អ្នកណាខ្លះ មានតួនាទីស្ដារល្បែងប្រជាប្រិយខ្មែរ​ឱ្យ​រស់​បន្ត?

“ល្បែងប្រជាប្រិយ” គេច្រើនតែគិតរួមតូចមកសំដៅតែល្បែងលេងក្នុងឱកាសចូលឆ្នាំខ្មែរ ដោយរាប់ចាំមាត់ដូចជា ចោលឈូង ទាញព្រ័ត្រ លាក់កន្សែង វាយក្អម លោតបាវ ជាដើម។ ធាតុពិតមានល្បែងច្រើនជាងនេះ ហើយក៏ពុំមែនលែងតែក្នុងឱកាសចូលឆ្នាំដែរ ប៉ុន្តែល្បែងប្រជាប្រិយទាំងនោះហាក់ថមថយយកមកលេងកម្សាន្តពីយុវជនសម័យថ្មី។

លោក ហ៊ួន សាវង ជាអនុប្រធាននាយកដ្ឋានអភិវឌ្ឍន៍វប្បធម៌ នៃក្រសួងវប្បធម៌ និងវិចិត្រសិល្បៈមាន​ប្រសាសន៍​ប្រាប់ “កម្ពុជាថ្មី” ថា ការស្តារប្រជាប្រិយភាពល្បែងប្រជាប្រិយខ្មែរឡើងវិញ ពុំមែនជាភារកិច្ចដាច់មុខរបស់ក្រសួង មន្ទីរណាឡើយ។ ពោលគឺពលរដ្ឋម្នាក់ៗអាចចូលរួមទាំងអស់គ្នាដ្បិតល្បែងប្រជាប្រិយគឺជាសម្បត្តិរួម។

លោក ហ៊ួន សាវង មានប្រសាសន៍បន្ថែមថា៖ “ឧទាហរណ៍រាល់ពេលចូលឆ្នាំ តាមសាលារៀន តាមផ្សារទំនើប តាមក្រសួងមន្ទីរ តាមស្ថាប័ន អង្គការ ត្រូវដឹកនាំលេងឱ្យផុលផុសដូចការត្រាប់តាមល្បែង ឬ វប្បធម៌បរទេសដូចជា បុណ្យណូអែល ឬហាឡូវីន។ ខ្ញុំយល់ថា នោះជាដំណោះស្រាយមួយ”។

ទាក់ទងទៅនឹងករណីល្បែងប្រជាប្រិយខ្មែរត្រូវបានធ្លាក់ការគាំទ្រ ទន្ទឹមពេលមានការនិយមល្បែងស៊ីសងទៅវិញនោះ លោក ហ៊ួន សាវង លើកឡើងថា លោកពុំអាចដឹងច្បាស់អំពីមូលហេតុនៃការធ្លាក់ចុះប្រជាប្រិយភាពល្បែងប្រជាប្រិយទាំងនោះឡើយ។

លោក ហ៊ួន សាវង មានប្រសាសន៍បន្តថា៖ “ប៉ុន្តែខ្ញុំកាត់ស្មាន ដែលអាចខុសអាចត្រូវថា ដោយសារ កង្វះការយល់ដឹងរបស់មនុស្សពីមួយជំនាន់ទៅមួយជំនាន់។ មនុស្សចាស់មិននាំលេង ហើយក្មេងៗចូលចិត្តភាពផ្ទាល់ខ្លួន ការកម្សាន្តបែបម្នាក់ៗ វីវក់នឹងល្បែងអេឡិចត្រូនិចតាមទូរសព្ទជាអាទិ…”។

អនុប្រធាននាយកដ្ឋានអភិវឌ្ឍន៍វប្បធម៌ នៃក្រសួងវប្បធម៌ និងវិចិត្រសិល្បៈ រូបនេះមានប្រសាសន៍ថា៖ “គួរនាំគ្នាយកចិត្តទុកដាក់នឹងវប្បធម៌ប្រពៃណីជាតិឱ្យបានកាន់តែខ្លាំងក្លាឡើងវិញ នោះទើបស័ក្តិសមជាអ្នកបន្តវេន។ ការបណ្តែត​បណ្តោយ​ឱ្យ​អ្វីៗដែលយើងធ្លាប់មានឱ្យវិនាសបាត់បង់ហិនហោចទៅ នោះជាកំហុសដ៏ធំរបស់យើងចំពោះជាតិ”។

គួររំលឹកថា រដ្ឋាភិបាល និងក្រសួងវប្បធម៌ និងវិចិត្រសិល្បៈបានគាស់កកាយឡើងវិញនូវល្បែងប្រជាប្រិយខ្មែរជាច្រើនប្រភេទនៅក្នុងព្រឹត្តិការណ៍អង្គរសង្ក្រាន្តកន្លងមកជាបន្តបន្ទាប់។ ក្នុងឆ្នាំ១៩៦៤ ក្រុមជំនុំទំនៀមទម្លាប់ខ្មែរបានប្រមូលចងក្រង​ល្បែងដែលខ្មែរធ្លាប់លេងបានមួយចំនួនតូចមានដូចជា ស្តេចចង់ ចោលឈូង ចាប់កូនខ្លែង លោតអន្ទាក់ លាក់​កន្សែង បោះអង្គញ់ គោះត្រឡោក ទាញព្រ័ត្រ ទាត់សី រាវបង្កង លាក់ធ្យូង បាយខុំ ចត្រង្គ (អុក) ឱបត្រឡាច គ្របមាន់ បិទពួន វាយកូនគោល​ជាដើម។

ការលេងល្បែងនីមួយៗមានគុណសម្បត្តិ គឺត្រូវការមានគ្នាច្រើន ដែលនាំឱ្យយើងមានទំនាក់ទំនងល្អ មានមិត្តភាព មានអនុស្សាវរីយ៍។ ល្បែងខ្លះនាំឱ្យយើងអ្នកលេងត្រូវឈ្លាសវៃ រហ័សរហួន ពូកែគិត… ល្បែងខ្លះប្រៀបបាននឹងកីឡាប្រពៃណី ហើយល្បែងខ្លះ នៅស្រុកមួយចំនួនលេងក្នុងកិច្ចពិធីជាទំនៀមជាដើម។

គួរបញ្ជាក់ថា មិនមានឯកសារណាបញ្ជាក់ថា ល្បែងប្រជាប្រិយទាំងនោះចាប់កំណើត សតវត្សណាទេ ប៉ុន្តែគេគួរយល់ថា “ល្បែងប្រជាប្រិយ” កើតពេលមានមនុស្ស ដ្បិតវាកើតដោយសារមនុស្សលើកមកលេងកម្សាន្ត ឬលេងក្នុងកិច្ចណាមួយ។ ល្បែងខ្លះគេឃើញមានឆ្លាក់នៅលើចម្លាក់ប្រាសាទដែរ ដូចជាល្បែងវាយកូនគោល ល្បែងបោកចំបាប់ ល្បែងចត្រង្គ (អុក) ជាដើម៕

អត្ថបទ៖ ច័ន្ទ វីរៈ