែលមានរាងកាយស្គមក៏ដោយ។ ជាធម្មតា ថ្លើមបំប្លែងជាតិស្ករទៅជាថាមពល។

ប្រសិនបើរាងកាយខ្វះជាតិស្ករ (ដោយសារតែរបបអាហារមិនគ្រប់គ្រាន់ ឬការសម្រកទម្ងន់ច្រើនពេក) ថ្លើមត្រូវបង្ខំចិត្តប្រើខ្លាញ់ជំនួសវិញ។ បរិមាណជាតិខ្លាញ់ដែលប្រមូលផ្តុំនៅក្នុងថ្លើមតាមពេលវេលានឹងបណ្តាលឲ្យមានការប្រមូលផ្តុំ និងជំងឺ។

ហ្សែន និងជំងឺមេតាបូលីស មនុស្សមួយចំនួនមានហ្សែន ដែលធ្វើឲ្យពួកគេងាយនឹងកើតជំងឺមេតាបូលីសខ្លាញ់ ដែលបង្កើនហានិភ័យនៃជំងឺថ្លើមខ្លាញ់។

ជំងឺទឹកនោមផ្អែម និងភាពធន់នឹងអាំងស៊ុយលីន ជាតិស្ករក្នុងឈាមខ្ពស់ ក៏អាចធ្វើឲ្យថ្លើមងាយនឹងកើតជំងឺខ្លាញ់ សូម្បីតែចំពោះអ្នកដែលមិនធាត់ក៏ដោយ។

របបអាហារមិនមានតុល្យភាព ការទទួលទានជាតិខ្លាញ់ឆ្អែត ស្ករ និងអាហារកែច្នៃច្រើនអាចបង្កើនការប្រមូលផ្តុំជាតិខ្លាញ់នៅក្នុងថ្លើម ទោះបីជាវាមិនបណ្តាលឲ្យឡើងទម្ងន់ច្រើនក៏ដោយ។

ការញ៉ាំបួសមិនមែនជាវិទ្យាសាស្ត្រ ឬការតមអាហារច្រើនពេក បណ្តាលឲ្យរាងកាយខ្វះសារធាតុចិញ្ចឹមសំខាន់ៗ ដែលបណ្តាលឲ្យមានអតុល្យភាពនៃការរំលាយអាហារខ្លាញ់។

ខ្វះលំហាត់ប្រាណ មនុស្សស្គមដែលអង្គុយស្ងៀមក៏មានហានិភ័យនៃជំងឺមេតាបូលីសខ្លាញ់ ដែលនាំឲ្យកើតជំងឺថ្លើមខ្លាញ់។

ផលប៉ះពាល់នៃថ្នាំ និងកត្តាផ្សេងៗទៀត ថ្នាំមួយចំនួនដូចជាថ្នាំ corticosteroids, tamoxifen, amiodarone derivatives អាចបង្កើនការប្រមូលផ្តុំជាតិខ្លាញ់នៅក្នុងថ្លើម។ ការជក់បារី និងការផឹកស្រាបៀរ និងគ្រឿងស្រវឹងច្រើន ទោះបីជាមិនមានជាតិខ្លាញ់ក៏ដោយ ក៏អាចបំផ្លាញថ្លើម និងប្រមូលផ្តុំជាតិខ្លាញ់ផងដែរ។

លោកវេជ្ជបណ្ឌិត An បានមានប្រសាសន៍ថា “មនុស្សស្គមច្រើនតែគិតថាពួកគេមិនស្ថិតនៅក្នុងក្រុមហានិភ័យទេ ដូច្នេះពួកគេមិនទៅពិនិត្យ ឬពិនិត្យសុខភាពទេ។ នៅពេលដែលជំងឺត្រូវបានរកឃើញ វាបានវិវត្តទៅជាជំងឺរលាកថ្លើមដែលមិនមានជាតិអាល់កុល (NASH) ដែលបណ្តាលឲ្យកើតជំងឺក្រិនថ្លើម ខ្សោយថ្លើម និងសូម្បីតែមហារីកថ្លើម ដោយបន្ថែមថា ការសិក្សាមួយចំនួនបង្ហាញថា អត្រានៃផលវិបាកធ្ងន់ធ្ងរចំពោះមនុស្សស្គមគឺស្រដៀងគ្នា ឬខ្ពស់ជាងក្រុមមនុស្សធាត់។

ដូច្នេះ លោកវេជ្ជបណ្ឌិត អាន ណែនាំថា មនុស្សគ្រប់គ្នាគួរតែការពារថ្លើម និងការពារជំងឺខ្លាញ់រុំថ្លើមដោយ៖

• រក្សារបបអាហារដែលមានសុខភាពល្អ៖ ញ៉ាំបន្លែបៃតង សណ្តែក ត្រី គ្រាប់ធញ្ញជាតិ និងប្រូតេអ៊ីនឲ្យបានច្រើន។ កំណត់ជាតិស្ករ ភេសជ្ជៈមានជាតិអាល់កុល តែទឹកដោះគោ អាហារកែច្នៃ អាហារចៀន ខ្លាញ់សត្វ និងភេសជ្ជៈមានជាតិអាល់កុល។
• បង្កើនលំហាត់ប្រាណ៖ ហាត់ប្រាណយ៉ាងហោចណាស់ ៣០ នាទីក្នុងមួយថ្ងៃ ហើយកុំសម្រាកលើសពី ២ ថ្ងៃដោយមិនហាត់ប្រាណ។ មនុស្សពេញវ័យគួរតែចំណាយពេលប្រហែល ១៥០ នាទីក្នុងមួយសប្តាហ៍ធ្វើលំហាត់សាមញ្ញៗ ដោយរក្សាទម្លាប់ហាត់ប្រាណដើម្បីគាំទ្រដល់ការរំលាយអាហារខ្លាញ់ឲ្យកាន់តែមានប្រសិទ្ធភាព។
• គ្រប់គ្រងជំងឺមូលដ្ឋាន៖ ប្រសិនបើអ្នកមានជំងឺទឹកនោមផ្អែម ជំងឺខ្លាញ់ក្នុងឈាម ជំងឺលើសឈាម សូមគ្រប់គ្រងវាឲ្យបានដិតដល់តាមការណែនាំរបស់គ្រូពេទ្យ។ អ្នកគួរតែពិនិត្យអង់ស៊ីមថ្លើម ខ្លាញ់ក្នុងឈាម និងថតអ៊ុលត្រាសោនពោះយ៉ាងហោចណាស់ម្តងក្នុងមួយឆ្នាំ។
• ចៀសវាងកត្តាហានិភ័យ៖ កុំជក់បារី កំណត់គ្រឿងស្រវឹង។ ត្រូវប្រុងប្រយ័ត្ននៅពេលប្រើថ្នាំដែលអាចបង្កគ្រោះថ្នាក់ដល់ថ្លើម ហើយតែងតែពិគ្រោះជាមួយគ្រូពេទ្យរបស់អ្នក៕

អត្ថបទ៖ សាង ស្រីល័ក្ខ

ចុចអានខាងក្រោមនេះ៖

អាហារប៉ុន្មានមុខនេះ មានផ្ទុកទង់ដែងច្រើន ក៏ជួយឲ្យសុខភាពល្អប្រសើរ

The post មូលហេតុដែលមនុស្សស្គម ក៏មានខ្លាញ់រុំថ្លើមដែរ appeared first on Kampuchea Thmey Daily.

បច្ចុប្បន្ន​នេះ ជំងឺខ្លាញ់រុំថ្លើម មិនទាន់មានការព្យាបាលនៅឡើយទេ។ ការកែតម្រូវ​ឥរិយាបថ​បរិភោគ ហើយការហាត់ប្រាណគឺជាការការពារដ៏ល្អបំផុត។ ទោះយ៉ាងណាក៏ដោយ​ វេជ្ជបណ្ឌិតក្នុងមន្ទីរពេទ្យធំៗជាច្រើនបានប្រាប់ពីរបៀបទទួលទានអាហារដោយ​សុវត្ថិភាព​ គេច​ពីខ្លាញ់រុំថ្លើម។

អាហារ​ដែល​មិន​គួរ​ញ៉ាំ​ពេល​កើត​ជំងឺ​ខ្លាញ់​រុំ​ថ្លើម

១ របបអាហារ​កាបូអ៊ីដ្រាត​ខ្ពស់ ម្សៅ ស្ករ អង្ករ គុយទាវ នំបុ័ង ភីហ្សា បង្អែម ភេសជ្ជៈ និងទឹកផ្លែឈើ រួមបញ្ចូល (មានជាតិ fructose ខ្ពស់) និងផ្លែឈើដែលមានជាតិស្ករខ្ពស់ ដូចជា ផ្លែស្វាយទុំ និងធុរេន។

២ អាហារ​សម្បូរ​ជាតិ​ខ្លាញ់​ឆ្អែត អាហារដែលមានជាតិខ្លាញ់​ឆ្អែតខ្ពស់រួមមាន អាហារចៀន ការ៉េមជាដើម។ កុមារធាត់​ក៏ប្រឈមនឹង​ការវិវត្តទៅជា​ខ្លាញ់រុំថ្លើមតាំងពីវ័យជំទង់ផងដែរ។ ដូច្នេះ​ត្រូវ​ប្រយ័ត្ន​ពេល​ញ៉ាំ​អាហារ​ចៀន បង្អែម និង​កុំ​ញ៉ាំ​ច្រើន​ពេក។ លើស​ពីនេះ ឥរិយាបថ​ក្នុង​ជីវិត​មាន​សភាព​ទ្រុឌទ្រោម​ កម្រ​ធ្វើ​លំហាត់ប្រាណ វា​បង្កើន​ហានិភ័យ​នៃ​ជាតិ​ខ្លាញ់​ថ្លើម​ផងដែរ។

រោគសញ្ញានៃខ្លាញ់រុំថ្លើម

អ្នកជំងឺភាគច្រើន​ដែលមានជាតិខ្លាញ់រុំ​ថ្លើមមិនមានរោគសញ្ញាច្បាស់លាស់ទេ។ ជារឿយៗ​ជួបប្រទះ​ដោយ​ចៃដន្យក្នុងអំឡុងពេលពិនិត្យ​រាងកាយ​ប្រចាំឆ្នាំ។ ប៉ុន្តែ​ក្នុង​ករណី​ខ្លះ វា​អាច​នឹង​ងាយ​នឹង​នឿយហត់ ឬការឈឺចាប់តឹងនៅក្រោម​ឆ្អឹងជំនី​ខាង​ស្តាំ លើកលែង​តែការធាត់ ដែល​ធាត់​ជាមួយ​នឹង​ក្បាលពោះ ហើយប្រសិនបើអ្នក​ជំងឺ​មាន​ជំងឺ​ក្រិនថ្លើម លក្ខណៈ​នៃជំងឺថ្លើម​រ៉ាំរ៉ៃ​ក៏អាចត្រូវបាន​រកឃើញផងដែរ។

វិធីការពារ និងថែរក្សាខ្លួនអ្នក ប្រសិនបើ​មាន​ជំងឺ​ខ្លាញ់រុំថ្លើម

-ស្រក​ទម្ងន់ មនុស្សភាគច្រើនដែល​មានថ្លើមខ្លាញ់​គឺ​លើស​ទម្ងន់​ឬធាត់ ការ​ស្រាវជ្រាវ​បាន​បង្ហាញ​ថា ការ​សម្រក​ទម្ងន់ ១០% អាច​កាត់​បន្ថយ​បរិមាណ​ខ្លាញ់​ក្នុង​ថ្លើម។

-កាត់បន្ថយ​ការទទួលទាន​កាបូអ៊ីដ្រាត

កាត់បន្ថយបរិមាណ​អាហារ​ដែលមាន​ជាតិកាបូអ៊ីដ្រាត ដូចជាអង្ករ និងគុយទាវ រួមទាំង​អាហារ​ផ្អែម និង​ភេសជ្ជៈ​មានជាតិស្ករខ្ពស់។ ដោយជ្រើសរើស​ទទួលទានកា​បូអ៊ីដ្រាតស្មុគ្រស្មាញដូចជា​អង្ករសំរូប នំបុ័ង​ស្រូវសាលី​​ហើយក្នុងអាហារ ១ ទៅជាកាបូអ៊ីដ្រាត ០% បន្លែ និងប្រូតេអ៊ីន ៥០%៕

ប្រែសម្រួល៖ សាង ស្រីល័ក្ខ

ចុចអាន៖ញ៉ាំបន្លែប៉ុន្មានទើបគ្រប់គ្រាន់សម្រាប់រាងកាយ តើវាពិតជាអាចជួយការពារជំងឺបានដែរឬទេ?

The post មានជំងឺខ្លាញ់រុំថ្លើម កុំចេះតែបរិភោគអាហារផ្ដេសផ្ដាស ប្រយ័ត្នធ្ងន់លើសដើម appeared first on Kampuchea Thmey Daily.

អ្នកវិទ្យាសាស្រ្តមិនទាន់ដឹងពីហេតុផលពិតប្រាកដដែលបណ្តាល​ឲ្យម៉ាក់ៗមានខ្លាញ់រុំថ្លើមពេលពពោះទេ ប៉ុន្តែតាមការស្រាវជ្រាវបានបង្ហាញថា ខ្លាញ់​រុំថ្លើមពេលពពោះ​អាចជា​បញ្ហា​តំណពូជដែលជះឥទ្ធិពលដល់ដំណើរការថ្លើមក្នុងការបំបែកខ្លាញ់។

ជាធម្មតា ថ្លើមបំបែកទ្រីគ្លីសេរីត (ខ្លាញ់) និងអាស៊ីដខ្លាញ់ ប៉ុន្តែថ្លើមរបស់​ស្រ្តី​​ពពោះ​មួយ​ចំនួន​មិនអាចបំបែកខ្លាញ់ និងអាស៊ីដខ្លាញ់បានទេ ដូច្នេះបណ្តាលឱ្យមានខ្លាញ់​ច្រើន​នៅ​ក្នុងកោសិកាថ្លើម។

ម៉ាក់ៗដែលមានហានិភ័យមានខ្លាញ់រុំថ្លើមពេលពពោះគឺ​៖

• ពពោះលើកដំបូង
• ពពោះកូនភ្លោះ ២ ឬច្រើន
• ពពោះកូនប្រុស
• ពពោះទាំងមិនគ្រប់គីឡូ

ជាទូទៅ ជំងឺខ្លាញ់រុំថ្លើមពេលពពោះកើតឡើងក្នុងអំឡុងសប្តាហ៍ទី ៣៥ ឬ៣៦ ហើយមានអាការៈ និងរោគសញ្ញាដូចជា៖

• ចង្អោរ និងក្អួត
• ឈឺពោះ ជាពិសេសផ្នែកលើខាងស្តាំ
• អត់ស្រួលខ្លួន
• ឈឺក្បាល
• អស់កម្លាំង
• វង្វេង
• ស្បែក និងភ្នែកឡើងលឿង (ខាន់លឿង)

គ្រូពេទ្យនឹងធ្វើរោគវិនិច្ឆ័យជំងឺខ្លាញ់រុំថ្លើមពេលពពោះដោយ៖

• ពិនិត្យមើល ឬសាកសួរពីប្រវត្តិសុខភាពរបស់ម៉ាក់ៗ
• ធ្វើការពិនិត្យរាងកាយម៉ាក់ៗ
• ច្រិបជាលិកាថ្លើមដើម្បីយកទៅពិនិត្យក្រោមមីក្រូទស្សន៍
• អេកូថ្លើម
• ស្កេន CT

ប្រសិនបើម៉ាក់ធ្វើរោគវិនិច្ឆ័យឃើញថាមានជំងឺខ្លាញ់រុំថ្លើមពេលពពោះ គ្រូពេទ្យនឹង​សម្រាល​ទារកឱ្យលឿនតាមដែលអាចធ្វើទៅបាន ដើម្បីកាត់បន្ថយហានិភ័យ​សុខភាព​លើម៉ាក់ៗ និងទារក។

ម៉ាក់ៗអាចត្រូវការការថែទាំយ៉ាងយកចិត្តទុកដាក់រយៈពេលច្រើនថ្ងៃបន្ទាប់ពីការសម្រាលរួចរហូតដល់ស្ថានភាពប្រសើរឡើង។ ភាគច្រើន មុខងារ​ថ្លើមរបស់ម៉ាក់ៗ​នឹង​ត្រលប់​មកធម្មតាវិញក្នុងរយៈពេលពីរបីសប្តាហ៍​ក្រោយពីសម្រាលរួច។

ជំងឺខ្លាញ់រុំថ្លើមពេលពពោះអាចបណ្តាលឱ្យម៉ាក់ៗ និងគភ៌មានបញ្ហាសុខភាពដូចជា ខ្សោយ​ថ្លើម ធ្លាក់ឈាមធ្ងន់ធ្ងរ ខ្សោយតម្រងនោម ឬឆ្លងមេរោគធ្ងន់ធ្ងរ និង​អាច​បណ្តាល​ឱ្យមានគ្រោះថ្នាក់ដល់ជីវិត ប្រសិនបើមិន​បានព្យាបាលទាន់ពេល៕

អត្ថបទផ្ដល់ដោយ៖ Hello Krupet

ចុចអាន៖មិនចង់ឲ្យមានផលវិបាកដល់គភ៌ ម៉ាក់ៗពពោះកុំសូវនៅជិតសត្វឆ្មាពេក

ចុចអាន៖សម្រាលកូនហើយប៉ុន្មានខែ ទើបអាចចាក់វ៉ាក់សាំងកូវីដ-១៩ បាន?​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​

The post ធ្លាប់ដឹងអត់ ស្រីៗពពោះមួយចំនួន អាចប្រឈមជំងឺខ្លាញ់រុំថ្លើម? appeared first on Kampuchea Thmey Daily.