រដ្ឋាភិបាល​តង់ហ្សានីបង្ខំជនជាតិដើមភាគតិចឱ្យផ្លាស់ទីលំនៅ​ពីទឹកដីដូនតា​

របាយការណ៍របស់អង្គការឃ្លាំមើលសិទ្ធិមនុស្ស (HRW) បានឲ្យដឹងថា ប្រទេសតង់ហ្សានី​នៅ​តំបន់អាហ្វ្រិក​ខាងកើត​​ បាននឹងកំពុងបណ្តេញជនជាតិ​ដើម​ភាគតិច​ចេញពីទឹកដីដូនតារបស់ពួកគេ។ នេះបើយោងតាមការចេញផ្សាយរបស់សារព័ត៌មាន Al Jazeera នៅថ្ងៃទី០១ខែសីហា​នេះ។

របាយការណ៍ដែលបានចេញផ្សាយកាលពីថ្ងៃពុធបានរកឃើញថា រដ្ឋាភិបាលតង់ហ្សានីមានគោលបំណងផ្លាស់ប្តូរទីលំនៅមនុស្សជាង ៨២,០០០នាក់ពី​ទីកន្លែង​​ដែល​រដ្ឋាភិបាល​ប្រទេសនេះចង់ទុកភិរក្សនិងទេសចរណ៍។ កម្មវិធីនេះបានចាប់ផ្តើមនៅឆ្នាំ ២០២២ មានគោលបំណងផ្លាស់ប្តូរប្រជាជនដែលរស់នៅក្នុងតំបន់អភិរក្ស Ngorongoro (NCA) ពីផ្ទះរបស់ជនជាតិ Maasai ជាច្រើនជំនាន់ទៅភូមិ Msomera ផ្សេងទៀត ដែលមានចម្ងាយប្រហែល៦០០គីឡូម៉ែត្រ។ចំពេលមានការជំរុញនេះ ភាពតានតឹងបានផ្ទុះឡើងរវាងអាជ្ញាធរ និងសហគមន៍ពនេចរ ដែលជួនកាលបណ្តាលឱ្យមានការប៉ះទង្គិចគ្នាយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរ។

HRW បានសាកសួរ​មនុស្សជិត១០០នាក់ រួមទាំងសមាជិកសហគមន៍ដែលបានផ្លាស់ទីលំនៅរួចហើយទៅភូមិ Msomera និងអ្នកផ្សេងទៀតដែលកំពុងប្រឈមនឹងការផ្លាស់ទីលំនៅនៅចន្លោះខែសីហា ឆ្នាំ២០២២និងខែធ្នូ ឆ្នាំ ២០២៣។ របាយការណ៍លទ្ធផលបានរកឃើញថា រដ្ឋាភិបាលមិនបានស្វែងរកការយល់ព្រមដោយស្ម័គ្រចិត្ត និងជូនដំណឹងដល់អ្នកស្រុកជនជាតិដើមភាគតិច Maasai ជាមុននៅក្នុងតំបន់នេះនោះទេ ទាក់ទងនឹងផែនការផ្លាស់ប្តូរទីលំនៅរបស់ខ្លួន។

ជាមួយគ្នានេះអ្នកស្រុកក៏បានពណ៌នាទៅកាន់ HRW អំពី «ការរំលោភសិទ្ធិរបស់ពួកគេលើដីធ្លី ការអប់រំ សុខភាព និងសំណង និងការវាយប្រហារលើអ្នករិះគន់ដំណើរការផ្លាស់ប្តូរទីលំនៅ»។

ពួកគេ​ក៏​អះអាង​ដែរ​ថា អំពើ​ហិង្សា​ត្រូវ​បាន​ប្រើ​ក្នុង​អំឡុង​ពេល​ដំណើរ​ការ​ផ្លាស់​ទី​លំនៅ​ដោយ​មន្ត្រី​អនុរក្ស​វាយ​ដំ​អ្នក​ស្រុក ខណៈអ្នកដែលនិយាយប្រឆាំងនឹងការផ្លាស់ទីលំនៅនេះប្រឈមមុខនឹងការគំរាមកំហែង និងការបំភិតបំភ័យពីមន្ត្រីអនុរក្ស និងកងកម្លាំងសន្តិសុខ។ ទាក់ទងនឹងបញ្ហានេះ HRW បានកត់ត្រាឧប្បត្តិហេតុចំនួន១៣នៃការវាយដំដោយមន្ត្រីអនុរក្សនៅចន្លោះខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២២ ដល់ខែកក្កដាឆ្នាំ២០២៣។

ក្រុមជនជាតិភាគតិច Maasai គឺជាដែលរស់នៅភាគខាងជើង កណ្តាល និងភាគខាងត្បូង ប្រទេសកេនយ៉ា និងភាគខាងជើងតង់ហ្សានី នៅជិតតំបន់អាហ្វ្រិក Great Lakes ៕

អត្ថបទ៖ ប៊ុន សុភាព