បរិភោគ​ជាតិផ្អែម​ជាពិសេស​«​ភេសជ្ជៈកំប៉ុង» បង្ក​ហានិភ័យ​​គ្រោះថ្នាក់​ដល់​សុខ​ភាព​​​អ្វីខ្លះ?

ការ​ទទួល​ទាន​​ជាតិ​ផ្អែម​ច្រើន​ចូល​​ក្នុង​សារពាង្គកាយ គឺ​ជា​រឿង​មុន​គេ​ដែល​​នាំទៅ​​​«កើន​ឡើង​ទម្ងន់​​​»​ បន្ទាប់​មក​ទៀត​ នឹង​​មាន​ហានិភ័យសុខភាព​ផ្សេង​ទៀត​​កើតឡើង​ជាបន្ត​កន្ទុយគ្នា ​ដូចជា​ ជំងឺទឹកនោមផ្អែមប្រភេទទី២ និងជំងឺធ្ងន់ធ្ងរជាច្រើនទៀត។

សមាគមបេះដូងអាមេរិក (AHA) ណែនាំថា ស្ត្រីមិនគួរ​បរិភោគ​​ជាតិស្ករបន្ថែមលើសពី៦​ស្លាបព្រាកាហ្វេ (២៥ ក្រាម) ក្នុងមួយថ្ងៃ​នោះទេ​ និងបុរសមិនគួរ​បរិភោគ​លើសពី​៩ស្លាបព្រាបាយ (៣៦ ក្រាម) ទេ។ ភេសជ្ជៈកំប៉ុង ៣៥០ មីលីលីត្រ មានជាតិស្ករប្រហែល ១០ស្លាបព្រាកាហ្វេ ប៉ុន្តែស្ទើរតែមិនផ្តល់​សារធាតុចិញ្ចឹម​ផ្នែក​អាហារូបត្ថម្ភទេ។

​សារ​ជាតិ​ស្ករខ្ពស់​មិនត្រឹមតែប៉ះពាល់ដល់ការរំលាយអាហារប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែវាក៏មានហានិភ័យប៉ះពាល់ដល់សរីរាង្គកាយ​សំខាន់ៗស្ទើរតែទាំងអស់នៅក្នុងរាងកាយផងដែរ ចាប់ពីខួរក្បាល និងបេះដូង រហូតដល់ប្រព័ន្ធរំលាយអាហារ និងសូម្បីតែស្បែក។

​ខាងក្រោម​នេះ​ជា​កត្តាហានិភ័យ​​​​​​​ដ៏គ្រោះថ្នាក់​​មួយចំនួន​

ការឡើងទម្ងន់

ការទទួលទាន​ជាតិ​ស្ករបន្ថែមច្រើនពេក (ជាពិសេសពីភេសជ្ជៈប៉ូវកម្លាំង​) អាចបង្កើនហានិភ័យ​ដល់​​ភាព​ធាត់។ ភេសជ្ជៈផ្អែមៗ និងតែទឹកដោះគោមានផ្ទុកជាតិ fructose ច្រើន មិនដូចគ្លុយកូសទេ។ ស្ករនេះមិនធ្វើឲ្យអ្នកមានអារម្មណ៍ឆ្អែតទេ ផ្ទុយទៅវិញ វាជំរុញចំណង់អាហារកាន់តែខ្លាំងឡើង​ ដែល​នឹង​ជំរុញ​ការ​ឡើង​គីឡូ​​បន្ថែម​។ ជាតិ fructose ច្រើនពេកបណ្តាលឲ្យមានភាពធន់នឹង leptin ដែលជាអរម៉ូនដែលទទួលខុសត្រូវក្នុងការគ្រប់គ្រង​ភាពឆ្អែត។ នៅពេលដែលសញ្ញានេះត្រូវបានរារាំង នោះ​អ្នកបាត់បង់ការគ្រប់គ្រងការបរិភោគ​ ដែលនាំឲ្យមានការឡើងទម្ងន់ដែលមិនចង់បានបន្តិចម្តងៗ។

ហានិភ័យចំពោះ​ជំងឺសរសៃឈាមបេះដូងកើនឡើង

យោងតាមអង្គការសុខភាពពិភពលោក (WHO) ជំងឺបេះដូងគឺជាមូលហេតុចម្បងមួយនៃការស្លាប់នៅលើពិភពលោក។ របបអាហារដែលមានជាតិស្ករខ្ពស់បណ្តាលឲ្យរលាក បង្កើនទ្រីគ្លីសេរីដ (ជាតិខ្លាញ់ក្នុងឈាម) សម្ពាធឈាម និងជាតិស្ករក្នុងឈាម ដែលទាំងអស់នេះជាហានិភ័យចម្បងនៃជំងឺសរសៃឈាមបេះដូង។ វាក៏ជាប់ទាក់ទងនឹងហានិភ័យនៃជំងឺដាច់សរសៃឈាមខួរក្បាល និងជំងឺសរសៃឈាមក្នុងខួរក្បាលខ្ពស់ជាងមុនផងដែរ។

បញ្ហាមុន និងស្បែក

អាហារដែលមានសន្ទស្សន៍គ្លីសេមិចខ្ពស់ (GI) បង្កើនកម្រិតជាតិស្ករក្នុងឈាម និងកម្រិតអាំងស៊ុយលីនយ៉ាងឆាប់រហ័ស។ ដំណើរការនេះជំរុញការបញ្ចេញអរម៉ូនអង់ដ្រូសែន ជំរុញការផលិតប្រេង និងបណ្តាលឲ្យរលាក ដែលទាំងអស់នេះជាលក្ខខណ្ឌដ៏ល្អសម្រាប់ការផ្ទុះឡើងនៃមុន។

ការញ៉ាំជាតិស្ករច្រើនបង្កើតសមាសធាតុដែលហៅថា AGEs (Advanced Glycation End-products) ដែលបំផ្លាញដោយផ្ទាល់នូវកូឡាជែន និងអេឡាស្ទីន ដែលជាប្រូតេអ៊ីនពីររក្សាស្បែកឲ្យរឹងមាំ និងយឺត។ នៅពេលដែលសរសៃទាំងនេះត្រូវបានខូចខាត ស្បែកបាត់បង់ភាពតានតឹង ស្នាមជ្រួញ និងការយារធ្លាក់លេចឡើងមុនអាយុពិត។ ដូច្នេះ ការកំណត់ជាតិស្ករគឺជាវិធីសាស្រ្តដ៏មានប្រសិទ្ធភាពមួយនៃសម្រស់ពីខាងក្នុង។

ហានិភ័យនៃជំងឺទឹកនោមផ្អែមប្រភេទទី ២ កើនឡើង

រាងកាយបំប្លែងកាបូអ៊ីដ្រាតទៅជាគ្លុយកូស ហើយប្រើអាំងស៊ុយលីនដើម្បីបញ្ជូនជាតិស្ករពីឈាមចូលទៅក្នុងកោសិកា – យន្តការមួយដែលដំណើរការជាធម្មតានៅពេលដែលកម្រិតជាតិស្ករមានកម្រិតមធ្យម។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ ការទទួលទានជាតិស្ករបន្ថែមច្រើនពេកបណ្តាលឲ្យលំពែងផ្ទុកលើសទម្ងន់ កោសិកាបន្ថយភាពប្រែប្រួលអាំងស៊ុយលីន បង្កើនហានិភ័យនៃភាពធន់នឹងអាំងស៊ុយលីន មុនទឹកនោមផ្អែម និងជំងឺទឹកនោមផ្អែមប្រភេទទី ២។ ការទទួលទានបង្អែមច្រើនក៏នាំឲ្យធាត់ផងដែរ ដែលជាកត្តាហានិភ័យឈានមុខគេសម្រាប់ជំងឺនេះ។

ហានិភ័យនៃជំងឺមហារីកកើនឡើង

របបអាហារដែលមានជាតិស្ករខ្ពស់ជំរុញការរលាកជាប្រព័ន្ធ និងភាពធន់នឹងអាំងស៊ុយលីន – បរិយាកាសអំណោយផលពីរសម្រាប់កោសិកាមហារីកលូតលាស់។ ភាពធាត់ដែលបណ្តាលមកពីការទទួលទានជាតិស្ករខ្ពស់ក៏ទទួលខុសត្រូវចំពោះជំងឺមហារីកយ៉ាងហោចណាស់ ១៣ប្រភេទផ្សេងៗគ្នាផងដែរ ដូចជាជំងឺមហារីកក្រពេញប្រូស្តាតចំពោះបុរស និងជំងឺមហារីកសុដន់ចំពោះស្ត្រី។ ការកាត់បន្ថយជាតិស្ករគឺជាជំហានសំខាន់មួយក្នុងការការពាររាងកាយ។

ផលប៉ះពាល់អវិជ្ជមានលើសុខភាពផ្លូវចិត្ត

នៅពេលដែលបរិភោគជាតិស្ករច្រើន ខួរក្បាលបញ្ចេញសារធាតុ dopamine ដែលបង្កើតអារម្មណ៍រីករាយបណ្តោះអាសន្ន ប៉ុន្តែបន្ទាប់មក វានឹងធ្វើឲ្យអារម្មណ៍ធ្លាក់ចុះយ៉ាងខ្លាំងឬកាន់តែអាក្រក់ទៅៗ។ ការស្រាវជ្រាវបង្ហាញថា អ្នកដែលទទួលទានជាតិស្ករច្រើនជាង ៦៧ ក្រាមក្នុងមួយថ្ងៃមានហានិភ័យនៃជំងឺធ្លាក់ទឹកចិត្តខ្ពស់ ជាងក្រុមដែលទទួលទានតិចជាង ៤០ក្រាម ២៣%។ ស្ករក៏មានហានិភ័យនៃការបង្កជំងឺរលាកខួរក្បាល និងរំខានដល់សញ្ញាសរសៃប្រសាទ ដែលនាំឲ្យមានការថយចុះការយល់ដឹងរយៈពេលវែង។

លទ្ធភាពកើនឡើងនៃជំងឺថ្លើមក្នុងខ្លាញ់

ជាតិស្ករហ្វ្រុកតូសត្រូវបានរំលាយជាចម្បងនៅក្នុងថ្លើម។ នៅពេលទទួលទានច្រើនពេកក្នុងរយៈពេលខ្លី ឧទាហរណ៍ពីភេសជ្ជៈមានជាតិអាល់កុលមួយកែវធំ ថ្លើមមិនដំណើរការវាទាន់ពេលវេលាទេ ហើយនឹងបំលែងជាតិខ្លាញ់លើសទៅជាខ្លាញ់។

ដំណើរការប្រមូលផ្តុំជាតិខ្លាញ់នេះបណ្តាលឲ្យមានជំងឺថ្លើមខ្លាញ់មិនមែនដោយសារគ្រឿងស្រវឹង (NAFLD)។ អ្នកដែលទទួលទានភេសជ្ជៈមានជាតិស្ករច្រើនជារៀងរាល់ថ្ងៃ មានហានិភ័យខ្ពស់ជាង ៥៦% ក្នុងការវិវត្តទៅជាជំងឺនេះជាងអ្នកមិនផឹក។

បន្ថែមពីលើអាការខាងលើ ស្ករអាចបណ្តាលឲ្យមាន «ឥទ្ធិពលdomino» លើសរីរាង្គជាច្រើននៅក្នុងខ្លួន។ ជាតិស្ករក្នុងឈាមខ្ពស់បំផ្លាញសរសៃឈាមតូចៗនៅក្នុងតម្រងនោម ដែលបង្កើនហានិភ័យនៃការខ្សោយតម្រងនោម។ នៅក្នុងប្រហោងមាត់ បាក់តេរីបំប្លែងជាតិស្ករទៅជាអាស៊ីតដែលបំផ្លាញស្រទាប់ធ្មេញ បណ្តាលឲ្យពុកធ្មេញ និងរលាកអញ្ចាញធ្មេញ។ ការទទួលទានជាតិស្ករខ្ពស់ ក៏បង្កើនអាស៊ីតអ៊ុយរិកផងដែរ ដែលងាយនឹងកើតជំងឺរលាកសន្លាក់ហ្គោដ ក្នុងពេលជាមួយគ្នានេះដែលទាក់ទងនឹងហានិភ័យនៃការចុះខ្សោយការចងចាំ និងរោគសាស្ត្រដូចជាជំងឺភ្លេចភ្លាំង៕

អត្ថបទ៖ សាង ស្រីល័ក្ខ

ចុចអានខាងក្រោមនេះ៖

ក្រុមអាហារ ៧ គួរតែកំណត់ ដើម្បីកាត់បន្ថយហានិភ័យនៃជំងឺមហារីក