លោក Duterte ត្រូវបានចាប់ខ្លួនកាលពីខែមីនាតាមដីការបស់ ICC ដែលភ្ជាប់គាត់ទៅនឹងការសម្លាប់​មនុស្ស​រាប់ពាន់នាក់ក្នុងអំឡុងពេល«សង្គ្រាមប្រឆាំងគ្រឿងញៀន» ដ៏បង្ហូរឈាម។ ចាប់តាំងពីពេលនោះមក ក្រុមមេធាវីការពារក្តីរបស់គាត់ បានប្រកែកថា គាត់មិនសមក្នុងការចូលរួមសវនាការទេ ដោយអះអាង​ថា គាត់​កំពុង​មាន​ស្ថានភាព​សុខភាព​មិន​ល្អ​ពាក់ព័ន្ធ​នឹង​ការ​គិត និង​ស្មារតី។

ដំបូង​ឡើយ តុលាការ ICC គ្រោងនឹងបើកសវនាការនៅថ្ងៃ​ទី​២៣​ខែកញ្ញា​ ដើម្បីបញ្ជាក់ពី​ការចោទប្រកាន់ ប៉ុន្តែចៅក្រមបានពន្យារពេលនីតិវិធី ដើម្បីសម្រេចជាមុនថាតើលោក Duterte មានសតិសម្បជញ្ញៈសម​នឹង​ចូលរួម​ការកាត់ក្តី​ដែរ​ឬ​អត់។ វា​នៅ​មិន​ទាន់​ច្បាស់​​ទេ​ថា​នៅ​ពេល​ណា​ដែល​តុលាការ​នឹង​សម្រេចលើ​រឿង​នេះ។ វាជា​ករណី​កម្រណាស់​ដែល​តុលាការអន្តរជាតិ​​លើក​ឡើង​ថា ជនសង្ស័យមិនស័ក្តិសមសម្រាប់ការកាត់ក្តី ព្រោះ​តែ​ជរាភាព ឬ​បញ្ហា​សុខភាព។ កន្លង​មក តុលាការ ICC មិនដែល​ធ្លាប់​ចាត់ទុក​ជនសង្ស័យណា​ម្នាក់​ទេ​ថា​​មិនស័ក្តិសមសម្រាប់ការកាត់ក្តី បើទោះបីជាមានញត្តិ​ជា​ច្រើន​លើក​ច្រើន​សា​ពី​ចុងចោទ​​ក៏ដោយ។

សូម​ជម្រាប​ថា លោក Duterte ដែលធ្លាប់ធ្វើជាប្រធានាធិបតីហ្វីលីពីនពីឆ្នាំ​២០១៦ ដល់ឆ្នាំ​២០២២ បានចាប់ផ្តើមយុទ្ធនាការប្រឆាំងគ្រឿងញៀន ដែលក្រុមសិទ្ធិមនុស្សនិយាយថា ស្មើនឹងការសម្លាប់ក្រៅប្រព័ន្ធតុលាការ និងឧក្រិដ្ឋកម្មប្រឆាំងមនុស្សជាតិ។ ICC បានបើកការស៊ើបអង្កេតជាផ្លូវការលើយុទ្ធនាការ​របស់​លោក Duterte នៅ​ក្នុងឆ្នាំ២០២១៕

ដោយ៖ ឈាង

ចុចអាន៖ ICC ពន្យារពេលសវនាការលោក Duterte ព្រោះ​បញ្ហា​សុខភាព

The post មេធាវីលោក Duterte និយាយថា អតីតប្រធានាធិបតីហ្វីលីពីន ចុះខ្សោយ​ការចងចាំ​ធ្ងន់ធ្ងរ appeared first on Kampuchea Thmey Daily.

លោក Duterte ដែលត្រូវបានចាប់ខ្លួនកាលពីខែមីនា និងផ្ទេរទៅកាន់ទីក្រុងឡាអេ ប្រឈមមុខនឹងការចោទប្រកាន់ពីបទមនុស្សឃាតជុំវិញ«សង្គ្រាមប្រឆាំងគ្រឿងញៀន» ដ៏បង្ហូរឈាមរបស់គាត់ ក្នុងអំឡុងពេលដែលជន​សង្ស័យ​លក់ និង​ប្រើប្រាស់​ថ្នាំ​ញៀន​​រាប់ពាន់នាក់ត្រូវបានសម្លាប់។ លោក Duterte ​បាន​ច្រានចោល​ការ​ចាប់​ខ្លួន​នេះ​ថា​ជា​រឿង​ខុស​ច្បាប់ ហើយ​បាន​ពណ៌នា​ថា​ជា​ការ​ចាប់​ជំរិត។

តុលាការបានកំណត់ពេលសវនាការបញ្ជាក់ការចោទប្រកាន់នៅថ្ងៃទី​២៣​ខែកញ្ញា ប៉ុន្តែចៅក្រមកាលពីថ្ងៃចន្ទ​ទី​៨ខែ​កញ្ញា​បានបញ្ជា​​ឲ្យ​ពន្យារពេល ដោយនិយាយថា ដំណើរការនឹងត្រូវផ្អាក ដើម្បីកំណត់ថាតើលោក Duterte សមនឹងតាមដាន និងចូលរួមក្នុងដំណើរការ​មុន​ជំនុំជម្រះឬអត់។

មេធាវីការពារក្តី​​​លោក Duterte បានស្វែងរកការពន្យារពេលក្នុងខែសីហា ដោយអះអាងថា អតីតមេដឹកនាំរូបនេះ មានសុខភាពមិនល្អ ទោះបីជាព័ត៌មានលម្អិតនៃស្ថានភាពរបស់គាត់មិនត្រូវ​បង្ហាញ​ជា​សាធារណៈក៏ដោយ។

វាមិនច្បាស់ទេថានៅពេលណា ICC នឹងចេញសេចក្តីសម្រេចស្តីពីសុខភាពរបស់លោក Duterte។ វាជា​ករណី​កម្រណាស់​ដែល​តុលាការអន្តរជាតិ​​លើក​ឡើង​ថា ជនសង្ស័យមិនស័ក្តិសមសម្រាប់ការកាត់ក្តី ព្រោះ​តែ​ជរាភាព ឬ​បញ្ហា​សុខភាព។ តុលាការ ICC មិនដែល​ធ្លាប់​ចាត់ទុក​ជនសង្ស័យណា​ម្នាក់​ទេ​ថា​​មិនស័ក្តិសមសម្រាប់ការកាត់ក្តី បើទោះបីជាមានញត្តិ​ជា​ច្រើន​លើក​ច្រើន​សា​ពី​ចុងចោទ​​ក៏ដោយ។

សូម​ជម្រាប​ថា លោក Duterte ដែលធ្លាប់ធ្វើជាប្រធានាធិបតីហ្វីលីពីនពីឆ្នាំ​២០១៦ ដល់ឆ្នាំ​២០២២ បានចាប់ផ្តើមយុទ្ធនាការប្រឆាំងគ្រឿងញៀន ដែលក្រុមសិទ្ធិមនុស្សនិយាយថា ស្មើនឹងការសម្លាប់ក្រៅប្រព័ន្ធតុលាការ និងឧក្រិដ្ឋកម្មប្រឆាំងមនុស្សជាតិ។ ICC បានបើកការស៊ើបអង្កេតជាផ្លូវការលើយុទ្ធនាការ​របស់​លោក Duterte នៅ​ក្នុងឆ្នាំ២០២១៕

ដោយ៖ ឈាង

The post ICC ពន្យារពេលសវនាការលោក Duterte ព្រោះ​បញ្ហា​សុខភាព appeared first on Kampuchea Thmey Daily.

​សេចក្តី​ថ្លែងការណ៍​របស់ ICC បានសរសេរថា៖«ការដោះដូរ​ចៅក្រមពីការអនុវត្តមុខងារមួយអាចត្រូវបានស្វែងរកដោយ​ចៅក្រមដែលពាក់ព័ន្ធដោយផ្ទាល់នៅចំពោះមុខគណៈប្រធាន​ចៅក្រម​ប៉ុណ្ណោះ​​ ផ្ទុយពីការដកសិទ្ធិដែលអយ្យការ ឬអ្នកដែលត្រូវបានស៊ើបអង្កេត ឬកាត់ទោសអាចដាក់សំណើនៅចំពោះមុខគណៈប្រធាន​ចៅក្រម»។

ប្រធានចៅក្រម​នៃ​តុលាការ​ ICC ​លោកស្រី Iulia Antoanella Motoc បានបន្ថែម​នៅ​ក្នុងសេចក្តី​ថ្លែង​ការណ៍​នោះថា៖​«ដូចដែលបានបញ្ជាក់ដោយ​ក្រុមប្រឹក្សា​ចៅក្រម​ «គ្មានការស្នើសុំជាមុនអាចត្រូវបានធ្វើឡើងដោយភាគីដែលចៅក្រមស្នើសុំការដោះសាររបស់គាត់​នោះទេ​» ហើយសកម្មភាពបែបនេះ «ខ្វះភាពម្ចាស់ការតាមនីតិវិធី»។​​

សារព័ត៌មាន Daily Inquirer​ របស់​ហ្វីលីពីន​ បាន​រាយការណ៍ថា មុននេះ មេធាវីការពារក្តីលោក Rodrigo Duterte បាន​ដាក់ញត្តិទៅប្រធាន​តុលាការ​ICC សម្រាប់ការ​​​​បដិសេធ​​ដោយផ្នែក​របស់ចៅក្រម Reine Adelaide Sophie Alapini-Gansou និង Maria del Socorro Flores Liera ពីការចូលរួមក្នុងការពិភាក្សារបស់អង្គបុរេជំនុំជម្រះ​ទី១ លើបញ្ហានៃយុត្តាធិការ ដោយលើកឡើងពីក្តីបារម្ភចំពោះ​ភាពលម្អៀង​ដែល​ដឹងមុន​​​។

លោក Duterte ត្រូវបានចាប់ខ្លួននៅទីក្រុងម៉ានីលកាលពីថ្ងៃទី១១​ខែមីនា ក្រោមដីកា​បង្គាប់​​ឲ្យ​ចាប់​ខ្លួន​របស់ ICC ហើយត្រូវបាន​ចាប់​បញ្ជូន​ទៅកាន់ទីក្រុងឡាអេនៅថ្ងៃដដែលនោះ។ អតីត​ប្រធានាធិបតីហ្វីលីពីន​រូបនេះ ត្រូវបានគេស្តីបន្ទោសចំពោះការសម្លាប់​មនុស្ស​រាប់ពាន់នាក់ក្នុងអំឡុងពេល​នៃ​ការ​កាន់​អំណាច​របស់​លោក ដែលលោក​​ហៅថាសង្រ្គាមលើគ្រឿងញៀនរវាងឆ្នាំ ២០១៦​ ដល់​​២០២២។ លោក ត្រូវ​បាន​ចោទ​ប្រកាន់​ពី​បទ​​​ប្រឆាំ​ងមនុស្សជាតិ ដោយ​​សារ​តែ​ការ​សម្លាប់​មនុស្ស​រាប់​នាក់​នៅ​ក្រៅ​សំណាញ់ច្បាប់​។

​សេចក្តីរាយការណ៍​​របស់ GMA News ផ្សាយ​នៅថ្ងៃពុធ​ទី​៧​ខែឧសភា​នេះ​​ ឲ្យដឹង​ថា​ ការ​ចោទ​​ប្រកាន់​ក្នុងសំណុំរឿងឧក្រិដ្ឋកម្មប្រឆាំងមនុស្សជាតិរបស់អតីតប្រធានាធិបតី Rodrigo Duterte នៅចំពោះមុខតុលាការឧក្រិដ្ឋកម្មអន្តរជាតិ (ICC) បានដាក់ភស្តុតាងចំនួន ១៣៩​ ប្រឆាំងនឹងគាត់។

កញ្ចប់​ភស្តុតាង​​​​ប្រឆាំង​នឹងរូប​គាត់​ទាំងនោះត្រូវបាន​ចាត់ថ្នាក់​​ផ្សេង​​ៗគ្នា​ ដូច​ជា​​ របៀបនៃទំនួលខុសត្រូវ ឃាតកម្មក្នុងអំឡុងអាណត្តិរបស់លោក Duterte ជាអភិបាលក្រុង និងឃាតកម្មនៅក្រោមប្រតិបត្តិការបោសសម្អាត Barangay ក្នុងអំឡុងអាណត្តិរបស់លោកជាប្រធានាធិបតី។ បច្ចុប្បន្ន ​លោក Duterte ស្ថិតក្រោមការឃុំឃាំងរបស់ ICC នៅទីក្រុងឡាអេ ប្រទេសហូឡង់ ដើម្បីប្រឈមមុខនឹងការចោទប្រកាន់ជុំវិញសង្គ្រាមរបស់រដ្ឋបាលលោកលើគ្រឿងញៀន៕

ដោយ រ៉ាន់ រើយ​

The post ​ICC ច្រាន​ចោល​សំណើ​​ Duterte ចង់ប្តូរ​ចៅក្រម​២​រូប​​​ ខណៈ​ភស្តុ​តាង​១៣៩​ដាក់​​ចូល​តុលាការ​ appeared first on Kampuchea Thmey Daily.

សារ​ព័ត៌មាន South China Morning Post (SCMP) ​បាន​ផ្សាយ​ថា​ រលកនៃ​រឿង​ប្រឌិត​​​​លើ​បណ្តាញ​សង្គម​និង​អ៊ីនធឺណិតពីអ្នកគាំទ្រអតីតប្រធានាធិបតីហ្វីលីពីនលោក Rodrigo Duterte បានលេចឡើងខ្លាំង​ បន្ទាប់ពីការចាប់ខ្លួន​​អតីត​​ប្រធានាធិបតី​ Duterte ដោយតុលាការឧក្រិដ្ឋកម្មអន្តរជាតិ (ICC)​។

ជាមួយ​​​ការ​បញ្ចេញ​ព័ត៌មាន​មិនពិត​ទាំងនោះ ​មានក្រុមអ្នកវិភាគអះអាងថា យុទ្ធនាការព័ត៌មានមិនពិតមិនត្រឹមតែមិនអាចជួយសំណុំរឿងរបស់លោក Duterte ប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែថែមទាំងធ្វើឱ្យប៉ះពាល់ដល់ការសម្រេចចិត្តរបស់តុលាការលើការដោះលែងបណ្តោះអាសន្នរបស់គាត់​ថែមទៀតផង​។

សូម្បីតែមុនពេលយន្តហោះចាកចេញពីទីក្រុងម៉ានីលក៏ដោយ ក៏ក្រុមអ្នកស្មោះត្រង់ Duterte បានចាប់ផ្តើមផ្សព្វផ្សាយរឿងក្លែងក្លាយ រួមទាំងការអះអាងថា តុលាការកំពូលហ្វីលីពីន បានផ្តល់ការហាមឃាត់បណ្តោះអាសន្ន ដើម្បីបញ្ឈប់ការផ្ទេររបស់គាត់។​ ​

ក្រៅ​ពី​នោះ ​ក៏​មាន​​ការ​ផ្សព្វផ្សាយ​​មិនពិត​ដែលថា ​លោកស្រី Tomoko Akane ​ប្រធានចៅក្រមនៅ​តុលាការ​ឧក្រិដ្ឋកម្ម​អន្តរជាតិ (ICC) បានដោះលែង​ លោក Duterte អតីតប្រធានាធិបតីហ្វីលីពីន នៅថ្ងៃទី២៦ខែមីនាឆ្នាំ២០២៥។

រូបភាព​​​វ័យ​ក្មេង​របស់​លោកស្រី Tomoko Akane ​​ដែល​​​​​ខុសឆ្ងាយ​ពី​វ័យចំណាស់​របស់​គាត់​នាពេលបច្ចុប្បន្ន​ជា​ប្រធានតុលាការឧក្រិដ្ឋកម្មអន្តរជាតិ ICC ដែលបង្ហោះលើបណ្តាញសង្គម បានសរសេរថា៖«ខ្ញុំជឿជាក់​យ៉ា​ងខ្លាំង​ចំពោះ​ភាព​​ស្លូតបូត​​របស់លោក Duterte។ ជាការឆ្លើយតបចំពោះការ​អំពាវនាវដ៏ទទូច​ពី​​ប្រជាជនហ្វីលីពីន ព្រម​ទាំ​ង​ការ​អំពាវនាវរបស់មេធាវី និងអ្នកជំនាញផ្នែកសិទ្ធិមនុស្ស ខ្ញុំបានសម្រេចចេញបញ្ជាឱ្យមានការដោះលែងរូបគាត់ នៅថ្ងៃទី២៦ខែមីនា ឆ្នាំ២០២៥នេះ ដើម្បីអនុញ្ញាតឱ្យគាត់អាចទៅធ្វើបុណ្យខួបកំណើតនៅផ្ទះរបស់គាត់។ ក្រៅ​ពី​​នេះ ខ្ញុំក៏បានណែនាំឱ្យសាលាក្តីបដិសេធបទចោទប្រកាន់បទឧក្រិដ្ឋកម្មប្រឆាំងមនុស្សជាតិ​លើ​លោក​ Duterte និងឱ្យផ្តល់សេរីភាពដល់គាត់ជាបន្ទាន់»។

ការ​ចុះ​ផ្សាយ​ចុង​ក្រោយ​ពាក់​ព័ន្ធ​លោក​ Duterte លើ​គេហទំព័រ www.philstar.com បាន​អះអាង​ថា ​មេធាវី​របស់​អតីត​ប្រធានាធិបតី Rodrigo Duterte បានទទួលស្គាល់​ថា កូនក្តីរបស់​គាត់​ទំនង​ជា​មិន​វិល​ត្រឡប់​ទៅ​ប្រទេស​ហ្វីលីពីន​វិញ​ទេ ខណៈ​លោក​ប្រឈម​មុខ​នឹង​ការ​កាត់​ទោស​នៅ​ចំពោះ​មុខ​តុលាការ​ឧក្រិដ្ឋកម្ម​អន្តរជាតិ (ICC)។

តាមការ​ចុះ​ផ្សាយ​នោះ មេធាវីដែលត្រូវបានទទួលស្គាល់ដោយ ICC លោក Joel Butuyan បាននិយាយកាលពីថ្ងៃសុក្រទី២១​ខែមីនាថា លោក Duterte អាចត្រូវបានបញ្ជូនមកផ្ទះវិញក្រោមសេណារីយ៉ូពីរប៉ុណ្ណោះ គឺ​ការ​ដោះលែង ឬទទួលបានការដោះលែងបណ្តោះអាសន្ន។ ទោះ​ជា​យ៉ាង​ណា​លោក​បាន​និយាយ​ថា​លទ្ធភាព​ទាំង​ពីរ​នេះ​ទំនង​ជា​មិន​ទំនង​​កើ​​តឡើង​នោះទេ​។

សារព័ត៌មានដដែល​​​បានស្រង់សម្តី​​មេធាវីដែល​បាននិយាយនៅក្នុងបទសម្ភាសន៍មួយនៅទីក្រុង Quezon ថា «ខ្ញុំមិនគិតថា makakabalik pa siya (ខ្ញុំមិនគិតថាគាត់នឹងត្រលប់មកវិញទេ)»។

លោក Duterte ត្រូវបានចាប់ខ្លួននៅអាកាសយានដ្ឋានទីក្រុងម៉ានីលកាលពីថ្ងៃទី ១១ខែមីនា ខណៈដែលគាត់ត្រឡប់ពីទីក្រុងហុងកុង ហើយបន្ទាប់មក​​ប៉ូលិស​អន្តរជាតិ (Interpol) ​បានចាប់បញ្ជូន​​​តាមជើង​ហោះហើរឯកជនដែលបង់ប្រាក់ដោយរដ្ឋាភិបាលទៅកាន់ទីក្រុងឡាអេ ជាកន្លែងដែលគាត់ប្រឈមមុខនឹងការចោទប្រកាន់ពីបទឧក្រិដ្ឋកម្មប្រឆាំងមនុស្សជាតិសម្រាប់ការសម្លាប់ក្រៅប្រព័ន្ធតុលាការរាប់ពាន់នាក់ដែលបានកើតឡើងក្នុងសង្គ្រាមដ៏ឃោរឃៅរបស់រដ្ឋបាលរបស់លោកលើគ្រឿងញៀន៕​

ដោយ រ៉ាន់ រើយ​

The post ការ​ប្រឌិត​​ព័ត៌មាន​មិនពិត​​​កើត​ឡើង​ច្រើន​នៅហ្វីលីពីន ជុំវិញ​រឿង​ក្តី​របស់​ Duterte ​នៅ​ ICC appeared first on Kampuchea Thmey Daily.

​ខណៈ​ការ​ចាប់​ខ្លួន​​​លោក Duterte ​មាន​រយៈ​ពេល​១០ថ្ងៃ​មក​ដល់​ថ្ងៃទី​២១​ខែមីនា​នេះ ដំណើរ​ការ​ផ្លូវ​ច្បាប់​ប្រឆាំងលោក បាន​​ធ្វើ​​​​ឡើង​នៅ​ក្របខណ្ឌ​​ស្ថាប័ន​កំពូល​របស់​ពិភពលោក​មួយនេះ​ ហើយ​​​ចលនា​នៃ​កា​តវ៉ា​ទាមទារ​​​​របស់​អ្នក​គាំទ្រ​លោក​ក៏បាន​កក្រើក​ឡើងនៅក្នុងប្រទេស ស្របពេលដែល​​អ្នក​នយោបាយ​និង​អ្នកច្បាប់​​បាន​ជជែក​គ្នាយ៉ាង​​ទូលំទូលាយ​ក្នុងរឿងនេះ​​។

ដើម្បី​​ដឹងច្បាស់​និង​លម្អិត​អំពី​​ដំណើរ​ការ​​​​នីតិវិធី​​​ដែលលោក​ Duterte ដែលជាមេដឹកនាំ​​អាស៊ី​ដំបូង​បំផុត​ប្រឈម​ការ​ចោទ​ប្រកាន់​ឧក្រិដ្ឋកម្ម​ប្រឆាំង​មនុស្ស​ជាតិ កម្ពុជា​ថ្មី​សូម​លើក​យក​នូវ​ដំណើរ​ការ​​ចាប់​ខ្លួន​ដ៏ចម្រូងចម្រាស ដោយ​មតិខ្លះ​យល់​ថា ​លោក គឺជា​វីរជន​​​បង្រ្កាប​គ្រឿងញៀន ខណៈទិដ្ឋភាព​ច្បាប់​លោក គឺ​ជាឧក្រិដ្ឋជនទៅវិញ។​

លោក​ Duterte ​បានបង្ហាញខ្លួន​ចុងក្រោយ​ នៅ​ពេល​ចូលរួម​ដំណើរការ​សាកសួរ​លើកដំបូង​មុន​​​សវនាការ​របស់តុលាការឧក្រិដ្ឋកម្មអន្តរជាតិ(ICC) តាមរយៈតំណភ្ជាប់វីដេអូ នៅរសៀលថ្ងៃសុក្រទី១៤ ខែមីនានេះ (ម៉ោងនៅទីក្រុងឡាអេ ប្រទេសហូឡង់)។ ចាប់តាំងពីលោក Duterte ត្រូវបានចាប់ខ្លួននៅថ្ងៃទី១១ខែមីនាដល់ដំណើរការជំនុំជម្រះក្តីនៅ ថ្ងៃ ទី១៤ខែមីនា ដំណើរការនីតិវិធីតុលាការទាំងមូល មានរយៈពេលត្រឹមតែ៤ថ្ងៃ​ដ៏​​ចម្រូវងចម្រាស​និង​តក់​ក្រហល់​។

តើកត្តាដែលគ្មានអ្នកដឹងអ្វីខ្លះ ត្រូវបានលាក់នៅពីក្រោយនីតិវិធីអនុវត្តច្បាប់ «ប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាព»​ បែបនេះ ខណៈ​ការ​ចោទ​ប្រកាន់​រូប​លោកបាន​កើត​មាន​ជាយូរមក​ហើយនោះ?​​

មាន​ការ​កត់សម្គាល់​ឃើញថា ការចាប់ខ្លួននិងដំណើរការជំនុំជម្រះក្តីលោក Rodrigo Duterte លើកនេះ មានការកំណត់ពេលវេលា​បន្ត​កន្ទុយគ្នា​ជាប់​រដឹក​​ដែលខុសពីប្រក្រតី។ នៅថ្ងៃទី១១ខែមីនា នៅពេលដែលលោក Duterte បាន​វិល​ត្រឡប់ពី​​ទីក្រុង​ហុងកុងទៅដល់ទីក្រុងម៉ានីល​វិល​ លោក Duterte ត្រូវបានប៉ូលីសហ្វីលីពីនឃាត់ខ្លួន ហើយបញ្ជូនទៅប្រទេសហូឡង់នៅយប់ថ្ងៃដដែរ។ ​ជើង​យន្តហោះ​ដឹក​​លោក Duterte បាន​ទៅដល់ទីក្រុងឡាអេ ដែល​មាន​ចម្ងាយ​ជាង​​​១ម៉ឺន​គីឡូម៉ែត្រ​​ នៅថ្ងៃទី១២ខែមីនា​​ប។ បន្ទាប់ពីពិនិត្យសុខភាព​រួច​រាល់​នៅថ្ងៃទី១៣ខែមីនា ចៅក្រមតុលាការ​ ICC ក៏សម្រេច​ឃុំ​​ខ្លួន​លោក​នៅ​មន្ទីរ​ឃុំឃាំង​​របស់​​តុលាការ​ឧក្រិដ្ឋកម្ម​ ICC។ ​តុលាការ​នេះ​ក៏​ចាប់ផ្តើមដំណើរការជំនុំជម្រះក្តី នៅថ្ងៃ​ទី១៤ខែមីនា។

មានការ​កត់សម្គាល់​ដែរថា ប្រសិទ្ធភាពរបស់តុលាការឧក្រិដ្ឋកម្មអន្តរជាតិជាធម្មតាគឺមិនខ្ពស់ទេ ប៉ុន្តែលើកនេះវាលឿនរហ័សពេក ដែលធ្វើឲ្យមានការសង្ស័យថា មានកម្លាំងជំរុញជាពិសេសនៅពីក្រោយ។

តុលាការឧក្រិដ្ឋកម្មអន្តរជាតិបានចោទប្រកាន់លោក Duterte ពីបទឧក្រិដ្ឋកម្មប្រឆាំងមនុស្សជាតិ មើលទៅបទចោទប្រកាន់​នេះហាក់ដូចជាមានស្ថានទម្ងន់ទោស ប៉ុន្តែ តាមពិតទៅគឺពាក់ព័ន្ធយ៉ាងជិតស្និទ្ធទៅនឹងយុទ្ធនាការប្រឆាំងគ្រឿង​ញៀន​របស់លោក Duterte ពេលកំពុងកាន់តំណែង។ តាមដី​កា​​​ចោទ​​ប្រកាន់​របស់តុលាការ​ បទល្មើស​នានា​ត្រូវបាន​គេ​ចាប់​ផ្តើម​រាប់តាំងពីថ្ងៃទី​​១វិច្ឆិកា​២០១១​ ដល់​ឆ្នាំ​២០១៩ មុន​ពេលប្រទេសហ្វីលី​​ពី​ន​​ដកខ្លួន​ផុត​ពី​​​​សមាជិក​ហត្ថលេខី​របស់​តុលាការ​ ICC​។

មុនពេលលោក Duterte ចូលកាន់តំណែង ចំនួនអ្នកប្រើប្រាស់គ្រឿងញៀននៅក្នុងប្រទេសហ្វីលីពីនបានកើនឡើងដល់៤លាននាក់ ដែលបញ្ហាគ្រឿងញៀនប្រៀបដូចជាទឹកជំនន់បាក់ទំនប់ បង្កការគំរាមកំហែងយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរដល់សុវត្ថិភាពសាធារណៈ និងស្ថិរភាពសង្គម។

បន្ទាប់ពីលោក Duterte ចាប់ផ្តើមយុទ្ធនាការប្រឆាំងគ្រឿងញៀនដោយកណ្តាប់ដៃដែក ចំនួនអ្នកប្រើប្រាស់គ្រឿងញៀនបានធ្លាក់ចុះយ៉ាងខ្លាំងមកនៅត្រឹម ១,៦លាននាក់ ហើយសន្តិសុខសង្គមមានភាពប្រសើរឡើងគួរឱ្យកត់សម្គាល់ ហើយលោក Duterte ក៏បានក្លាយជាវីរបុរសប្រយុទ្ធប្រឆាំងគ្រឿងញៀនក្នុងបេះដូងប្រជាជនហ្វីលីពីន។

ប៉ុន្តែ ឥឡូវនេះ តុលាការឧក្រិដ្ឋកម្មអន្តរជាតិ បានចាត់ទុកលោក Duterte ជាឧក្រិដ្ឋជន ដោយសារការបាញ់សម្លាប់អ្នកជួញដូរគ្រឿងញៀនមួយចំនួនក្នុងប្រតិបត្តិការប្រឆាំងគ្រឿងញៀន ចំពោះស្តង់ដារវិនិច្ឆ័យនេះ គឺពិតជាពិបាកនឹងឱ្យមហាជនយល់ស្របតាម។

យោងតាមមាត្រា១២(១) នៃ《លក្ខន្តិកៈទីក្រុងរ៉ូម ស្តីពីតុលាការព្រហ្មទណ្ឌអន្តរជាតិ》 «ប្រទេសមួយដែលក្លាយជាភាគី នៃ​លក្ខន្តិកៈនេះ»​ គឺជាលក្ខខណ្ឌចាំបាច់ដែលត្រូវការជាមុន សម្រាប់ការអនុវត្តយុត្តាធិការរបស់ស្ថាប័ននេះ។ ប៉ុន្តែ ប្រទេស​ហ្វីលីពីន បានដកខ្លួនចេញពីតុលាការឧក្រិដ្ឋកម្មអន្តរជាតិតាំងពីឆ្នាំ២០១៩មកម្ល៉េះ បើនិយាយតាមហេតុផលផ្លូវច្បាប់ តុលាការឧក្រិដ្ឋកម្មអន្តរជាតិ គឺលែងមានយុត្តាធិការលើប្រទេសហ្វីលីពីនទៀតហើយ កាន់តែមិនមានសិទ្ធិអំណាចក្នុងការចាប់ខ្លួន និងកាត់ទោសលោក Duterte។

អ្នកវិភាគខ្លះយល់ឃើញថា ប្រទេសហ្វីលីពីន នឹងរៀបចំការបោះឆ្នោតពាក់កណ្តាលអាណត្តិនៅខែឧសភា ឆ្នាំ​២០២៥​ខាងមុខ​នេះ ហើយក្រុមគ្រួសាររបស់អតីតប្រធានាធិបតី លោក Duterte និងប្រធានាធិបតីបច្ចុប្បន្ន លោក ម៉ាកូស​(Marcos)​ គឺជាកម្លាំងនយោបាយដ៏ធំបំផុតពីរនៅក្នុងប្រទេសហ្វីលីពីន។ នេះគឺ ជាមូលហេតុ ដែល រដ្ឋាភិបាល លោក Marcos ប្រើប្រាស់ តុលាការឧក្រិដ្ឋកម្មអន្តរជាតិធ្វើទុក្ខបុកម្នេញ លោក Duterte ដែលជាគូប្រជែងនយោបាយ ក្នុង គោលបំណងនយោបាយ។

ទោះបីជាលោកប្រធានាធិបតី Marcos បានសង្កត់ធ្ងន់ថា ការចាប់ខ្លួននេះគឺធ្វើឡើងតាមនីតិវិធីច្បាប់ ប៉ុន្តែមានប្រតិកម្មយ៉ាងខ្លាំងក្លានៅក្នុងប្រទេសហ្វីលីពីនទាក់ទងនឹងបញ្ហានេះ។ គេហទំព័រ ABS-CBN របស់ហ្វីលីពីនបានរាយការណ៍នៅថ្ងៃទី១៧ខែមីនាថា លោកស្រី Imee Marcos ប្រធានគណៈកម្មាធិការទំនាក់ទំនងការបរទេស នៃព្រឹទ្ធសភាហ្វីលីពីន បានចេញសេចក្តីថ្លែងការណ៍នៅថ្ងៃដដែលថា «ខ្ញុំកំពុងអំពាវនាវឱ្យមានការស៊ើបអង្កេតជាបន្ទាន់ ចំពោះការចាប់ខ្លួនអតីតប្រធានាធិបតី លោក Duterte ដែលជាបញ្ហានាំឱ្យមានការបែកបាក់ប្រទេសយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរ»។

នៅល្ងាចថ្ងៃទី១១ខែមីនា អនុប្រធានាធិបតីហ្វីលីពីន លោកស្រី សារ៉ា ឌូតាតេ (Sara Duterte) ដែល​ជា​កូនស្រី​ លោក Duterte បានចេញសេចក្តីថ្លែងការណ៍មួយនៅលើប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយសង្គមថា រដ្ឋាភិបាលហ្វីលីពីនបច្ចុប្បន្ន បានចាប់ខ្លួន ឳពុកលោកស្រី គឺអតីតប្រធានាធិបតីហ្វីលីពីន លោក Duterte ដោយផ្អែកលើដីកាចាប់ខ្លួនរបស់តុលាការឧក្រិដ្ឋកម្មអន្តរជាតិ ទង្វើនេះគឺជាការប្រមាថជាសាធារណៈចំពោះអធិបតេយ្យភាពប្រទេសហ្វីលីពីន។

យោងតាមសេចក្តីរបាយការណ៍របស់ប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយហ្វីលីពីន អ្នកគាំទ្រលោក Duterte បានធ្វើបាតុកម្មនៅក្នុងប្រទេសហ្វីលីពីននៅថ្ងៃទី១៥និងថ្ងៃទី១៦ ដើម្បីទាមទារឱ្យធ្វើមាតុភូមិនិវត្តន៍លោក Duterte មកហ្វីលីពីនវីញ។ ប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយក្នុងស្រុកបានប៉ាន់ប្រមាណថា ត្រឹមតែនៅទីក្រុង Davaoមួយ ជាទីក្រុង​ដែល​លោក Duterte ​ធ្លាប់​ធ្វើជាអភិបាល​ក្រុង​ គឺមានមនុស្សប្រហែល៣ម៉ឺននាក់បានចូលរួមក្នុងការហែក្បួនគាំទ្រលោក Duterte កាលពីថ្ងៃទី១៦ខែមីនានេះ។

វាពិតជាពិបាកនឹងនិយាយឱ្យបានច្បាស់លាស់អីពីល្បែងនយោបាយដ៏ស្មុគស្មាញ ដែលបានឆ្លុះបញ្ចាំងនៅពីក្រោយ នៃការចាប់ខ្លួន និងដំណើរការជំនុំជម្រះក្តីលោក Duterte ក្នុងរយៈពេលត្រឹមតែ៤ថ្ងៃ។ ​ប៉ុន្តែ​​ដំណើរការ​នីតិវិធី​ច្បាប់​អន្តរជាតិ​ក៏ហាក់​បង្ហាញ​ច្បាស់​ថា អតីត​​ប្រធានាធិបតី​ Dutere ​បាន​រំលោភអំណាច​ដោយ​ការ​បញ្ជា​​ឲ្យសម្លាប់​​​ជន​រងគ្រោះ​ដោយ​គ្មានការ​ជម្រះក្តី​ត្រឹមត្រូវ​ ដែលជាហេតុ​ជាប់បន្ទុក។

យ៉ាងណាក៏ដោយ ​មាន​​ការ​បួង​សួង​​សូម​ឲ្យុ​ លោក Duterte ដែល​ជាមេដឹកនាំ​​​អាស៊ី​និង​ពីអាស៊ីអាគ្នេយ៍​ដំបូងគេ​ អាចទទួលបានការជំនុំជម្រះដោយយុត្តិធម៌ ក្នុងការកសាងសណ្តាប់ធ្នាប់ នៃតុលាការអន្តរជាតិកាន់តែស្មើភាព និងយុត្តិធម៌៕​

The post ​តើ Rodrigo Duterte ​​ជាឧក្រិដ្ឋជន​ ឬ​ជាវីរបុរស​​​របស់​​​ប្រជាជន​ហ្វីលីពីន​​?​ appeared first on Kampuchea Thmey Daily.

បន្ទាប់ពីយន្តហោះដែលឃុំឃាំងលោក Duterte បានហោះចេញពីទីក្រុងម៉ានីល លោកប្រធានាធិបតី ម៉ាកូស(Marcos) បានទទូចនៅក្នុងសុន្ទរកថាថ្លែងទៅកាន់អ្នកសារព័ត៌មានថា លោកកំពុងបំពេញការប្តេជ្ញាចិត្តរបស់ហ្វីលីពីន ចំពោះអង្គការនគរបាលព្រហ្មទណ្ឌអន្តរជាតិ (Interpol) ដែលអង្គការនេះបានចេញដីកាចាប់ខ្លួនរបស់តុលាការឧក្រិដ្ឋកម្មអន្តរជាតិ។ ប៉ុន្តែលោក Marcos បានប្រើប្រាស់ពាក្យពេចន៍មិនច្បាស់លាស់អំពីកិច្ចការដែលគាត់បាន និងកំពុងតែអនុវត្តដីកាចាប់ខ្លួនរបស់តុលាការឧក្រិដ្ឋកម្មអន្តរជាតិ ក៏ដោយសារតែប្រជាជនហ្វីលីពីនជាច្រើនមានការចោទសួរថា តើព្រំដែននៃយុត្តាធិការរបស់តុលាការឧក្រិដ្ឋកម្មអន្តរជាតិមានវិសាលភាពដល់កម្រិតណា ក្នុងករណីប្រទេសមួយបានផ្តាច់ខ្លួនចេញពីយុត្តាធិការរបស់តុលាការឧក្រិដ្ឋកម្មអន្តរជាតិនេះរួចហើយ។

ករណី”ដីកាចាប់ខ្លួន”លើកនេះ ញ៉ាំងឱ្យយើងគិតដល់ដីកាចាប់ខ្លួនលោកប្រធានាធិបតីរុស្ស៊ី ពូទីន(Putin) កាលពីមុន ដែលបានចេញដោយតុលាការឧក្រិដ្ឋកម្មអន្តរជាតិ។ ប៉ុន្តែ លោក ពូទីន មិនបានយកចិត្តទុកដាក់ ហើយបានទៅទស្សនកិច្ចនៅប្រទេសម៉ុងហ្គោលី ដែលជាប្រទេសសមាជិក នៃតុលាការឧក្រិដ្ឋកម្មអន្តរជាតិកាលពីឆ្នាំ២០២៤។ ក្រោយមក តុលាការឧក្រិដ្ឋកម្មអន្តរជាតិបានបញ្ជាក់ថា ប្រទេសម៉ុងហ្គោលីមានកាតព្វកិច្ចចាប់ខ្លួនលោក ពូទីន ហើយក្រសួងការបរទេសរបស់ប្រទេសអ៊ុយក្រែន ក៏បានជំរុញឱ្យប្រទេសម៉ុងហ្គោលីចាប់ខ្លួនលោក ពូទីន នៅថ្ងៃទី៣០ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៤។ ក្នុងនាមជាប្រទេសភាគី នៃ《លក្ខន្តិកៈទីក្រុងរ៉ូម》 បើយោងតាមទ្រឹស្ដី ប្រទេសម៉ុងហ្គោលី ត្រូវអនុវត្តកាតព្វកិច្ចចាប់ខ្លួន តាមខចែងមាត្រា៥៩ ។ ប៉ុន្តែ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ ជាលទ្ធផល គឺម៉ុងហ្គោលីបានបដិសេធមិនអនុវត្តដីកាចាប់ខ្លួនរបស់តុលាការឧក្រិដ្ឋកម្មអន្តរជាតិ។

“ដីកាចាប់ខ្លួន”ទាំងពីរ មើលទៅហាក់ដូចគ្នា ប៉ុន្តែ មានលទ្ធផលខុសគ្នា។ តើកត្តាអ្វីខ្លះដែលនាំឱ្យតុលាការឧក្រិដ្ឋកម្មអន្តរជាតិ ជួបប្រទះនឹងស្ថានភាពខុសគ្នាទាំងស្រុងនៅក្នុងករណីដែលមានលក្ខណៈសម្បត្តិស្រដៀងគ្នា? តើតុលាការឧក្រិដ្ឋកម្មអន្តរជាតិមានតួនាទីអ្វីខ្លះនៅក្នុងកិច្ចការអន្តរជាតិ ក្រោមឈ្មោះដែលមើលទៅហាក់ដូចជាមានភាពអង់អាចសម្រាប់បំភិតបំភ័យ?

យោងតាមមាត្រា១៣ នៃ《លក្ខន្តិកៈទីក្រុងរ៉ូម》 តុលាការឧក្រិដ្ឋកម្មអន្តរជាតិអាចអនុវត្តយុត្តាធិការក្នុងស្ថានភាពដូចខាងក្រោមៈ

១. ប្រទេសជាភាគីកិច្ចសន្យានៃ《លក្ខន្តិកៈទីក្រុងរ៉ូម》 ត្រូវបញ្ជូនស្ថានការណ៍ទៅតុលាការឧក្រិដ្ឋកម្មអន្តរជាតិ ដើម្បីពិនិត្យផ្ទៀងផ្ទាត់។

២. ក្រុមប្រឹក្សាសន្តិសុខអង្គការសហប្រជាជាតិ បានបញ្ជូនសំណុំរឿងទៅតុលាការឧក្រិដ្ឋកម្មអន្តរជាតិ ដើម្បីដំណើរការជំនុំជម្រះក្តី។

៣. ព្រះរាជអាជ្ញា នៃតុលាការឧក្រិដ្ឋកម្មអន្តរជាតិ ស្ម័គ្រចិត្តស្នើឱ្យដំណើរការជំនុំជម្រះក្តីសំណុំរឿងនេះ។

ករណីនេះធ្វើឲ្យមានការងឿងឆ្ងល់ថា តើការចាប់ខ្លួនលោក Duterte បានធ្វើឡើងតាមបទប្បញ្ញត្តិខាងលើមួយណា?

ចំពោះភាពស្របច្បាប់ នៃការចាប់ខ្លួនលោក Duterte នៅតែត្រូវរង់ចាំការស៊ើបអង្កេត។ ប៉ុន្តែ អ្វីដែលគួរឲ្យប្រុងប្រយ័ត្ននោះគឺថា លំនាំ នៃប្រតិបត្តិការរបស់តុលាការឧក្រិដ្ឋកម្មអន្តរជាតិ កំពុងតែបង្កើតឡើងនូវព្រឹត្តិការណ៍នាំមុខនៃគ្រោះថ្នាក់។ ចំពោះករណីលោក Duterte លើកនេះ បច្ច័យសំខាន់ គឺជាទង្វើជ្រៀតជ្រែកដល់អធិបតេយ្យភាពប្រព័ន្ធតុលាការប្រទេសដទៃរបស់តុលាការឧក្រិដ្ឋកម្មអន្តរជាតិ តាមរយៈយុត្តាធិការត្រលប់ថយក្រោយ។

បច្ច័យពិត គឺបង្កជាការបំផ្លិចបំផ្លាញជាលក្ខណៈប្រព័ន្ធដល់អធិបតេយ្យភាពប្រទេសដទៃ។ ប្រសិនបើ លំនាំនេះ ត្រូវបានគេយកតម្រាប់តាម នោះវានឹងបណ្តាលឱ្យកើតឡើងនូវអ្វីដែលហៅថា “អំណាចតុលាការអន្តរជាតិ” ស្ថិតនៅពីលើ អធិបតេយ្យភាពជាតិ ធ្វើឱ្យប្រព័ន្ធតុលាការអន្តរជាតិក្លាយជាឧបករណ៍ជ្រៀតជ្រែករបស់មហាអំណាចទាំងស្រុងតែម្តង៕

The post ភាពស្របច្បាប់ នៃការចាប់ខ្លួនអតីតប្រធានាធិបតីហ្វីលីពីនលោក Duterte នៅតែត្រូវរង់ចាំការផ្ទៀងផ្ទាត់! appeared first on Kampuchea Thmey Daily.

យោ​ង​សេចក្តី​ការណ៍​​របស់ Manila Times លោកប្រធានាធិបតី Ferdinand Marcos Jr. បាននិយាយ វាមិនត្រឹមត្រូវទេក្នុងការសម្លាប់ប្រជាជនហ្វីលីពីនរាប់ពាន់នាក់ដើម្បីលុបបំបាត់គ្រឿងញៀនខុសច្បាប់នៅក្នុងប្រទេសនេះ.

​ការ​​លើក​​ឡើង​របស់​​​ប្រធានាធិបតី​ហ្វីលីពីនរូបនេះដែល​កំពុង​មានជម្លោះបែក​បាក់​សម្ព័ន្ធ​ភាព​ជាមួយ​អនុប្រធានាធិបតី​ Sara Duterter ​ដែល​ជា​កូនស្រី​​របស់​អតីត​​ប្រធានាធិបតី Rodrigo Duterte ​កើត​ឡើង​​​​ចំពេល​ដែល​អតីតប្រធានាធិបតី Rodrigo Duterte ប្រឈមមុខនឹងការចោទប្រកាន់ពីបទឧក្រិដ្ឋកម្មប្រឆាំងមនុស្សជាតិនៅចំពោះមុខតុលាការឧក្រិដ្ឋកម្មអន្តរជាតិ (ICC)។

​កាល​ថ្ងៃសុក្រ​​ លោក Duterte ប្រឈម​ការ​សាកសួរ​លើក​ដំបូង​ពីសំណាក់​ចៅក្រម​​​របស់​តុលាការ​ ICC ដែលពេលនេះ​​ការ​សាកសួរ​​មានរយៈពេលខ្លី​ប៉ុណ្ណោះដោយសារ​តែ​​​មេធា​វី​របស់ លោក​ Duterte ​បាន​អះអាងថា កូនក្តី​របស់​លោក​​​ឈឺខ្លាំង​ពេក ដោយសារ​តែ​ការ​ចាប់​ខ្លួន​លោក ប្រៀប​​ដូ​​ច​ «ការចាប់ជម្រិត»។

Manila Times បាន​រាយការណ៍ថា នៅក្នុងសុន្ទរកថាក្នុងអំឡុងពេលយុទ្ធនាការឃោសនាបោះឆ្នោតរបស់សមាជិកព្រឹទ្ធសភា Alyansa Para sa Bagong Pilipinas ប្រធានាធិបតី​ Marcos បានសង្កត់ធ្ងន់ថា ស្ថានភាពសន្តិភាព និងសណ្តាប់ធ្នាប់នៅក្នុងប្រទេសហ្វីលីពីនអាចសម្រេចបានតាមរយៈការបង្កើតច្បាប់ប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាព និងមិនមែនដោយការសម្លាប់ប្រជាជនហ្វីលីពីនរាប់ពាន់នាក់នោះទេ។

លោក Marcos បាននិយាយថា៖«នៅក្នុងការប្រយុទ្ធប្រឆាំងនឹងគ្រឿងញៀន និងឧក្រិដ្ឋកម្មខុសច្បាប់ យើងមិនចាំបាច់ឆ្លង​កាត់មធ្យោបាយបង្ហូរឈាមនោះទេ។ គ្មានពួកយើងណាម្នាក់ជឿថាដំណោះស្រាយចំពោះឧក្រិដ្ឋកម្ម និងគ្រឿង​ញៀន​គឺ​សម្លាប់ប្រជាជនហ្វីលីពីនរបស់យើងរាប់ពាន់នាក់នោះទេ។ នោះមិនត្រឹមត្រូវទេ»​។

​លោក Duterte ​បានផ្ញើ​សារ​​ជូន​ជនរួម​ជាតិរបស់​លោកនៅ​មុន​យន្តហោះ​ចុះ​ចត​​នៅ​​​ប្រទេសហូឡង់​ថា ​លោក​ ទទួល​ខុសត្រូវចំពោះ​អ្វី​ដែលបាន​កើត​ឡើង​ក្នុង​អំណាច​របស់​លោក និង​បាន​​​អះអាងពី​ការ​ការពារ​​​ ប៉ូលិស​និង​យោធា​ដែលអនុវត្ត​តាមការបញ្ជា​របស់លោក​៕​

ដោយ រ៉ាន់ រើយ

The post ​ប្រធានាធិបតីហ្វីលីពីន​ ចេញ​មក​ដាក់​បន្ទុក​លើក​ លោក Duterte appeared first on Kampuchea Thmey Daily.

ការចោទប្រកាន់របស់ ICC និងការកាត់ទោសដែលអាចកើតមាន

ICC មានសិទ្ធិអំណាចក្នុងការកាត់ទោសបុគ្គលចំពោះឧក្រិដ្ឋកម្មសង្គ្រាម ឧក្រិដ្ឋកម្មប្រឆាំងមនុស្សជាតិ និងអំពើប្រល័យពូជសាសន៍។ ក្នុង​ករណី​រកឃើញថាមានកំហុស លោក Duterte អាចប្រឈមមុខនឹងការជាប់ពន្ធនាគារអស់មួយជីវិត ក្រោមមាត្រា៧៧ នៃលក្ខន្តិកៈទីក្រុងរ៉ូម ដែលគ្រប់គ្រងនីតិវិធីកាត់ទោសរបស់ ICC។ យ៉ាងណាក៏ដោយ ការអនុវត្តនៅតែជាបញ្ហាប្រឈម។ ICC មិនមានកម្លាំងប៉ូលិសផ្ទាល់ខ្លួន ដោយ​ពឹងផ្អែកលើរដ្ឋជាសមាជិកក្នុងការចាប់ខ្លួន និងឃុំខ្លួនបុគ្គលដែលត្រូវបានផ្តន្ទាទោស។

យោងតាមអ្នកជំនាញផ្នែកច្បាប់ ករណីរបស់លោក Duterte ស្ថិតនៅក្រោមយុត្តាធិការរបស់ ICC ដោយសារតែឧក្រិដ្ឋកម្មដែលត្រូវបានចោទប្រកាន់បានកើតឡើង ខណៈដែលហ្វីលីពីននៅតែជាសមាជិកនៃលក្ខន្តិកៈទីក្រុងរ៉ូម (ចាប់ពីថ្ងៃទី​១​ខែវិច្ឆិកា​ឆ្នាំ​២០១១ ដល់ថ្ងៃទី​១៦​ខែមីនា​ឆ្នាំ​២០១៩)។ ទោះបីជាហ្វីលីពីនបានដកខ្លួនជាផ្លូវការពី ICC ក្នុងឆ្នាំ​២០១៩ ក្រោមការដឹកនាំរបស់លោក Duterte ក៏ដោយ ក៏តុលាការនៅតែរក្សាសិទ្ធិស្របច្បាប់ក្នុងការកាត់ទោសឧក្រិដ្ឋកម្មដែលបានប្រព្រឹត្តមុនពេលការដកខ្លួនចូលជាធរមាន។

តើ​លោក Duterte នឹង​ជាប់​ពន្ធនាគារ​ទេ បើ​ត្រូវ​បាន​កាត់ទោស​?

ប្រសិនបើត្រូវបានកាត់ទោស លោក Duterte ទំនងជានឹងត្រូវកាត់ទោស​ឲ្យ​ជាប់ពន្ធនាគារក្នុងប្រទេសដែលមានកិច្ចព្រមព្រៀងជាមួយ ICC ដើម្បីដាក់អ្នកជាប់ឃុំ ដូចជា ប្រទេសហូឡង់ ចក្រភពអង់គ្លេស ឬន័រវែស។ ទោះយ៉ាងណាក៏ដោយ ឧបសគ្គជាច្រើននៅតែមាន៖

• ការប្រឈមមុខនឹងការធ្វើបត្យាប័ន៖ ICC មិនអនុវត្តច្បាប់ដោយខ្លួនឯង​ទេ មានន័យថា ICC ពឹងផ្អែកលើរដ្ឋជាសមាជិកក្នុងការចាប់ខ្លួន និងឃុំខ្លួនបុគ្គលដែលត្រូវបានផ្តន្ទាទោស។ ចាប់តាំងពីហ្វីលីពីនដកខ្លួនចេញពី ICC ក្នុងឆ្នាំ​២០១៩ កិច្ចសហប្រតិបត្តិការ​កាត់ទោស​លោក Duterte នៅ​តែ​ជា​ភាព​មិនប្រាកដប្រជា​មួយ។
• បណ្តឹងឧទ្ធរណ៍ផ្លូវច្បាប់៖ ទោះបីជាត្រូវបានកាត់ទោសក៏ដោយ លោក Duterte នឹងមានសិទ្ធិប្តឹងឧទ្ធរណ៍ចំពោះសេចក្តីសម្រេចនេះ ដោយអាចពន្យារពេលការកាត់ទោសចុងក្រោយ​រយៈពេល​ជាច្រើនឆ្នាំ​ត​ទៅ​មុខ​ទៀត។
• ការពិចារណាផ្នែកនយោបាយ និងការទូត៖ ឥទ្ធិពលរបស់លោក Duterte នៅក្នុងនយោបាយហ្វីលីពីននៅតែខ្លាំង ដោយមានអ្នកគាំទ្រជាច្រើនបានប្រមូលផ្តុំគ្នានៅពីក្រោយគាត់។ សម្ពាធការទូត និងកិច្ច​ខិតខំប្រឹងប្រែងដើម្បីការពារការជាប់ពន្ធនាគាររបស់គាត់ អាច​ត្រូវបានធ្វើឡើងនៅដំណាក់កាលផ្សេងៗនៃដំណើរការ​កាត់ទោស ហើយទោះបីជាគាត់ផ្ទេរទៅ ICC ក៏ដោយ កត្តានយោបាយនៅតែអាចមានឥទ្ធិពលលើលទ្ធផលនៃការកាត់ក្តីរបស់គាត់។

ប្រតិកម្មអន្តរជាតិ និងការព្រួយបារម្ភអំពីសិទ្ធិមនុស្ស

ការស៊ើបអង្កេតរបស់ ICC លើសង្រ្គាមគ្រឿងញៀនរបស់លោក Duterte ត្រូវបានគាំទ្រដោយអង្គការសិទ្ធិមនុស្សជាច្រើន រួមទាំងអង្គការលើកលែងទោសអន្តរជាតិ និងអង្គការឃ្លាំមើលសិទ្ធិមនុស្ស ដែលអះអាងថា យុទ្ធនាការប្រឆាំងគ្រឿងញៀនរបស់លោកបាននាំ​ឲ្យ​មានការសម្លាប់​មនុស្ស​ក្រៅប្រព័ន្ធតុលាការរាប់ពាន់នាក់។ ផ្ទុយទៅវិញ លោក Duterte និងអ្នកគាំទ្របានប្រកែកថា ICC មិនមានយុត្តាធិការលើហ្វីលីពីន ដោយហៅករណីនេះថាមានហេតុផលនយោបាយ៕

ដោយ៖ ឈាង

ចុចអាន៖ តើមន្ទីរឃុំឃាំងលោក​ Duterte នៅ ICC ពិសេសកម្រិតណា?

The post តើ​លោក Duterte អាច​ជាប់​គុក​ដែរ​​អត់ ក្រោយ​ការ​កាត់ក្ដី​​របស់ ICC? appeared first on Kampuchea Thmey Daily.