តើសេចក្តីស្នើច្បាប់ និងសេចក្តីព្រាងច្បាប់ ខុសគ្នាដូចម្ដេច?

ការតាក់តែងច្បាប់ត្រូវបានរៀបចំធ្វើឡើងតាមរយៈសេចក្ដីព្រាងច្បាប់ ឬសេចក្ដីស្នើច្បាប់ ដើម្បីដាក់ជូនស្ថាប័នសភា ក្នុងការពិនិត្យ អនុម័ត និងឲ្យយោបល់ មុនពេលដែលព្រះមហាក្សត្រប្រកាសដាក់ឲ្យប្រើជាផ្លូវការ។ តែយ៉ាងណាក្ដី សេចក្ដីព្រាងច្បាប់ និងសេចក្ដីស្នើច្បាប់ គឺមិនដូចគ្នាទេ ពោលសេចក្ដីព្រាងច្បាប់ និងសេចក្ដីស្នើច្បាប់ មានសមត្ថកិច្ចដាច់ដោយ ឡែកពីគ្នា។  

សេចក្តីស្នើច្បាប់ គឺជាសមត្ថកិច្ចរបស់សមាជិករដ្ឋសភា ឬសមាជិកព្រឹទ្ធសភា ក្នុងការផ្តួចផ្តើមគំនិតធ្វើសេចក្តីស្នើច្បាប់។ មុនក្លាយជាសេចក្ដីស្នើច្បាប់ ក្រុមសមាជិករដ្ឋសភា ឬសមាជិកព្រឹទ្ធសភាជាហត្ថលេខី ត្រូវបើកកិច្ចប្រជុំពិភាក្សាអំពីធម្មនុញ្ញភាព និងបញ្ហាទាក់ទងទៅនឹងច្បាប់នានាជាធរមាន។ ក្រុមសមាជិករដ្ឋសភា ឬក្រុមសមាជិកព្រឹទ្ធសភាជាហត្ថលេខី ត្រូវធ្វើទម្រង់បែបបទផ្ញើជូនប្រធានរដ្ឋសភាជាអត្ថបទសេចក្តីស្នើច្បាប់ លិខិតស្នើសុំឲ្យរដ្ឋសភាពិនិត្យ និងអនុម័ត និងសេចក្តីថ្លែងហេតុ។

ចំពោះសេចក្តីព្រាងច្បាប់ ជាសមត្ថកិច្ចរបស់រាជរដ្ឋាភិបាល ដែលមានក្រសួងពាក់ព័ន្ធជាអ្នករៀបរៀងតាក់តែងលើសេចក្តីព្រាងច្បាប់។ សេចក្ដីព្រាងច្បាប់នេះ នឹងត្រូវដាក់ជូនអន្តរក្រសួង ក៏ដូចជា ក្រុមប្រឹក្សាអ្នកច្បាប់ ដើម្បីពិនិត្យ ពិភាក្សា និងផ្លាស់ប្ដូយោបល់លើខ្លឹមសារ មុនត្រូវដាក់ជូនកិច្ចប្រជុំពេញអង្គគណៈរដ្ឋមន្ត្រីពិនិត្យ និងសម្រេច។ នៅពេលគណៈរដ្ឋមន្ត្រីពិនិត្យ និងសម្រេចរួចហើយ នាយករដ្ឋមន្ត្រីត្រូវបំពេញទម្រង់បែបបទ ដើម្បីផ្ញើសេចក្តីព្រាងច្បាប់ជូនប្រធានរដ្ឋសភា សុំការអនុម័តពីស្ថាប័នរដ្ឋសភា។  

ជារួម នៅពេលសេចក្ដីព្រាងច្បាប់ ឬសេចក្ដីស្នើច្បាប់ ត្រូវបានបញ្ជូនទៅដល់រដ្ឋសភាហើយ ប្រធានរដ្ឋសភា នឹងកោះកិច្ចប្រជុំគណៈកម្មាធិការអចិន្ត្រៃយ៍នៃរដ្ឋសភា ក្នុងការពិនិត្យ និងសម្រេច ហើយបញ្ជូនសេចក្ដីព្រាងច្បាប់ ឬសេចក្ដីស្នើច្បាប់ឲ្យគណៈកម្មការជំនាញរបស់រដ្ឋសភាពិនិត្យខ្លឹមសារ មុនដាក់ជូនសម័យពេញអង្គរដ្ឋសភាអនុម័ត៕

ដោយ៖ ធឿន វ៉ាន់សុង