តើអ្វីទៅជា «អំណួត» ពិតប្រាកដ?

​នៅក្នុងនិយាមនៃចិត្តវិទ្យានិងទស្សនវិជ្ជា «អំណួត» មិនមែនគ្រាន់តែជាការសប្បាយចិត្តនឹងអ្វីដែលខ្លួនមាននោះទេ ប៉ុន្តែវាជាសភាពចិត្តដែលវាយតម្លៃខ្លួនឯងខ្ពស់ហួសហេតុពេក រហូតឈានទៅដល់ការមើលស្រាលឬជាន់ឈ្លីអ្នកដទៃ។ វាស្ដែងចេញមកក្រៅតាមរយៈពាក្យសម្ដីក្អេងក្អាង កាយវិការក្រអឺតក្រទម និងឫកពាខ្ពស់ជាងមេឃ។

ទោះបីជាយ៉ាងនេះក៏ដោយ ក៏យើងត្រូវចេះខណ្ឌចែកឱ្យដាច់ពីគ្នារវាងអំណួតទាំងពីរទម្រង់ដែរ គឺអំណួតវិជ្ជមាន (Healthy Pride)និងអំណួតអវិជ្ជមាន (Arrogance /Hubris)។

• អំណួតវិជ្ជមាន គឺជាមោទនភាពនិងសេចក្ដីថ្លៃថ្នូរដែលកើតចេញពីការគោរពខ្លួនឯង។ វាជាអារម្មណ៍ពេញចិត្តចំពោះសមិទ្ធផលដែលសម្រេចបានដោយញើសឈាមនិងភាពស្មោះត្រង់ ដោយមិនបានធ្វើឱ្យប៉ះពាល់ឬមើលស្រាលអ្នកដទៃឡើយ។ វាជាកម្លាំងចិត្តជំរុញឱ្យយើងដើរទៅមុខ។
• អំណួតអវិជ្ជមាន គឺជាអំណួតដែលកើតចេញពី «ភាពអាត្មានិយមនិងការយល់ច្រឡំថាខ្លួនឯងល្អដាច់គេ»។ មនុស្សប្រភេទនេះចូលចិត្តនិយាយតែពីខ្លួនឯង មិនស្ដាប់គំនិតរបស់​អ្នកដទៃ និងមិនងាយទទួលស្គាល់កំហុសរបស់ខ្លួនទេ ពីព្រោះគិតថាខ្លួនឯងល្អឥតខ្ចោះ។

នៅក្នុងទស្សនៈព្រះពុទ្ធសាសនា ដែលជាឫសគល់នៃវប្បធម៌ខ្មែរ អំណួតប្រភេទអវិជ្ជមាននេះត្រូវបានហៅថា «មានះ» (ការប្រកាន់ខ្លួន ការឡើងឫក) ឬ «មទៈ» (ការស្រវឹងនឹងអំណាច ទ្រព្យសម្បត្តិ ឬចំណេះដឹង)។ វាត្រូវបានចាត់ទុកជា «កិលេស» ឬខ្នោះឃ្នាងផ្លូវចិត្តដ៏ក្រាស់ ដែលបិទបាំងមិនឱ្យមនុស្សមើលឃើញការណ៍ពិត និងពន្លឺនៃប្រាជ្ញាឬគតិបណ្ឌិត។

រូបភាពឆ្លុះបញ្ចាំង៖ ឧទាហរណ៍ជាក់ស្ដែងក្នុងសង្គមខ្មែរនិងអន្តរជាតិ

ដើម្បីឱ្យដឹងកាន់តែច្បាស់ថាតើអំណួតបាននិងកំពុងបំផ្លាញមនុស្សនិងស្ថាប័នក្នុងវិស័យអ្វីខ្លះនៅក្នុងពិភពលោកបច្ចុប្បន្ន​ សូមពិនិត្យការបកស្រាយខាងក្រោមនេះ៖

១. វិស័យជំនួញនិងបច្ចេកវិទ្យា (សង្គមអន្តរជាតិ)

​ប្រវត្តិសាស្ត្រពិភពលោកបានបង្ហាញមេរៀនជាច្រើនអំពីការដួលរលំនៃក្រុមហ៊ុនយក្សមួយចំនួនដោយសារតែ«អំណួតសាជីវកម្ម»។ ឧទាហរណ៍ដ៏ច្បាស់ក្រឡែតគឺក្រុមហ៊ុន Nokia ឬ Kodak។ កាលពីអតីតកាល ក្រុមហ៊ុនទាំងនេះជាស្ដេចត្រាញ់ឈរលើកំពូលតារាង ប៉ុន្តែដោយសារតែអំណួត គិតថាខ្លួនឯងខ្លាំងមិនអាចមានអ្នកណាមកដណ្ដើមទីផ្សារបាន និងការមិនព្រមស្ដាប់គំនិតច្នៃប្រឌិតថ្មីៗ ឬការផ្លាស់ប្តូរនៃបច្ចេកវិទ្យាស្មាតហ្វូន និងឌីជីថល បានធ្វើឱ្យក្រុមហ៊ុនទាំងនេះដួលរលំ និងបាត់ឈ្មោះពីទីផ្សារស្ទើរតែទាំងស្រុង។ សភាពបែបនេះស្របនឹងពាក្យស្លោកថា៖ «អំណួតកាន់តែធំ ការដួលរលំក៏កាន់តែមានកម្រិតខ្លាំងដែរ»។

២. វិស័យអប់រំនិងការងារ (ក្នុងសង្គមខ្មែរ)

នៅក្នុងសង្គមខ្មែរបច្ចុប្បន្ន យើងតែងសង្កេតឃើញនិន្នាការមួយចំនួនក្នុងចំណោមអ្នកចេះដឹងឬអ្នកមានឋានៈបុណ្យស័ក្តិមួយចំនួនតូច។ មនុស្សខ្លះ នៅពេលដែលទទួលបានសញ្ញាបត្រខ្ពង់ខ្ពស់ឬឡើងតំណែងធំដុំ តែងតែដំឡើងឫកពា មើលរំលងអ្នកដទៃដែលមានឋានៈទាបជាង ឬមិនព្រមស្ដាប់មតិយោបល់របស់អ្នកនៅក្រោមបង្គាប់។ លទ្ធផលចុងក្រោយ គឺការបាត់បង់មិត្តភក្តិ បាត់បង់ការគោរពស្រឡាញ់ពិតប្រាកដពីមនុស្សជុំវិញខ្លួន ហើយការសម្រេចចិត្តដែលកើតចេញពីអំណួតដោយយល់ថាខ្លួនឯងដឹងសព្វគ្រប់ ជារឿយៗ តែងតែនាំមកនូវកំហុសឆ្គងក្នុងការគ្រប់គ្រងនិងការងារ។

៣. ជីវិតបុគ្គលនិងសិល្បៈ (ការបង្កើតកេរ្តិ៍ឈ្មោះ)

​តារាល្បីៗឬបុគ្គលលេចធ្លោមួយចំនួន ទាំងក្នុងស្រុកនិងក្រៅស្រុក ជារឿយៗបានធ្លាក់កូដឬបាត់បង់ការគាំទ្រក្នុងរយៈពេលត្រឹមតែមួយប៉ព្រិចភ្នែក ដោយសារតែ «ពាក្យសម្តីអួតអាង» ឬការសម្ដែងឫកពាមើលងាយមហាជន។ ភាពរុងរឿងដែលសាងមកជាច្រើនឆ្នាំ ត្រូវរលាយសាបសូន្យ ពីព្រោះតែចិត្តក្រអឺតក្រទមមួយឆាវ។

៤. វិស័យឌីជីថលនិងបណ្តាញសង្គម (អំណួតបច្ចេកវិទ្យា)

នៅក្នុងយុគសម័យឌីជីថល «អំណួត» បានវិវត្តរូបរាងទៅជាការប្រកួតប្រជែងគ្នាយ៉ាងស្រួចស្រាល់លើពិភពនិម្មិត។ បុគ្គលមួយចំនួនឬអ្នកបង្កើតមាតិកាមួយចំនួនតូច នៅពេលទទួលបានការគាំទ្រខ្លាំង មានអ្នកចុច Like, Share ឬ Follow រាប់លាននាក់ តែងតែកើតកិលេសអំណួតឌីជីថល គិតថាខ្លួនមានឥទ្ធិពលអាចបង្វិលសង្គមបានតាមចិត្ត។ អំណួតប្រភេទនេះ ធ្វើឱ្យពួកគេហ៊ានបង្កើតមាតិកាខុសសីលធម៌ ជេរប្រមាថ វាយប្រហារអ្នកដទៃ ឬបំពុលសង្គម ដើម្បីតែទាញចំណាប់អារម្មណ៍ ដោយភ្លេចគិតថា «ក្បួនដង្ហែតាមអនឡាញ» អាចប្តូរទិសដៅមកកប់ពួកគេវិញក្នុងពេលត្រឹមតែមួយយប់ តាមរយៈការធ្វើពហិការ ឬការលុបឈ្មោះចេញពីពិភពឌីជីថល នៅពេលដែលការណ៍ពិតនិងទង្វើអសីលធម៌ត្រូវបានគេលាតត្រដាង។

៥. វប្បធម៌សម្ភារៈនិយម (អំណួតរូបវន្ត)

ការរីកចម្រើនខាងផ្នែកសេដ្ឋកិច្ចដែលខ្វះការអប់រំផ្លូវចិត្ត បានរុញច្រានមនុស្សឱ្យធ្លាក់ក្នុងអន្ទាក់នៃ«អំណួតសម្ភារៈ»។ រូបភាពអំណួតនេះស្ដែងចេញតាមរយៈការប្រើប្រាស់សម្ភារៈនិយមហួសហេតុ ឡានទំនើប វីឡាស្កឹមស្កៃ ឬរបស់ប្រេនៗ មិនមែនដើម្បីសេចក្តីត្រូវការពិតប្រាកដនោះទេ ប៉ុន្តែដើម្បីយកមកធ្វើជាឧបករណ៍បង្អួត ឡូយឆាយ និងមើលងាយអ្នកដែលមានជីវភាពខ្សត់ខ្សោយជាងខ្លួន។ មនុស្សដែលចិញ្ចឹមអំណួតដោយសម្ភារៈ តែងតែវាស់វែងតម្លៃមនុស្សលើទំហំទឹកប្រាក់។ នៅពេលដែលសេដ្ឋកិច្ចជួបវិបត្តិ ឬ​ទ្រព្យសម្បត្តិត្រូវរលាយសាបសូន្យ អំណួតដែលធ្លាប់ជាខែលការពារចិត្ត ក៏ក្លាយជាអាវុធមុខពីរចាក់ទម្លុះរូបគេឱ្យរងទុក្ខទ្វេដង ដោយសារមិនអាចទទួលយកតថភាពពិតនៃជីវិតដែលគ្មានការស្ងើចសរសើរពីសំបកក្រៅ។

៦. ឥទ្ធិពលអំណាចនិយម (អំណួតឋានៈនិងឥទ្ធិពល)

រូបភាពដ៏គ្រោះថ្នាក់បំផុតមួយក្នុងសង្គម គឺអំណួតដែលកើតចេញពី «អំណាចនិយម»។ នៅពេលបុគ្គលម្នាក់ៗទទួលបានបុណ្យស័ក្តិ(អំណាច)ឬខ្សែស្រឡាយរឹងមាំ ពួកគេតែងតែយល់ច្រឡំថា អំណាចនោះស្ថិតស្ថេរអមតៈ រហូតហ៊ានប្រើប្រាស់វាទៅជិះជាន់ បំបិទសិទ្ធិ ឬរំលោភបំពានលើអ្នកទន់ខ្សោយនិងច្បាប់រដ្ឋ។ អំណួតអំណាចធ្វើឱ្យមនុស្សងងឹតភ្នែក មិនព្រមទទួលស្គាល់ការរិះគន់ក្នុងន័យស្ថាបនា និងហ៊ុំព័ទ្ធទៅដោយមនុស្សអែបអបជុំវិញខ្លួន។ ប្រវត្តិសាស្ត្រតែងតែបង្រៀនថា គ្មានអំណាចណាស្ថិតស្ថេររហូតនោះទេ ហើយអ្នកដែលឡើងចុងឈើដោយសារអំណួតអំណាច តែងតែធ្លាក់មកវិញដោយការឈឺចាប់ និងបន្សល់ទុកនូវឈ្មោះអាក្រក់ក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រ។

កំហុសឆ្គងដ៏ធំបំផុត៖ ស្បែកគ្របដណ្តប់លើភាពទន់ខ្សោយ

​អ្នកប្រាជ្ញ លីអូ តុលស្តយ (Leo Tolstoy) ធ្លាប់បានដាស់តឿនថា៖ «មនុស្សដែលមានអំណួតតែងតែចាត់ទុកខ្លួនឯងថាឥតខ្ចោះ។ នេះជាគ្រោះថ្នាក់ចម្បងនៃអំណួត ពីព្រោះវារារាំងភារកិច្ចចម្បងក្នុងជីវិតរបស់មនុស្ស ក្នុងការអភិវឌ្ឍខ្លួនឱ្យក្លាយជាមនុស្សល្អជាងមុន»។

​នៅពេលដែលយើងគិតថាយើងចេះអស់ហើយ ខ្លាំងអស់ហើយ យើងនឹងឈប់រៀនសូត្រ។ លើសពីនេះទៅទៀត ក្នុងទម្រង់ចិត្តវិទ្យាស៊ីជម្រៅ«ភាពមានអំណួតនិងភាពក្រអឺតក្រទម គ្រាន់តែជាស្បែកគ្របដណ្តប់លើភាពមិនជឿជាក់លើខ្លួនឯងឬភាពកំសាកញីតែប៉ុណ្ណោះ»។ មនុស្សដែលមានអំណួតខ្លាំង ច្រើនតែជាមនុស្សដែលខ្លាចគេឃើញចំណុចខ្សោយរបស់ខ្លួន ទើបត្រូវប្រើប្រាស់ឫកពាអួតអាងមកធ្វើជាខែលការពារ។

គតិបណ្ឌិត៖ ការបន្ទាបខ្លួនគឺជាអាវក្រោះ

មិនថាវប្បធម៌ខ្មែរ តាមរយៈច្បាប់ស្រី ច្បាប់ប្រុស និងសុភាសិតបុរាណ ឬបរិបទអន្តរជាតិទេ សុទ្ធតែបានព្រមានដូចៗគ្នាថា៖ «អំណួតតែងតែដើរមុនការបំផ្លិចបំផ្លាញ ហើយចិត្តក្រអឺតក្រទមតែងតែដើរមុនការដួលរលំ»។

​កាលណាអំណួតមកដល់ ភាពអាម៉ាស់ក៏មកដល់ដែរ ប៉ុន្តែប្រាជ្ញាញាណឬគតិបណ្ឌិតពិតប្រាកដ តែងតែស្ថិតនៅជាមួយ«ការបន្ទាបខ្លួន»។

ចូរចងចាំថា ទឹកទន្លេដែលជ្រៅ តែងតែហូរស្ងប់ ចំណែកឯទឹកដែលរាក់ តែងតែលាន់ឮខ្លាំង។ មនុស្សដែលមានតម្លៃពិតប្រាកដ មិនចាំបាច់ស្រែកប្រាប់ពិភពលោកថាខ្លួនឯងអស្ចារ្យនោះទេ ប៉ុន្តែតម្លៃរបស់ពួកគេនឹងស្ដែងចេញតាមរយៈទង្វើ សមិទ្ធផល និងភាពទន់ភ្លន់របស់ពួកគេ។ «ការបន្ទាបខ្លួន» មិនមែនជាភាពទន់ជ្រាយឡើយ ប៉ុន្តែវាគឺជាអាវក្រោះការពារខ្លួនដ៏រឹងមាំ និងជាមេដែកទាក់ទាញការគោរពស្រឡាញ់ និងកាលានុវត្តភាពថ្មីៗចូលមកក្នុងជីវិត។

សូមយើងគ្រប់គ្នា ពិនិត្យចិត្តខ្លួនឯងជារៀងរាល់ថ្ងៃ ដកកំទេចអំណួតអវិជ្ជមានចេញ​ ហើយជំនួសមកវិញនូវមោទនភាពវៃឆ្លាត និងសេចក្ដីសុភាពរាបសារ ដើម្បីដើរលើផ្លូវនៃជីវិតប្រកបដោយសេចក្ដីថ្លៃថ្នូរ និងចីរភាព។

សេចក្ដីសន្តិដ្ឋាន

«អំណួតអវិជ្ជមាន» មិនមែនជាសញ្ញានៃភាពរឹងមាំឬភាពឥតខ្ចោះនោះទេ ប៉ុន្តែវាគឺជា «អន្ទាក់ផ្លូវចិត្ត» និងជាខែលបិទបាំងភាពទន់ខ្សោយ ព្រមទាំងការភ័យខ្លាចក្នុងចិត្តរបស់បុគ្គលតែប៉ុណ្ណោះ។ មិនថានៅក្នុងរង្វង់បុគ្គល វិស័យជំនួញ-បច្ចេកវិទ្យា ពិភពឌីជីថល វប្បធម៌សម្ភារៈនិយម ឬរង្វង់អំណាចនោះឡើយ កាលណា «អំណួតនិងការប្រកាន់ខ្លួន» កើតមានឡើង វានឹងដើរតួជាថ្នាំពុលបំផ្លាញរាល់ការអភិវឌ្ឍ ជំរុញឱ្យមានការសម្រេចចិត្តខុសឆ្គង បំបែកបំបាក់សាមគ្គីភាព និងនាំទៅរក «ការដួលរលំឬការធ្លាក់ចុះយ៉ាងដំណំពីកំពូលនៃភាពរុងរឿង»។

ផ្ទុយទៅវិញ ភាពជោគជ័យ និងតម្លៃពិតប្រាកដរបស់មនុស្សមិនមែនវាស់វែងលើសំបកក្រៅ ឋានៈ ឬការស្រែកប្រាប់ពិភពលោកនោះទេ ប៉ុន្តែវាស្តែងចេញតាមរយៈសមិទ្ធផលពិត និង«ការបន្ទាបខ្លួន»។ គតិបណ្ឌិតនៃការបន្ទាបខ្លួននិងភាពសុភាពរាបសារ មិនមែនជាភាពទន់ជ្រាយឡើយ ប៉ុន្តែវាគឺជា៖

• អាវក្រោះការពារខ្លួនដ៏រឹងមាំ មិនឱ្យធ្លាក់ក្នុងរណ្តៅនៃសេចក្តីប្រមាថ។
• មេដែក ទាក់ទាញការគោរពស្រឡាញ់និងកាលានុវត្តភាពថ្មីៗ។
• ពន្លឺបើកផ្លូវ ឱ្យមនុស្សបន្តរៀនសូត្រ និងអភិវឌ្ឍខ្លួនជាប្រចាំ។

សារដាស់តឿនចុងក្រោយ៖ ដើម្បីរក្សាបាននូវកេរ្តិ៍ឈ្មោះ ភាពថ្លៃថ្នូរ និងភាពជោគជ័យប្រកបដោយចីរភាព មនុស្សម្នាក់ៗត្រូវមានស្មារតីភ្ញាក់រលឹកក្នុងការ «ពិនិត្យចិត្តខ្លួនឯងជារៀងរាល់ថ្ងៃ» ដើម្បីជម្រុះចោលនូវកំទេចអំណួតអវិជ្ជមាន ហើយជំនួសមកវិញនូវមោទនភាពដែលមានព្រំដែន និងភាពទន់ភ្លន់ដែលពោរពេញដោយថាមពល។ ចូរធ្វើខ្លួនដូចជា «ទឹកទន្លេដែលជ្រៅ ដែលតែងតែហូរស្ងប់»៕

ដោយ បណ្ឌិត ឈត ប៊ុនថង អ្នកជំនាញទស្សនវិជ្ជា និងសមាជិកបម្រុងនៃរាជបណ្ឌិត្យសភាកម្ពុជា

The post បទវិចារណកថា៖ «អំណួត» ជាអន្ទាក់ផ្លូវចិត្តនិងជាផ្លូវឆ្ពោះទៅរកការដួលរលំ appeared first on Kampuchea Thmey Daily.

១. No man is an island. មានន័យថា ៖ មនុស្សមិនអាចរស់នៅដោយឯកោដូចកោះបានទេ។

២. One man’s trash is another man’s treasure. មានន័យថា ៖ ជួនកាលសំរាមរបស់មនុស្សម្នាក់ជាទ្រព្យរបស់មនុស្សម្នាក់ទៀត ។

៣. Nothing ventured, nothing gained មានន័យថា ៖ បើមិនហ៊ានចំណាយ ម្តេចឡើយនឹងបានផលចំណេញ ។

៤. Only real friends will tell you when your face is dirty. មានន័យថា ៖ មានតែមិត្តពិតប្រាកដទេទើបជួយប្រាប់ថាមុខយើងប្រឡាក់ត្រង់ណា ។

៥. Spare the rod and spoil the child. មានន័យថា ៖ មិនប្រដៅកូនខូច ធ្វើឲ្យខូចកូន ។

៦. The early bird catches the worm. មានន័យថា ៖ អ្នកណារហ័សរហួនស្រវាស្រទេញនឹងការងារ អ្នកនោះនឹងទទួលបានឱកាសល្អច្រើន។

៧. The first step is the hardest. មានន័យថា ៖ ជំហានដំបូងបំផុតច្រើនជារឿងពិបាកបំផុត។

៨. The mouse that has but one hole is quickly taken. មានន័យថា ៖ ធ្វើអ្វីកុំពឹងតែមួយច្រកត្រូវចេះរកផ្លូវដោះស្រាយទុកជាមុន។

៩. The tongue wounds more than a lance. មានន័យថា ៖ ពាក្យប្រមាថអាចធ្វើឲ្យមនុស្សឈឺចាប់ជាងការវាយប្រហារលើរូបកាយ។

១០. Waste not, want not. មានន័យថា ៖ ចេះសន្សំទុកដាក់ មិនពិបាកដើររក។

១១. What a man says drunk, he thinks sober. មានន័យថា៖ ពាក្យមនុស្សស្រវឹងតែងស្តែងការពិតដែលមាននៅក្នុងចិត្ត។

១២. Worry often gives a small thing a big shadow. មានន័យថា ៖ អ្នកមានកង្វល់តែងយល់រឿងតូចជារឿងធំ ៕

ដោយ៖ មាន រតនា

The post សុភាសិត អង់គ្លេស ដាស់តឿនជីវិតពិតរស់នៅក្នុងសង្គម appeared first on Kampuchea Thmey Daily.

​​១– ឪ​ខ្លា​មិន​ដែល​មាន​កូន​ឆ្កែ​ទេ ៖ គឺ​មេ​បា​មាន​ចរិត​លក្ខណៈ​បែប​ណា តែ​បណ្តុះ​បណ្តាល​​កូន​ឲ្យ​មាន​លក្ខណៈ​​បែប​នោះ​។

២– បាន​ត្រឹម​តែ​ឮ​ នឹង​ភ្លេច​ទៅ​វិញ បាន​ឃើញ​នឹង​ចង​ចាំ​ បាន​ធ្វើ​ដោយ​ផ្ទាល់​ទើប​​យល់​ច្បាស់​ ៖ គឹ​ធ្វើ​​កិច្ច​ការ​អ្វី​មួយ​ ទាល់​តែ​បាន​អនុវត្ត​​ផ្ទាល់​​ទើប​មនុស្ស​អាច​ដឹង​ច្បាស់​។

​៣– អ្វី​ដែល​មនុស្ស​គិត មិន​ឈ្នះ​អ្វី​ដែល​ទេវតា​បាន​រៀប​ចំ ៖គឺ​មនុស្ស​ត្រូវ​វាសនា​ចារ​ទុក​ជា​ស្រេច​រួច​មក​ហើយ បើ​មិន​ត្រូវ​​បាន​ ខំ​យ៉ាង​ណា​ក៏​មិន​សំរេច​។

៤– មាន​លុយ​ គេ​អាច​ប្រើ​ខ្មោច​ឲ្យ​កិន​ស្រូវ​បាន ៖គឺ​មាន​លុយ​​ មាន​អំណាច​អាច​ធ្វើ​អ្វី​បាន​គ្រប់​យ៉ាង​។

៥– ជីក​ស្មៅ​ ត្រូវ​ជីក​ទាំ​ឫស​ ៖ គឺ​ធ្វើ​អ្វី​ត្រូវ​ធ្វើ​ឲ្យ​ចប់​ចុង​ចប់​ដើម បើ​​មិន​ដោះ​ស្រាយ​រឿង​អ្វី​​មួយ​ឲ្យ​រួច​រាល់​ទេ រឿង​ដដែល​នឹង​កើត​ឡើង​មក​វិញ​។

៦– សំដី​ដែល​និយាយ​​ចេញ​ទៅ​ហើយ ទោះ​ជា​សេះ​​ជា​សេះ​ចម្បាំង​ ក៏​ដេញ​តាម​ចាប់​​មក​វិញ​មិន​បាន​ដែរ ៖ ដូច​ពាក្យ​ខ្មែរ​ថា រនាប​បាក់ គេ​អាច​យក​បន្លា​ជួស តែ​សំដី​ជ្រុល​ហួស ជួស​មិន​បាន​ឡើយ ដូច្នេះ​មុន​នឹង​និយាយ​ស្តី​អ្វី​ត្រូវ​គិត​​ឲ្យ​បាន​ដិត​ដល់​សិន និយាយ​ហើយ​មិន​ធ្វើ​ គេ​ថា​អត់​សច្ចៈ និយាយ​អាក្រក់​ឲ្យ​គេ ជួញ​គេ​ស្អប់ និយាយ​ពាក្យ​ មិន​គួរ​និយាយ​នាំ​ស្តាយ​ក្រោយ​។

៧– មិន​ទាន់​ឃើញ​ក្តារ​មឈូស មិន​ទាន់​ស្រក់​ទឹក​ភ្នែក។

៨–កិត្តិនាម​ល្បី​រន្ទឺ​របស់​វិរជន​ម្នាក់ នាំ​មក​ជា​មួយ​នូវ​ការ​​លះ​បង់​ជីវិត​សាមញ្ញជន​រាប់​សែន​នាក់​។

​​៩– ដំណើរ​រាប់​ពាន់​យោជន៍ ត្រូវ​ចាប់​ផ្តើម​ពី​ជំហាន​នី​មួយ​ៗ​ចេញ​ទៅ ៖ គឺ​ចង់​សម្រេច​ការ​ធំ ត្រូវ​ចាប់​ផ្តើម​ធ្វើ​កិច្ច​ការ​តូច​​ៗ​ទៅ​មុន​។

១០– ត្រី​ធំ​ស៊ី​ត្រី​តូច​ ៖ គឺ​អ្នក​មាន​អំណាច​ អ្នក​ធំ​តែង​​​កេង​ប្រវ័ញ្ច យក​​ចំណេញ​លើ​អ្នក​ទន់​ខ្សោយ​ អ្នក​តូច​ទាប​ជាង​ខ្លួន​។

១១– អ្នក​ដែល​ហ៊ាន​សួរ ធ្វើ​មនុស្ស​ល្ងង់​​តែ​៥​នាទី អ្នក​ដែល​មិន​ហ៊ាន​សួរ​ធ្វើ​​ជា​មនុស្ស​​ល្ងង់​​អស់​មួយ​ជីវិត​ ៖ ដូច​ពាក្យ​ខ្មែរ​ថា​​​ថ្លៃ​អ្វី​នឹង​មាត់​។

១២- គេ​​ឲ្យ​​មួយ​ធុង ត្រូវ​សង​គេ​វិញ​មួយ​ពាង​ ៖ គឹ​ត្រូវ​សង​គុណ​គេ​ឲ្យ​បាន​ច្រើន​លើស​លប់​ជាង​ពេល​គេ​ជួយ​យើង​។

១៣– ក្នុង​ជីវិត​មនុស្ស​ វាសនា​​​អាក្រក់​តែង​​កើត​មាន​ច្រើន​ជាង​ វាសនា​ល្អ​។

១៤– បើ​មាន​ផ្សែង​ចេញ​ពី​រូង​ទទេ វា​មិន​ដែល​អត់​ហេតុ​ទេ ៖ គឺ​បើ​មាន​រឿង​​វា​ត្រូវ​តែ​មាន​ហេតុ​។

១៥– ចំងាយ​ផ្លូវ​វែង​ ស្ទង់​កំលាំង​សេះ ឯ​រយៈ​ពេល​​វែង​ ស្ទង់​ចិត្ត​មនុស្ស​។

១៦– សៀវភៅ​ដែល​គ្មាន​គេ​អាន ប្រៀប​បាន​ក្រដាស​ទទេ ៖គឺ​​ចំណេះ​ដែល​​មាន​តែ​ក្នុង​ក្បួន ពុំ​បាន​ជា​ប្រយោជន៍​អ្វី​ឡើយ​។

១៧– មាត់​ស្អុយ នឹង​ពុំ​អាច​ពោល​ពាក្យ​ពិរោះ​ពិសា​ឡើយ ​៖ គឺ​មនុស្ស​ដែល​មាន​មាត់​អាក្រក់​ តែង​ស្រដី​វា​ចា​តែ​ពាក្យ​អាក្រក់​ៗ​ ពុំ​គួរ​ជា​ទី​សណ្តាប់​​នៃ​ជន​ផង​។

១៨– អ្នក​​ល្ងង់​​វាយ​តំលៃ​មនុស្ស​ទៅ​សំបក​ក្រៅ​។

១៩-​ កណ្តុរ​​ដែល​ចូល​ចិត្ត​អង្កៀម​កន្ទុយ​ឆ្មា នឹង​នាំ​ទុក្ខ​ដល់​អាត្មា​អាសារ​បង់ ​៖ គឺ​អ្នក​តូច​ដែល​ទៅ​រក​រឿង​អ្នក​ធំ នឹង​នាំ​គ្រោះ​ដល់​ខ្លួន​​ពុំ​លែង​ដូច​​ពាក្យ​ខ្មែរ​ថា ពង​មាន់​​កុំ​​ចង់​ជល់​នឹង​ថ្ម​។

២០– ជីវិត​របស់​កុមារ ប្រៀប​បាន​​នឹង​ផ្ទាំង​សំពត់​ស​ស្អាត ដែល​ត្រូវ​អ្នក​ឯ​ទៀត​ធ្វើ​​ឲ្យ​មាន​ស្នាម​៖ គឺ​អប់​រំ​ល្អ ធ្វើ​ឲ្យ​ក្មេង​ក្លាយ​ជា​មនុស្ស​ល្អ​ ការ​អប់រំ​អាក្រក់ ធ្វើ​​ឲ្យ​​ក្មេង​ក្លាយ​ជា​មនុស្ស​អាក្រក់​។

២១– ជីក​អណ្តូង​មុន​ពេល​ស្រេក​ទឹក ៖ គឺ​ត្រូវ​ត្រៀម​ឲ្យ​​បាន​មុន​ពេល​អាសន្ន​មក​ដល់​៕

ដោយ​៖ មាន រតនា

ចុចអាន៖មកដឹងសុភាសិត ចិន ក្នុងទស្សនៈរៀនសូត្រពីជីវិតសង្គមទូទៅ

The post សុភាសិតចិន ទស្សនៈរៀនសូត្រពីជីវិត និងសង្គមទូទៅ (ត) appeared first on Kampuchea Thmey Daily.

១. ចង់សម្រេចការ​ធំ ត្រូវ​ចេះ​តស៊ូ​ពុះ​ពារ​គ្រប់​ឧបសគ្គ។

២. ពេល​ដើម​ឈើ​រលំ​ ស្វា​បែក​សំបុក ៖ មានន័យថា ​ពេល​ណា​ចៅហ្វាយ​ធ្លាក់​បុណ្យ​ កូន​ចៅ​ខ្ចាត់​ខ្ចាយ​។

៣. ខំ​ជួយ​សេះ​ងាប់​ឲ្យ​រស់​ឡើង​វិញ ៖ ធ្វើ​រឿង​មិន​សម​ទំនង​។

៤. មើល​ដឹង​ទិស​ខ្យល់ បំបែរ​ចង្កូត​ ៖ ធ្វើ​អ្វី​ឲ្យ​ត្រូវ​តាម​សភាព​​ការណ៍ និង​កាលៈ​ទេសៈ ឬ​មនុស្ស​ឱកាស​និយម​។

៥. ភាព​មាន​បាន​មិន​ដែល​បន្ត​ជាប់​គ្នា​បី​​តំណ ៖ មនុស្ស​មិន​មែន​ចេះ​តែ​មាន​វាសនា​ខ្ពស់​ ត​កូន​ត​ចៅ​ជាប់​ទៅ​​រហូត​នោះ​ទេ​។

៦. បើ​ទៅ​មុខ​មិន​រួច​ទេ ឲ្យ​ប្តូរ​ទិស​ដៅ​ ។

៧. អាចម៍​កណ្តុរ​តែ​មួយ​ដុំ ខូច​បបរ​អស់​មួយ​ឆ្នាំង​ ៖ ​រឿង​អាក្រក់​តូច​មួយ អាច​​ធ្វើ​ឲ្យ​ខូច​ខាត​រឿង​ល្អ​ៗ​ជា​ច្រើន​បាន​។

៨. ការ​ប្រុង​ប្រយ័ត្ន​​ចំពោះ​អ្នក​ដទៃ ជា​រឿង​មិន​ត្រូវ​ខ្វះ​សោះ​ឡើយ ​។

៩. ជិះ​លា​ដើរ​រក​សេះ ៖ អ្វី​ដែល​អាច​ធ្វើ​បាន​ជា​ប្រយោជន៍ ធ្វើ​សិន​ទៅ​ទម្រាំ​​ឱកាស​ធំ​ដុំ​​មក​ដល់​ចាំ​ស្រវា​ចាប់ ដូច​ពាក្យ​ខ្មែរ​ថា ជិះ​ក្របីចម្លង​​ភក់​ ។

១០. លោក​សង្ឃ​ ៣ អង្គ អត់​ទឹក​ឆាន់ ៖ ពេល​មាន​គ្នា​ច្រើន មនុស្ស​ច្រើន​មើល​បំណាំ​​គ្នា​ពី​រឿង​ធ្វើ​ការ​ ដូច​ពាក្យ​ខ្មែរ​ថា គ្នា​ដូច​ស្រមោច​អន្សម​ឆៅ​។

១១. មាន​ចិត្ត​តែ​ឥត​កម្លាំង​ ៖ បាន​ត្រឹម​តែ​គិត មិន​អាច​ធ្វើ​អ្វី​ឲ្យ​សម្រេច​បាន​។

១២. ទឹក​អាច​បណ្តែត​ទូក​បាន ក៏​អាច​ពន្លិច​ទូក​បាន​ដែរ ៖ ​អ្នក​ដែល​អាច​ជួយ​យើង​ឲ្យ​សម្រេច​ជោគ​ជ័យ​ ក៏​អាច​នឹង​បំផ្លាញ​យើង​វិញ​បាន​ដែរ ត្រូវ​តែ​ប្រយ័ត្ន​។

១៣. ផ្កា​ភ្លើង​តូច​មួយ​ អាច​ឲ្យ​ក្លាយ​ជា​ភ្លើង​ឆេះ​ព្រៃ​បាន ៖ ​កុំ​មើល​​ស្រាល​រឿង​តូច​តាច ព្រោះ​វា​អាច​រាល​ដាល​ទៅ​ជា​វិបត្តិ​ធំ​បាន​។

១៤. សេច​ក្តី​លោភ​ ឬ​ការ​ខំ​ហួស​ពី​សមត្ថភាព​ដែល​ខ្លួន​មាន នឹង​មិន​នាំ​មក​នូវ​ផល​ចំរើន​ឡើយ​ ៖ ដូច​ពាក្យ​ខ្មែរ​​ថា ចចើង​​ចង់​លាភ រែង​បាត់​ធន​ទៅ​។

១៥. ចង់​ឲ្យ​សេះ​​ធ្វើ​ការ​ល្អ តែ​មិន​ចង់​ឲ្យ​ស្មៅ​សេះ​ស៊ី ៖ ​ធ្វើ​អ្វី​ចង់​តែ​ចំណេញ មិន​ចង់​ចំណាយ លើ​លោក​នេះ​មាន​រឿង​អីចឹង​មក​ពី​ណា​ បើ​ចង់​ឲ្យ​មាន​ចូល ត្រូវ​តែ​មាន​ចេញ​។

១៦. ឲ្យ​តែ​មាន​ចិត្ត ធ្វើ​អ្វី​គង់​នឹង​សម្រេច​។

១៧. ដុំ​ពេជ្រ​ កាល​បើ​មិន​ទាន់​ត្រូវ​មុខ​កាំ​បិត​កាត់​ច្នៃ​ទេ ក៏​មិន​អាច​ក្លាយ​ជា​វត្ថុ​មាន​តម្លៃ​ដែរ​ ៖ ​មនុស្ស​​បើ​មិន​បាន​លុតតម្រង់​ការ​លំបាក​ទេ ក៏​មិន​អាច​ក្លាយ​ជា​​អ្នក​ក្លាហាន​​រឹង​មាំ​ដែរ ​៕

ដោយ​៖ មាន រតនា

The post មកដឹងសុភាសិត ចិន ក្នុងទស្សនៈរៀនសូត្រពីជីវិតសង្គមទូទៅ appeared first on Kampuchea Thmey Daily.

ខាងក្រោមជាសុភាសិតល្បីៗមួយចំនួនរបស់ប្រទេសឥណ្ឌាដែលយកទៅឆ្លុះបញ្ចាំងក្នុងខ្លួនអ្នកបាន៖

«យកឈ្នះមនុស្សកំហឹងដោយសុភាពរាបសា ឈ្នះមនុស្សអាក្រក់ដោយសេចក្តីល្អ ឈ្នះមនុស្សកំណាញ់ដោយភាពសប្បុរស និងឈ្នះមនុស្សកុហកដោយសេចក្តីពិត»

«ភាពប្រឹតប្រៀងជាគ្រឿងលម្អកាយា រីឯការបន្ទាបខ្លួនជាសេចក្ដីថ្លៃថ្នូរ»

«អ្នកដែលមិនធ្លាប់ដួល ជាអ្នកដែលមិនធ្លាប់ក្រោកឈរ»

«ម្សិលមិញជាក្តីសុបិន្តមួយ ប៉ុន្តែថ្ងៃស្អែកជាទស្សនៈវិស័យវែងឆ្ងាយ»

«ពេលនៅលើសមុទ្រ ពិតណាស់យើងមិនអាចផ្លាស់ប្តូរទិសដៅខ្យល់បានទេ ប៉ុន្តែយើងអាចគ្រប់គ្រងទូកខ្លួនឯងបាន»

«កុំតថ្លៃជាមួយត្រីដែលនៅក្នុងទឹក ព្រោះមិនទាន់ចាប់យកមកបាន»

«កុំចាំដល់ថ្ងៃស្អែកទើបចាប់ផ្ដើមធ្វើ តែត្រូវធ្វើអ្វីដែលអ្នកអាចធ្វើបាននៅថ្ងៃនេះ»

«ប្រសិនបើអ្នករស់នៅក្នុងទន្លេ អ្នកគួរតែរាប់អានជាមួយក្រពើ»

«ការចងចាំដែលពិបាកទ្រាំជាងគេ គឺការចងចាំផ្អែមល្ហែម»

«ជារឿយៗភ្នែកមើលមិនឃើញពីអ្វីដែលចិត្តមិនចង់បាននោះទេ»

«នៅលើដើមឈើដែលអ្នកមិនអាចឡើងទៅដល់ វាតែងតែមានផ្លែឈើល្អៗមួយពាន់ផ្លែទៀតដែលមិនទាន់បានបេះ»

«ជីវិតមិនមែនជាជម្រើសបន្តភាពរីករាយទេ ប៉ុន្តែជាបញ្ហាដែលមនុស្សចៀសមិនរួច ហើយវាទាមទារឲ្យមានកម្លាំងរឹងប៉ឹង ​ការប្តេជ្ញាចិត្ត និងការខិតខំតស៊ូ»

«កំហឹងដ៏កម្រោលមានឥទ្ធិលខ្លាំងជាងអាវុធក្នុងសមរភូមិទៀត»

«អាថ៌កំបាំងដ៏អស្ចារ្យទាំងបីនៅលើផែនដីនេះគឺ ខ្យល់សម្រាប់បក្សី ទឹកសម្រាប់ត្រី និងសេចក្ដីល្អសម្រាប់មនុស្សលោក»

«សត្វកង្កែបមិនផឹកស្រះដែលវារស់នៅនោះទេ»

«អ្នកឲ្យទានដល់គេរមែងមានគ្រប់គ្រាន់ជានិច្ច ប៉ុន្តែនរណាដែលមិនព្រមចែកទានសោះ គេនឹងគ្មានអ្វីឡើយ»

ប្រែសម្រួល៖ សន្យា

ប្រភព៖ ATGW

ចុចអាន៖ អានសុភាសិតទាំងប៉ុន្មាននេះហើយ​នឹងដឹងថា ហេតុអីជប៉ុនរីកចម្រើនម្លេះ!

ចុចអាន៖ ទស្សនៈល្អៗនៃ Mother Teresa កំពូលស្ត្រីដ៏សប្បុរសបំផុតលើលោក

The post សុភាសិតឥណ្ឌាល្អៗគួររៀនសូត្រ ដើម្បីអភិវឌ្ឍន៍ខ្លួនឯង appeared first on Kampuchea Thmey Daily.

នៅឆ្នាំ១៩៨៩ ស្ត្រីសប្បុរសរូបនេះទទួលបានពានរង្វាន់ ណូបែលសន្តិភាពពិភពលោក សម្រាប់កិច្ចការមនុស្សធម៌របស់ខ្លួន។

ថ្វីត្បិតបានលាចាកលោកទៅហើយក្ដី ប៉ុន្តែគោលគំនិតនិងទស្សនៈរបស់អ្នកស្រីនៅតែជាប់ជាមួយមនុស្សជាតិរាប់លាននាក់ជុំវិញពិភពលោក។

-កុំរង់ចាំអ្នកដឹកនាំ! ធ្វើវាតែម្នាក់ក៏បានដែរ ដោយចាប់ផ្តើមពីមនុស្សម្នាក់ទៅមនុស្សម្នាក់ទៀត។

-មិនមែនគ្រប់គ្នាសុទ្ធតែអាចធ្វើរឿងដ៏អស្ចារ្យនោះទេ ប៉ុន្តែយើងអាចធ្វើរឿងតូចតាចជាមួយក្តីស្រឡាញ់ដ៏អស្ចារ្យបាន។

-បើអ្នកវិនិច្ឆ័យមនុស្ស អ្នកនឹងគ្មានពេលស្រឡាញ់ពួកគេទេ។

-ពាក្យ “ករុណា” ខ្លីនិងងាយស្រួលនិយាយ ប៉ុន្តែសំឡេងរបស់វាលាន់ឮខ្ទ័រខ្ទារគ្មានទីបញ្ចប់ឡើយ។

-សន្តិភាពពិតប្រាកដចាប់ផ្តើមជាមួយស្នាមញញឹម។

ប្រែសម្រួល៖ សន្យា

ប្រភព៖ Goalcast

ចុចអាន៖ សម្រង់ឃ្លាលើកទឹកចិត្តល្អៗពីកំពូលកីឡាករបាល់ទាត់ David Beckham

ចុចអាន៖ មេរៀនជីវិតមានតម្លៃពីភាពយន្ត Avatar: The Last Airbender

The post ទស្សនៈល្អៗនៃ Mother Teresa កំពូលស្ត្រីដ៏សប្បុរសបំផុតលើលោក appeared first on Kampuchea Thmey Daily.

ដូច្នេះ ថ្ងៃនេះ KPT Plus សូមលើកយកសុភាសិតល្អៗមួយចំនួនប្រចាំប្រទេសជប៉ុន មកបង្ហាញនៅខាងក្រោម៖

«បទពិសោធន៏គឺជាថ្នាក់រៀនដ៏មានតម្លៃបំផុត ប៉ុន្តែមនុស្សល្ងង់ខ្លៅបែរជាមិនរៀនសូត្រពីអ្នកដទៃ»

«ភាពបរាជ័យម្តងហើយម្តងទៀត នឹងនាំយើងទៅរកភាពជោគជ័យ»

«បើយើងដួលចុះ ៧ ដង យើងត្រូវតែក្រោកឡើងឲ្យបាន ៨ ដង»

«បើសិនឪពុកម្តាយខំប្រឹងធ្វើការ តែបណ្ដោយឲ្យកូនៗរស់ស្រួលៗ ប្រាកដណាស់ចៅៗ របស់ពួកគេនឹងក្លាយជាអ្នកសុំទាន»

«ថ្ងៃណាដែលអ្នកសម្រចចិត្តធ្វើអ្វីមួយ ថ្ងៃនោះហើយជាថ្ងៃសំណាងរបស់អ្នក»

«ចក្ខុវិស័យដោយគ្មានសកម្មភាពគឺជាសុបិន្តមួយ រីឯសកម្មភាពដោយគ្មានចក្ខុវិស័យគឺជាសុបិន្តអាក្រក់បំផុត»

«រឿងសំខាន់បំផុតនៃជីវិតរបស់អ្នក មិនមានកើតឡើងពីរដងទេ»

«បុគ្គលណាចូលចូលចិត្តញញឹមច្រើនជាងឱបកំហឹង ជាមនុស្សដែលខ្លាំងជាងអ្នកដទៃ»

«សេចក្ដីល្អរបស់ឪពុកខ្ពស់ជាងភ្នំ ចំណែកសេចក្ដីល្អរបស់ម្ដាយជ្រៅជាងសមុទ្រ»

«រៀនសូត្រពីម្សិលមិញដើម្បីរស់សម្រាប់ថ្ងៃនេះ និងសង្ឃឹមសម្រាប់ថ្ងៃស្អែក»

«ប្រសិនបើអ្នកធ្វើខុស ចូរកុំស្ទាក់ស្ទើរក្នុងការកែប្រែវា»

«កុំខ្លាចក្នុងការធ្វើដំណើរយឺតៗ ហើយក៏កុំខ្លាចដើម្បីក្រោកឈរដែរ»

«សេចក្តីស្រឡាញ់ដោយគ្មានមិត្តភាពប្រៀបដូចជាស្រមោលដែលគ្មានពន្លឺថ្ងៃ»

«ត្បូងពេជ្រមិនអាចខាត់ឲ្យភ្លឺដោយគ្មានការកកិតឡើយ យ៉ាងណាមិញមនុស្សក៏មិនពេញលក្ខណៈដោយគ្មានការសាកល្បងដែរ»

«លុយរមែងដុះលើដើមឈើនៃការតស៊ូ»

«ចូរកុំយំស្ដាយទឹកដោះគោដែលកំពប់ទៅ»

«បើមិនហូរញើសពេលខ្លួននៅក្មេងទេ លុះពេលចាស់ទៅអ្នកនឹងហូរទឹកភ្នែកមិនខាន»

«ពេលមានកូនដោយខ្លួនឯង អ្នកនឹងចាប់ផ្តើមយល់ពីអ្វីដែលខ្លួនជំពាក់ឪពុកម្តាយរបស់អ្នក»

«សូម្បីតែមនុស្សល្ងង់សុទ្ធ ក៏មានទេពកោសល្យពិសេសយ៉ាងហោចណាស់មួយដែរ»

«កាលណាការចាប់ផ្តើមដោយភាពងាយស្រួលពេក ការបន្តទៅមុខទៀតមុខជាពិបាកណាស់»

«ចូរផ្តោតលើជំហានដំបូង ជាជាងផ្ដោតលើការធ្វើដំណើរទាំងមូល»

«កង្កែបនៅក្នុងអណ្តូង ច្បាស់ណាស់វាមិនស្គាល់សមុទ្រធំធេងប៉ុណ្ណាទេ»

«ប្រសិនបើអ្នកមិនចូលក្នុងរូងខ្លា អ្នកនឹងមិនចាប់កូនខ្លាបានឡើយ»

ប្រែសម្រួល៖ សន្យា

ប្រភព៖ ATGW

ចុចអាន៖ កំពូលទស្សនវិជ្ជាជនជាតិអាមេរិកដែលនាំឆ្ពោះទៅរកភាពជោគជ័យ

ចុចអាន៖ សម្រង់​បំផុស​គំនិត​របស់​បុគ្គល​ល្បីល្បាញ​ចំនួន ៩ លើ​ការ​ច្នៃ​ប្រឌិត

The post អានសុភាសិតទាំងប៉ុន្មាននេះហើយ​នឹងដឹងថា ហេតុអីជប៉ុនរីកចម្រើនម្លេះ! appeared first on Kampuchea Thmey Daily.