ព័ត៌មានអន្ដរជាតិ
ការបញ្ចប់កិច្ចព្រមព្រៀងភ្លូយតូនីញ៉ូមរបស់រុស្ស៊ី បង្ហាញពីការប្រេះឆារឹតតែខ្លាំងជាមួយអាមេរិក
ប្រធានាធិបតីរុស្ស៊ីលោក វ្ល៉ាឌីមៀរ ពូទីន បានបញ្ចប់ជាផ្លូវការនូវកិច្ចព្រមព្រៀងគ្រប់គ្រង និងចាត់ចែងភ្លូយតូនីញ៉ូម (PMDA) ជាមួយសហរដ្ឋអាមេរិកនៅថ្ងៃទី២៧ខែតុលាឆ្នាំ២០២៥ ដែលជាកិច្ចព្រមព្រៀងមួយ ដែលបានស្ថិតក្នុងស្ថានភាពព្យួរតាំងពីឆ្នាំ២០១៦មកម៉្លេះ។ ការបញ្ចប់ជាផ្លូវការនេះ ឆ្លុះបញ្ចាំងពីការកើនឡើងភាពតានតឹងរវាងទីក្រុងមូស្គូ និងវ៉ាស៊ីនតោន។ ឥទ្ធិពលផ្ទាល់ទៅលើឃ្លាំងផ្ទុកសារធាតុប្លាតូនីញ៉ូមរបស់ប្រទេសនីមួយៗមានកម្រិត ប៉ុន្តែការលុបចោលនេះធ្វើឲ្យប៉ះពាល់ដល់កិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងគ្រប់គ្រងអាវុធនុយក្លេអ៊ែរបន្ថែមទៀត។

សារនយោបាយ និងការកើនឡើងភាពតានតឹង
តាមរយៈការបញ្ចប់កិច្ចព្រមព្រៀងជាផ្លូវការ រុស្ស៊ីបញ្ជូនសញ្ញានយោបាយដ៏ខ្លាំងក្លាមួយទៅកាន់សហរដ្ឋអាមេរិក និងសហគមន៍អន្តរជាតិ។
- អានុភាពនយោបាយ៖ ដំបូងឡើយ រុស្ស៊ីបានផ្អាកការចូលរួមរបស់ខ្លួនក្នុងឆ្នាំ២០១៦ ដោយរាយបញ្ជីលក្ខខណ្ឌសម្រាប់ការត្រឡប់មកវិញរបស់ខ្លួន ដែលរួមមានការដកទណ្ឌកម្ម និងការកាត់បន្ថយវត្តមានយោធាអាមេរិកក្នុងប្រទេសជាសមាជិកណាតូ។ ការបញ្ចប់កិច្ចព្រមព្រៀងពេលនេះ ត្រូវបានគេមើលឃើញថាជាវិធីថ្មីមួយ ដើម្បីដាក់សម្ពាធលើក្រុងវ៉ាស៊ីនតោន។
- ការឆ្លើយតបទៅនឹងជម្លោះអ៊ុយក្រែន៖ ការបញ្ចប់នេះ កើតឡើងចំពេលមានជម្លោះកាន់តែខ្លាំងឡើងរវាងទីក្រុងមូស្គូ និងវ៉ាស៊ីនតោនជុំវិញសង្គ្រាមនៅអ៊ុយក្រែន។ រុស្ស៊ីចាត់ទុកសកម្មភាពរបស់អាមេរិក រួមទាំងការគាំទ្រដល់អ៊ុយក្រែន ការដាក់ទណ្ឌកម្ម និងការពង្រីកអង្គការណាតូ ជាការគំរាមកំហែងដល់ស្ថិរភាពជាយុទ្ធសាស្ត្ររបស់ខ្លួន។
- ការបង្ហាញភាពជឿនលឿនខាងផ្នែកយោធា៖ ការលុបចោលកិច្ចព្រមព្រៀងនេះ បានកើតឡើងភ្លាមៗបន្ទាប់ពីប្រទេសរុស្ស៊ីបានបង្ហាញនូវមីស៊ីលដើរដោយថាមពលនុយក្លេអ៊ែរ ដោយបង្ហាញពីសមត្ថភាពនុយក្លេអ៊ែររបស់ខ្លួន ចំពេលមានភាពតានតឹងកាន់តែខ្លាំង។
ផលប៉ះពាល់ផ្ទាល់លើស្តុកភ្លូយតូនីញ៉ូម
កិច្ចព្រមព្រៀង PMDA ដែលបានចុះហត្ថលេខាក្នុងឆ្នាំ២០០០ តម្រូវឲ្យប្រទេសទាំងពីរបោះចោលនូវសារធាតុភ្លូយតូនីញ៉ូមកម្រិតផលិតអាវុធចំនួន៣៤តោន ដែលគ្រប់គ្រាន់សម្រាប់ក្បាលគ្រាប់នុយក្លេអ៊ែរប្រមាណ ១៧ ០០០គ្រាប់។
- វិវាទនៃវិធីសាស្រ្តបោះចោល៖ កិច្ចព្រមព្រៀងបានបរាជ័យយ៉ាងធំ ដោយសារតែការមិនយល់ស្របលើវិធីសាស្ត្របោះចោល។ រុស្សីកំពុងបម្លែងភ្លូយតូនីញ៉ូមរបស់ខ្លួនទៅជាឥន្ធនៈចម្រុះអុកស៊ីដ (MOX) សម្រាប់រោងចក្រថាមពល ខណៈដែលដំបូងឡើយ សហរដ្ឋអាមេរិកគ្រោងនឹងប្រើវិធី MOX ដូចរុស្ស៊ីកំពុងធ្វើដែរ។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ សហរដ្ឋអាមេរិកបានបញ្ឈប់កម្មវិធី MOX ដែលមានតម្លៃថ្លៃរបស់ខ្លួននៅឆ្នាំ២០១៩ ហើយបានប្តូរទៅវិធីសាស្ត្រ «រំលាយ និងបោះចោល (Dilute and Dispose)» ដែលមានតម្លៃថោកជាង តែត្រូវរុស្ស៊ីបានប្រកែកថាបានរំលោភលើស្មារតីនៃកិច្ចព្រមព្រៀង។
ការគំរាមកំហែងដល់ការគ្រប់គ្រងអាវុធនុយក្លេអ៊ែរនាពេលអនាគត
ការបញ្ចប់ PMDA គឺជាការប៉ះទង្គិចមួយទៀត ចំពោះក្របខណ្ឌនៃការបង្រួមនៃកិច្ចព្រមព្រៀងគ្រប់គ្រងអាវុធនុយក្លេអ៊ែររវាងរុស្ស៊ី និងសហរដ្ឋអាមេរិក។
- បរិបទគ្រប់គ្រងអាវុធទូលំទូលាយ៖ ការលុបចោល PMDA បន្ទាប់ពីការដួលរលំនៃសន្ធិសញ្ញាសំខាន់ៗផ្សេងទៀត ដូចជាសន្ធិសញ្ញាកងកម្លាំងនុយក្លេអ៊ែរកម្រិតមធ្យម (INF) ជាដើម។ និន្នាការនេះ ធ្វើឲ្យខូចដល់កិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងជាច្រើនទសវត្សរ៍ ដើម្បីកាត់បន្ថយហានិភ័យនុយក្លេអ៊ែរ។
- សន្ធិសញ្ញាចុងក្រោយដែលមានហានិភ័យ៖ ជាមួយនឹង PMDA ឥឡូវនេះបានបាត់បង់ សន្ធិសញ្ញា New START នៅតែជាកិច្ចព្រមព្រៀងគ្រប់គ្រងអាវុធសកម្មចុងក្រោយរវាងរុស្ស៊ី និងសហរដ្ឋអាមេរិក។ វានឹងផុតកំណត់នៅខែកុម្ភៈឆ្នាំ២០២៦ ហើយអនាគតរបស់វានៅតែមិនប្រាកដប្រជា។
- ការកើនឡើងហានិភ័យនុយក្លេអ៊ែរ៖ អ្នកជំនាញជឿថា និន្នាការទាំងមូលមានហានិភ័យក្នុងការបង្កើនឃ្លាំងផ្ទុកសារធាតុភ្លូយតូនីញ៉ូមរបស់ប្រទេសទាំងពីរ ធ្វើឲ្យមានហានិភ័យនៃការប្រកួតប្រណាំងអាវុធនុយក្លេអ៊ែរថ្មី និងកាត់បន្ថយការកម្រិតនៃការប្រើប្រាស់អាវុធនុយក្លេអ៊ែរ៕
-
ព័ត៌មានអន្ដរជាតិ១ ថ្ងៃ agoអស់សង្ឃឹមហើយ ក្នុងការសង្គ្រោះជីវិត បុរស ២នាក់ទៀត ដែលជាប់ក្នុងរូងភ្នំ នៅឡាវ
-
សេចក្ដីជូនដំណឹង៣ ថ្ងៃ agoក្រុមហ៊ុន Danone ប្រារព្ធទិវាកុមារអន្តរជាតិ និងយុទ្ធនាការសុវត្ថិភាពចំណីអាហារដើម្បីបន្តកាត់បន្ថយភាពស្លេកស្លាំងដោយសារកង្វះជាតិដែកក្នុងភាពជាដៃគូជាមួយក្រសួងអប់រំ យុវជន និងកីឡា
-
សេដ្ឋកិច្ច៣ ថ្ងៃ agoធនាគារ ARDB ចាក់បញ្ចូលទុនលើស្វាយចន្ទី និងដំឡូងមី
-
ព័ត៌មានជាតិ១ សប្តាហ៍ agoរដ្ឋបាលខណ្ឌកំបូល សហការជាមួយក្រុមហ៊ុនមីនេបៀ ប្រើប្រាស់កម្លាំងជាង ៨០០នាក់ សម្អាតអនាម័យនៅតាមដងផ្លូវ
-
កីឡា៤ ថ្ងៃ agoមូលហេតុកីឡាករអាមេរិ Penrose ធ្វើមិនបានល្អជាមួយក្រុមស្នងការខេត្តស្វាយរៀង
-
ព័ត៌មានអន្ដរជាតិ១ សប្តាហ៍ agoអ៊ីរ៉ង់ បើកច្រកចូលរូងភ្នំ ផ្ទុកមីស៊ីលសម្ងាត់របស់ខ្លួនឡើងវិញ ទោះរងការវាយប្រហារយ៉ាងដំណំ
-
ព័ត៌មានអន្ដរជាតិ១ សប្តាហ៍ agoរដ្ឋមន្ត្រីការពារជាតិជប៉ុន បដិសេធការចោទប្រកាន់របស់ចិន អំពីការវិលទៅរកយោធានិយម
-
សេដ្ឋកិច្ច៦ ថ្ងៃ agoតម្លៃប្រេងលក់រាយធ្លាក់ចុះក្រោម ៥០០០ រៀល មួយលីត្រ


