យុវជន និងកាតព្វកិច្ចជាតិ៖ ស្វែងយល់ពី «ច្បាប់កាតព្វកិច្ចយោធា» នៅប្រទេសឡាវ

នៅក្នុងតំបន់អាស៊ាន ការបំពេញកាតព្វកិច្ចយោធា ឬការចូលធ្វើទាហានតាមការកំណត់របស់ច្បាប់ គឺជាប្រធានបទដ៏សំខាន់មួយដែលប្រទេសនីមួយៗមានការអនុវត្តខុសៗគ្នា។ បើក្រឡេកទៅមើលប្រទេសឡាវ ដែលជាប្រទេសជិតខាងមួយរបស់កម្ពុជា ច្បាប់កាតព្វកិច្ចយោធាត្រូវបានបង្កើតឡើង និងអនុវត្តជាយូរណាស់មកហើយ ដើម្បីពង្រឹងវិស័យការពារជាតិ និងសន្តិសុខផ្ទៃក្នុង។

តើច្បាប់កាតព្វកិច្ចយោធានៅប្រទេសឡាវមានខ្លឹមសារ និងការអនុវត្តយ៉ាងដូចម្តេចខ្លះ?

ក្របខណ្ឌច្បាប់ និងអាយុកំណត់នៃការចូលបម្រើទ័ព

របាយការណ៍ស្តីពីច្បាប់យោធារបស់គេហទំព័រច្បាប់អន្តរជាតិ Law Gratis បាន​ឱ្យដឹង​ថា យោងតាមរដ្ឋធម្មនុញ្ញ និងច្បាប់ស្តីពីការការពារជាតិរបស់ប្រទេសឡាវ ប្រជាពលរដ្ឋឡាវទាំងអស់មានកាតព្វកិច្ចក្នុងការការពារជាតិ និងរក្សាសន្តិសុខជូនប្រជាជន។

នៅក្នុងនោះ ច្បាប់តម្រូវឱ្យពលរដ្ឋបុរសដែលមានអាយុចាប់ពី ១៨ ឆ្នាំ ដល់ ៣៥ ឆ្នាំ ត្រូវតែបំពេញកាតព្វកិច្ចយោធាជាដាច់ខាត។ ដោយឡែក សម្រាប់រយៈពេលនៃការបំពេញកាតព្វកិច្ចនេះ គឺមានភាពបត់បែន ដោយជាទូទៅមានរយៈពេលចាប់ពី ១៨ ខែឡើងទៅ ឬអាចយូរជាងនេះ អាស្រ័យលើតម្រូវការជាក់ស្តែងរបស់កងទ័ព និងជំនាញរបស់បុគ្គលម្នាក់ៗ។

ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ បើតាមព័ត៌មានស្រាវជ្រាវពីអង្គការសហគមន៍អន្តរជាតិ War Resisters’ International (WRI) បានកត់សម្គាល់ថា ក្នុងករណីចាំបាច់ ឬស្ថានភាពពិសេស អាជ្ញាធរឡាវ ក៏អាចហៅយុវជនដែលមានអាយុចាប់ពី ១៥ ឆ្នាំឡើង ឱ្យចូលរួមបម្រើកងទ័ពបានផងដែរ។

ការលើកលែង និងការអនុវត្តជាក់ស្តែង

ទោះបីជាច្បាប់កំណត់ថាជាកាតព្វកិច្ចសម្រាប់បុរសគ្រប់រូបក៏ដោយ ប៉ុន្តែនៅក្នុងការអនុវត្តជាក់ស្តែង ប្រទេសឡាវក៏មានការយោគយល់ និងលើកលែងចំពោះករណីមួយចំនួនផងដែរ។ ផ្អែកតាមប្រភពពី Law Gratis ដដែល បានពន្យល់ថា បុគ្គលដែលស្វែងរកការលើកលែង ឬពន្យារពេល រួមមាន៖

សិស្ស-និស្សិត៖ អ្នកដែលកំពុងបន្តការសិក្សានៅថ្នាក់ឧត្តមសិក្សា ឬវគ្គបណ្តុះបណ្តាលជំនាញផ្សេងៗ។

អ្នកមានបញ្ហាសុខភាព៖ បុគ្គលដែលមានពិការភាព ឬមានជំងឺប្រចាំកាយដែលមិនអាចបំពេញការងារធ្ងន់ធ្ងរបាន។

អ្នកបំពេញការងារសាធារណៈសំខាន់ៗ៖ មន្ត្រី ឬបុគ្គលិកដែលកំពុងធ្វើការក្នុងវិស័យស្នូល និងចាំបាច់សម្រាប់សង្គមជាតិ។

បន្ថែមពីលើនេះ របាយការណ៍ពី War Resisters’ International (WRI) បានបង្ហាញថា នៅក្នុងការអនុវត្តជាក់ស្តែង មិនមែនយុវជនឡាវគ្រប់រូប ដែលមានអាយុគ្រប់កំណត់សុទ្ធតែត្រូវបានកោះហៅឱ្យចូលយោធានោះទេ ដោយសារតែកងទ័ពឡាវ (Lao People’s Armed Forces) មានការកំណត់ចំនួនជ្រើសរើសច្បាស់លាស់ក្នុងមួយឆ្នាំៗ និងផ្អែកលើការសម្របសម្រួលរវាងអាជ្ញាធរមូលដ្ឋាន។

រចនាសម្ព័ន្ធកងទ័ព និងការស្ម័គ្រចិត្ត

ក្រៅពីការកោះហៅតាមកាតព្វកិច្ច (Conscription) ប្រទេសឡាវក៏បើកឱកាសឱ្យមានការចូលបម្រើទ័ពដោយស្ម័គ្រចិត្តផងដែរ សម្រាប់អ្នកដែលចង់ចាប់យកអាជីពជាយោធា ឬចង់ចូលរៀននៅសាលាបណ្ឌិត្យសភាយោធា ដើម្បីក្លាយជានាយទាហាន។

កងកម្លាំងប្រដាប់អាវុធប្រជាជនឡាវ ត្រូវបានបែងចែកជាច្រើនផ្នែក រួមមាន កងទ័ពជើងគោក កងទ័ពជើងទឹក កងទ័ពជើងអាកាស និងកងកម្លាំងការពារព្រំដែន។ លើសពីនេះ ឡាវក៏មានកងជីវពលការពារក្នុងតំបន់ (Militia) នៅតាមភូមិឃុំ ដែលភាគច្រើនជាកម្លាំងបម្រុង ឬជាអ្នកដែលបានបញ្ចប់កាតព្វកិច្ចយោធារួចរាល់។

សរុបមក ច្បាប់កាតព្វកិច្ចយោធានៅប្រទេសឡាវ គឺជាឧបករណ៍ច្បាប់ដ៏សំខាន់មួយក្នុងការបណ្តុះបណ្តាលវិន័យ ស្មារតីស្នេហាជាតិ ដល់យុវជនជំនាន់ក្រោយ និងដើម្បីត្រៀមលក្ខណៈជាស្រេចក្នុងការការពារបូរណភាពទឹកដី ទោះបីជាការអនុវត្តជាក់ស្តែងមានការបត់បែនទៅតាមស្ថានភាពសេដ្ឋកិច្ច និងសង្គមក៏ដោយ៕

អត្ថបទ៖ ឈាង