សេដ្ឋវិទូ៖ សេដ្ឋកិច្ចថៃស្ថិតក្នុងស្ថានភាព «មនុស្សឈឺ​» ប្រចាំអាស៊ាន​

សេដ្ឋវិទូឯករាជ្យថៃ​ លោកបណ្ឌិត ឆាតឆៃ ប៉ារ៉ាស៊ុក (Chartchai Parasuk) បាន​សរសេរនៅក្នុងអត្ថបទទស្សនៈមួយ​ដែលចុះផ្សាយ​លើ​កាសែតបាងកកប៉ុស្តិ៍នៅថ្ងៃព្រហស្បតិ៍នេះថា សេដ្ឋកិច្ចថៃបច្ចុប្បន្នស្ថិតនៅក្នុងស្ថានភាព​ «មនុស្សឈឺ» ប្រចាំអាស៊ាន។

ក្នុងអត្ថបទដែល​មាន​ចំណងជើងថា «ប្រទេសថៃ ឥឡូវនេះជាមនុស្សឈឺនៅអាស៊ាន» បាន​ស្រង់របាយការណ៍ទស្សនវិស័យសេដ្ឋកិច្ចពិភពលោក (WEO) របស់មូលនិធិរូបិយវត្ថុអន្តរជាតិ (IMF) ​ប្រចាំខែ​តុលា។

IMF បានរំពឹងថា កំណើនផលិតផលក្នុងស្រុកសរុប (GDP) របស់​ថៃសម្រាប់ឆ្នាំ ២០២៦ នឹង​ស្ថិតក្នុងអត្រា ១,៦% ដែលធ្វើឱ្យថៃជាប់ចំណាត់ថ្នាក់ទាបបំផុតក្នុងចំណោមប្រទេសសមាជិក​សមាគមប្រជាជាតិអាស៊ីអាគ្នេយ៍ (អាស៊ាន) ទាំងអស់ និងទាបបំផុត​នៅអាស៊ីបន្ទាប់ពី​ជប៉ុន (០,៦%)។

សូម្បីតែប្រទេសមីយ៉ាន់ម៉ា ដែល​បន្តរងនូវសង្រ្គាម​ស៊ីវិល ក៏រំពឹងកំណើន ៣% នៅឆ្នាំ ២០២៦ ដូចជា ខណៈឡាវ ២,៥% និងកម្ពុជា ៤% ដែល​ទាំងនេះសុទ្ធសឹងតែខ្ពស់ជាងថៃ។ ​IMF ដដែល រំពឹងកំណើនសេដ្ឋកិច្ចថៃត្រឹមតែ ២% ប៉ុណ្ណោះ ដោយលើកឡើងពីបញ្ហាក្នុងស្រុក និងហានិភ័យពីខាងក្រៅ ដូចជា​ពន្ធអាមេរិក និងសង្រ្គាមពាណិជ្ជកម្មជាដើម​។

លោក ប៉ារ៉ាស៊ុក បាន​សរសេរថា៖ «សេដ្ឋកិច្ចកំពុងស្ថិតក្នុង Coma (ដំណើរបាត់បង់ស្មារតីរយៈពេលយូរត្រូវដេកលើគ្រែ) ​ហើយត្រូវការសង្រ្គោះឱ្យស្ទុះងើបឡើងវិញជាបន្ទាន់»។

លោកបន្តថា៖ «ការឃោសនានយោបាយ និង​ដោះស្រាយតូចតាចៗនឹងមិនដំណើរការទេ។ អ្នកបង្កើត​គោលនយោបាយគួរតែឈប់ស្រមៃថាមានដំណោះស្រាយងាយៗ។ ដំណោះស្រាយនឹងមិនត្រឹមតែពិបាកប៉ុណ្ណោះទេ វាថែមទាំងឈឺចាប់ទៀតផង»។

សេដ្ឋវិទូឯករាជ្យដដែល​និយាយថា ​​លក្ខខណ្ឌសេដ្ឋកិច្ចថៃបច្ចុប្បន្ន គឺសាកសមនឹង​គេហៅថា «មនុស្សឈឺប្រចាំអាស៊ាន»។ អ្វីជាការឱ្យព្រួយបារម្ភនោះ គឺថា សេដ្ឋកិច្ចថៃប្រហែលជានៅបាតតារាងអាស៊ាន យ៉ាងហោចណាស់ដល់ឆ្នាំ ២០៣០។ របាយការណ៍ទស្សនវិស័យខែតុលារបស់ IMF មិនបាន​និយាយបែបនេះចំៗទេ ប៉ុន្តែរំពឹងថា កំណើនសេដ្ឋកិច្ចថៃនឹង​ស្ថិតនៅក្នុងរង្វង់ ២,៨% ចន្លោះឆ្នាំ ២០២៥-២០៣០។ ​

តាមរបាយការណ៍របស់ IMF ថៃរំពឹងថានឹងធ្លាក់ចុះពីប្រទេសដែលមានសេដ្ឋកិច្ចធំជាងគេទី៣ប្រចាំអាស៊ាន ទៅដល់ទី៥ ​ត្រឹមឆ្នាំ ២០៣០។ ខណៈកំណើនសេដ្ឋកិច្ចថៃរំពឹងមាន​អត្រាមធ្យម ២,៨% គូប្រជែងថៃវិញមាន​អត្រាកំណើនខ្ពស់ៗ រួមមាន ៨,៥% សម្រាប់ហ្វីលីពីន ៧,៣% សម្រាប់ឥណ្ឌូណេស៊ី ៦,៣% សម្រាប់វៀតណាម ៦%សម្រាប់ម៉ាឡេស៊ី និង ៤,៣% សម្រាប់សិង្ហបុរី។ ​

លោក ប៉ារ៉ាស៊ុក បាន​សរសេរទៀតថា៖ «ថៃអាចទាបក្នុងកំណើនសេដ្ឋកិច្ច ​តែប្រាកដណាស់ យើងខ្ពស់លើបំណុលគ្រួសារ។ ជាក់ស្ដែង កម្រិតខ្ពស់នៃបំណុល (ពិបាកទារ) ​គឺជា​វិបត្តិសេដ្ឋកិច្ច​ទី២របស់ប្រទេស»។ លោកបន្តថា បំណុលគ្រួសារថៃធៀបនឹង​ GDP ជាប់ចំណាត់ថ្នាក់ខ្ពស់បំផុតទី៧លើពិភព​លោក ក្នុងអត្រាប្រមាណ ៨៨,២% ធៀបនឹង​ GDP ពោលគឺខ្ពស់ជាងទីក្រុងហុងកុង (៨៧,៨%) ណ័រវែស (៨៧,៤%) និងដាណឺម៉ាក (៨៤,៨%)។ ​

អ្វីជាបញ្ហានោះគឺថា ប្រទេសទាំងនោះមាន​បំណុលគ្រួសារខ្ពស់ ភាគច្រើនដោយសារតែតម្លៃផ្ទះថ្លៃៗ។ ​ប្រសិនបើមិនរាប់បញ្ចូលប្រាក់កម្ចីទិញផ្ទះទេ ប្រាក់កម្ចីប្រើប្រាស់ផ្សេងទៀតមានចំនួនតិចជាង ៥% នៃ GDP​។ ​នេះមានន័យថា បំណុលគ្រួសារមិនគំរាមកំហែងដល់សេដ្ឋកិច្ចរបស់ពួកគេទេ។ ផ្ទុយទៅវិញ បំណុល​គ្រួសារថៃដែលមិនមែនជា​កម្ចីទិញផ្ទះ ស្មើនឹងប្រហែល ៦០% នៃ GDP ដែលខ្ពស់ខ្លាំង ​ដោយ​កូនបំណុលភាគច្រើន​ខ្វះលទ្ធភាព​សងត្រឡប់ទៅវិញ​។ ​

លោក ប៉ារ៉ាស៊ុក បាន​លើកឡើងថា បញ្ហាបំណុលក្នុងប្រទេសថៃ រួមចំណែកដ៏សំខាន់ ដែលធ្វើឱ្យថៃមាន​កំណើនសេដ្ឋកិច្ចទាប ដូច្នេះ «នរណាម្នាក់ត្រូវតែធ្វើឱ្យ​ប្រសើរឡើងនូវលទ្ធភាពសងប្រាក់របស់អ្នកខ្ចីប្រាក់»។

វិបត្តិចុងក្រោយសម្រាប់សេដ្ឋកិច្ចថៃនោះគឺទាក់ទងនឹងការប្រកួតប្រជែង។ ប្រព័ន្ធឧស្សាហកម្មរបស់ប្រទេសថៃ មិនផ្តល់ប្រាក់ចំណូលខ្ពស់គ្រប់គ្រាន់ដើម្បីជំរុញកំណើន និងសងបំណុលទាំងអស់នោះទេ។

លោក​សរសេរយ៉ាងដូច្នេះថា៖ «ប្រសិនបើយើងចង់មានប្រាក់ចំណូលស្មើនឹងប្រជាជនម៉ាឡេស៊ី ​យើងត្រូវការផលិតផលដែលមានតម្លៃបន្ថែមខ្ពស់ដូច​ពួកគេ»។

លោកលើកឡើងថា ទាំងអស់នេះ ចង្អុលបង្ហាញពីការប្តូរទៅប្រព័ន្ធឧស្សាហកម្មដែលមានមូលដ្ឋានលើ STEM (វិទ្យាសាស្ត្រ បច្ចេកវិទ្យា វិស្វកម្ម និងគណិតវិទ្យា)។ យ៉ាងណាមិញ​ វា​ត្រូវចំណាយពេលយ៉ាងហោចណាស់ ២០ ឆ្នាំ ដើម្បីសម្រេចបានមូលដ្ឋានចំណេះដឹង​ដែលមាន​ភាពទូលំទូលាយ​ផ្នែក​ STEM ព្រោះ​ថៃ​ត្រូវការ​កែលម្អប្រព័ន្ធអប់រំទាំងមូលរបស់ខ្លួន៕