មេ ARDB៖ការកើនឡើងតម្រូវការស្រូវអង្ករក្នុងតំបន់ និងសកលលោក នឹងផ្តល់ឱកាសដល់កម្ពុជាបង្កើនសមត្ថភាពផលិត កែច្នៃ និងនាំចេញ

​លោក កៅ ថាច ប្រតិភូរាជរដ្ឋាភិបាលទទួលបន្ទុកជាអគ្គនាយកនៃធនាគារអភិវឌ្ឍន៍ជនបទ និងកសិកម្ម (ARDB) បាន​គូស​បញ្ជាក់​ថា ការកើនឡើងនៃតម្រូវការស្រូវអង្ករនៅក្នុងតំបន់ និងសកលលោក បានឆ្លុះបញ្ចាំង អំពី​កាលានុវត្តភាពសម្រាប់កម្ពុជាក្នុងការបន្តបង្កើនសមត្ថភាពផលិត កែច្នៃ និងនាំចេញស្រូវ​អង្ករទៅ​កាន់ទីផ្សារ​ជា​យុទ្ធសាស្ត្រ​ក្នុងតំបន់ និងសកលលោក។

ថ្លែង​ក្នុង​កម្មវិធី “មហាសន្និបាត សហព័ន្ធស្រូវអង្ករកម្ពុជា និងការបោះឆ្នោតជ្រើសរើស ប្រធានសហព័ន្ធ ប្រធាន និងសមាជិកក្រុមប្រឹក្សាភិបាលអាណត្តិទី៥” លោក កៅ ថាច លើក​ឡើង​ថា តាម​ការ​សង្កេត​ជាក់​ស្តែង វិស័យស្រូវ​អង្ករ​ពិត​ជា​បាន​ចូលរួម​ចំណែក​ផ្តល់ជា​តម្លៃបន្ថែម ក្នុងការគាំទ្រទៅ​លើវិស័យមួយ​ចំនួនផ្សេងទៀត ដូចជា វិស័យកសិ-ឧស្សាហកម្មកែច្នៃ ចំណីអាហារ, វិស័យចិញ្ចឹមសត្វ, និងវិស័យថាមពល ជាដើម។

ជាក់ស្តែង​ ដូច​ជា​ ចុងអង្ករ ឬអង្ករ​បាក់ អាច​យកមកផលិតជាគុយទាវ/មី, កន្ទក់ដែល​សល់មក​ពីការ​កិន​កែច្នៃ​ស្រូវ​ទៅ​ជាអង្ករ អាចយក​មកផលិត​ជាចំណីមនុស្ស ឬសត្វ, អង្កាម អាច​យក​មកផលិតជាជីធម្មជាតិ ឬជីវ​ឧស្ម័ន​សម្រាប់​ប្រើប្រាស់ ឬ​ផលិតកម្ម​ឧស្សាហកម្ម​អេតាណុលជាដើម។

លោក បាន​គូស​បញ្ជាក់​ថា តាមបណ្តា ប្រទេសជឿនលឿនមួយចំនួន ដូចជាប្រទេសឥណ្ឌា ប្រទេសចិន, ប្រទេសជប៉ុន, និងប្រទសឥណ្ឌូនេស៊ី ជាដើម បាន​យកអង្ករ កែច្នៃ​ជា​ប្រេងសម្រាប់ចំអិនអាហារ និងប្រេង សម្រាប់​ថែរក្សា​ស្បែក ឬផ​​លិតផលផ្សេៗទៀតជាច្រើនប្រភេទ។

ជាក់ស្តែង ការកើនឡើង​នៃ​តម្រូវការ​ស្រូវអង្ករ​នៅ​ក្នុង​តំបន់ និង​សកល​លោក​នេះ បានឆ្លុះបញ្ចាំង អំពី​កាលានុវត្តភាព​សម្រាប់​កម្ពុជា​ក្នុង​ការបន្តបង្កើនសមត្ថភាពផលិត កែច្នៃ និងនាំចេញ​ស្រូវអង្ករ​ទៅកាន់​ទីផ្សារ​ជា​យុទ្ធសាស្ត្រ​ក្នុង​តំបន់ និងសកលលោក។

លើសពីនេះ ការធ្វើពិពិធកម្ម ផលិតកម្មនិងការប្រើប្រាស់ និងការធានានូវចីរភាពផលិតកម្មស្រូវអង្ករ នឹងជួយបង្កើន​ប្រសិទ្ធ-ភាពការផលិត និងគុណភាពស្រូវអង្ករ តាមរយៈការប្រើប្រាស់បច្ចេកវិទ្យា និង នវានុវត្តន៍​កសិកម្ម (AgriTech and Innovation) ក៏ដូចជា ការកំណត់គោលដៅទីផ្សារ ដែលមានតម្លៃខ្ពស់។

ដូច្នេះហើយ យើង​ចាំបាច់ពង្រឹង និងពង្រីកខ្សែច្រវាក់តម្លៃ និងខ្សែ ច្រវាក់ផ្គត់ផ្គង់​ស្រូវអង្ករ​កម្ពុជា​ឱ្យឆ្លើយ​តបទៅ​នឹង​បរិបទ និង​និន្នាការ​ទីផ្សារ​ក្នុង​តំបន់ និង​ពិភពលោក ជាពិសេស គោលការណ៍ ESG (Environment, Social and Governance) និង ឧត្តមានុវត្តន៍​កសិកម្មប្រកបដោយចីរភាព (Best practices for sustainable agriculture)។

សូម​ជម្រាប​ថា តម្រូវការអង្ករសកលសម្រាប់បរិភោគនិងសម្រាប់កែច្នៃ នៅតែបន្តមាននិន្នាការកើនឡើង ពោលគឺ កើន​ឡើង​ប្រមាណពី ៥២៩ លានតោន ក្នុងឆ្នាំ២០២៣/២០២៤ ដល់ ៥៤០ លានតោន ក្នុងឆ្នាំ ២០២៤/២០២៥ និង​រំពឹងថានឹងកើនឡើងដល់ ៥៤៩ លានតោន ក្នុងឆ្នាំ២០២៥/២០២៦, យោង​តាម​ទិន្នន័យ Food Outlook ឆ្នាំ២០២៥ របស់អង្គការស្បៀងអាហារ និងកសិកម្ម – FAO ដែលក្នុងនោះតំបន់អាស៊ី ដូចជា ប្រទេសចិន, ឥណ្ឌា, ឥណ្ឌូនេស៊ី, បង់ក្លាដេស, និងប្រទេសវៀតណាម មានតម្រូវការប្រើប្រាស់ប្រមាណ ៨០% នៃតម្រូវការប្រើប្រាស់សរុប និងប្រមាណ ២០% នៅតំបន់អាម៉េរិក អ៊ឺរ៉ុប អាហ្រ្វិក និងអូសេអានី។

បន្ថែមពីនេះ, គិតត្រឹមខែកក្កដា ក្នុងឆ្នាំ២០២៥ នេះ ប្រទេសចិន បានប្រើប្រាស់អង្ករប្រមាណ ១៩២,៨ លានតោន, ឥណ្ឌា ១៤០,៣ លានតោន, ឥណ្ឌូនេស៊ី ៥១,៨ លានតោន, បង់ក្លាដេស ៤២,២ លានតោន, ហ្វីលីពីន ២២,៥ លាន តោន, និងវៀតណាម ប្រមាណ ២២,៤ លានតោន (យោងតាមទិន្នន័យ Straits Research របស់ប្រទេសឥណ្ឌា)។

ប្រសិនបើ ក្រលេកមកមើលលើការផ្គត់ផ្គង់ស្រូវអង្ករវិញ, ក្នុងឆ្នាំ២០២៤ តំបន់អាស៊ីជាតំបន់ បាននាំចេញ​អង្ករច្រើនជាងគេនៅក្នុងពាណិជ្ជកម្មអង្ករពិភពលោក ដោយបានរួមចំណែកចំនួន ៧៩,៩% (៣១,២ ពាន់លានដុល្លារអាម៉េរិក) នៃតម្លៃពាណិជ្ជកម្មសរុប និងតំបន់អឺរ៉ុប ៧,១% អាម៉េរិកខាងជើង ៦,៤% និងអាមេរិកឡាទីន ៥,៥% អូសេអានី ០,៦៣% និង អាហ្រ្វិក ០,៥៥% ក្នុងនោះ ប្រទេសឥណ្ឌា បាននាំចេញប្រមាណ ៣០,៣%, ថៃ ១៦,៣%, ប៉ាគីស្ថាន ១០,៧%, វៀតណាម ១៤,២%, និងប្រទេសកម្ពុជា ៤,៨% ជាដើម។

ដោយ៖ ឌិន ថារី