ព័ត៌មានជាតិ
លោក សួស យ៉ារ៉ា៖ ក្នុងសន្និបាតអាយប៉ាមានប្រទេសតែមួយទេដែលស្រែកថាយកច្បាប់អន្តរជាតិតែយកដៃលាក់ខាងក្រោយខ្នង
ប្រធានគណៈកម្មការកិច្ចការបរទេស សហប្រតិបត្តិការអន្តរជាតិ ឃោសនាការ និងព័ត៌មាននៃរដ្ឋសភាលោក សួស យ៉ារ៉ា បានលើកឡើងថាក្នុងវេទិកាអន្តរសភាអាស៊ានប្រតិភូថៃបានរារាំងការចេញសេចក្ដីថ្លែងការណ៍រួមដែលបញ្ជាក់ថា «រាល់ទំនាស់ទាំងឡាយត្រូវដោះស្រាយដោយច្បាប់អន្តរជាតិនិងរៀបចំជួយដល់ជនភៀសសឹកនៅតាមព្រំដែន»។
ថ្លែងក្នុងសន្នីសិទសារព័ត៌មាននៅយប់ថ្ងៃទី២១ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៥ នៅព្រលានយន្តហោះអន្តរជាតិតេជោ លោក សួស យ៉ារ៉ា បានលើកឡើងថាថ្វីត្បិតតែបានរារាំងលើចំណុចនេះតែថៃមិនអាចរារាំងសេចក្ដីព្រាងសេចក្ដីសម្រេចអាយប៉ាដែលលើកឡើងចំនួន៣ដោយកម្ពុជានោះទេ។
លោកថា៖ «ចំណុចនេះគេតវ៉ាបានតែប៉ុនហ្នឹងទេ! តែអ្វីដែលជាសេចក្ដីសម្រេចព្រៀងធំៗ ដែលកម្ពុជាបានស្នើដែលខ្ញុំបានបញ្ជាក់អំបាញ់មិញគឺយើងបានឯកភាពជាឯកច្ឆ័ន ហើយគ្មានអ្នកណារំខានបានទេ»។
សេចក្ដីព្រាងសេចក្ដីសម្រេចដែលកម្ពុជាបានស្នើមាន ១. សេចក្ដីព្រាងស្ដីពីការជំរុញគំនិតផ្ដួចផ្ដើមសន្ដិភាព ដើម្បីមនុស្សជាតិ និងភពផែនដី ២. សេចក្ដីព្រាងស្ដីពីការបង្កើតវេទិកាថ្នាក់ដឹកនាំអាយប៉ា និងទី៣. សេចក្ដីព្រាងស្ដីពីការបង្កើតភាពជាដៃគួអាយប៉ា។
មហាសន្និបាតអន្តរសភាអាស៊ានលើកទី៤៦ បានធ្វើឡើងនៅទីក្រុងគូឡាឡាំពួរ ប្រទេសម៉ាឡេស៊ី ចាប់ពីថ្ងៃទី១៧ ដល់ថ្ងៃទី២១ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៥។ ក្នុងពិធីបើកមហាសន្និបាតនេះ សម្ដេចប្រធានសភាកម្ពុជា សម្ដេចសភាធិបតី ឃួន សុដារី បានថ្លែងសន្ទុរកថាដ៏មានឥទ្ធិពលមួយ អំពាវនាវកុំប្រើ «ច្បាប់ព្រៃ និងអនុវត្តច្បាប់អាជ្ញាសឹក» នៅក្រៅដែនដីរបស់ខ្លួន ដែលជាការរំលោភបំពានលើអធិបតេយ្យ និងបូរណភាពដែនដីរបស់ប្រទេសដទៃ។
លោក សួស យ៉ារ៉ា បានបញ្ជាក់ថាសាររបស់សម្ដេចប្រធានសភានោះបានបង្កើតជាសំណួរដល់អង្គមហាសន្និបាតដែលសួរថា តើយើងជ្រើសរើសច្បាប់ព្រៃ ឬច្បាប់អន្តរជាតិ?
លោកបន្ថែមថា៖ «គ្រប់ប្រទេសទាំងអស់លើកដៃ៩៩%គឺគេយកច្បាប់អន្តរជាតិ មានតែមួយទេដែលស្រែកថាយកច្បាប់អន្តរជាតិដែរតែយកដៃលាក់ខាងក្រោយ»។
ឆ្លើយទៅនឹងសំណួររបស់កម្ពុជាថ្មីដែលសួរថា តើអាយប៉ា ឬអាស៊ានអាចប្រើឥទ្ធិពលបែបណាដើម្បីឱ្យថៃដែលជាសមាជិកមួយផងដែរនោះគោរពច្បាប់? លោក សួស យ៉ារ៉ា បានឆ្លើយថាគោលដៅឆ្នាំ២០៤៥របស់អាស៊ានគឺជាឥទ្ធិពលដែលនឹងធ្វើឱ្យសមាជិកអាស៊ានធ្វើសកម្មភាព។
លោកថា៖ «អ៊ីចឹងម្នាក់ៗរត់ទៅ២០៤៥ទាំងអស់គ្នា អ៊ីចឹងបើមានម្នាក់ ពីរនាក់ខូចតើ២០៤៥ហ្នឹងមកឬអត់? ចឹងពេលដែលអត់គឹនឹងដាក់ការសង្ស័យថាអ្នកណាជាអ្នកនាំខូចហើយ។ អ៊ីចឹងគេនឹងដាក់សម្ពាធលើអ្នកហ្នឹងហើយ សម្ពាធនយោបាយ សម្ពាធការទូតមិនអាចឱ្យទ្រាំបានទេ បូកនឹងក្ដីសង្ឃឹម២០៤៥មិនអាចទៅរួចទេគេនឹងទៅរកសម្ពាធសេដ្ឋកិច្ច មិនចាំបាច់អ្នកណាដាក់ទណ្ឌកម្មទេ! គឺអាស៊ានខ្លួនឯងដាក់ទណ្ឌកម្មតែម្ដង»។
អាស៊ានមានគោលដៅឆ្នាំ២០៤៥ គឺជាសមាគមប្រជាជាតិដែលមានវិបុលភាព និងការអភិវឌ្ឍ ដែលបានរៀបចំយ៉ាងលំអិតដើម្បីឱ្យសម្រេចនូវគោលដៅមួយនេះ។
ក្នុងសន្ទុរកថាសម្ដេចប្រធានសភាកាលពីថ្ងៃទី១៨ ខែកញ្ញា សម្ដេចបានព្រមានថាបើអាស៊ានមិនបានបញ្ឈប់បញ្ហាឈ្លានពានទឹកដីកម្ពុជាពីប្រទេសថៃបាននោះទេ វានឹងក្លាយជាចំណុចក្ដៅមួយទៀតរបស់ពិភពលោក ហើយអាស៊ាននឹងមិនអាចសម្រេចគោលដៅរបស់ខ្លួននោះទេ។
សម្ដេចថា៖ «ខ្ញុំសូមគូសបញ្ជាក់ថាសាមគ្គីភាព និងមជ្ឈភាពរបស់អាស៊ានជាស្នូលនិងកាតាលីករសម្រាប់ការរស់រានរបស់យើង»។
នៅចំពោះមុខតំណាងប្រតិភូសភាថៃដែលមានវត្តមាននៅមហាសន្និបាតនោះសម្ដេចសភាធិបតី ក៏បានថ្លែងចំៗថា ជាប្រទេសមួយមិនត្រូវយកបញ្ហាផ្ទៃក្នុងមកទម្លាក់លើប្រទេសជិតខាងឡើយជៀសវាងការយកសេដ្ឋកិច្ចធ្វើជាអាវុធ សូមមានការគោរពច្បាប់អន្តរជាតិ និងតុលាការអន្តរជាតិផង។
ថៃបានបើកការបាញ់ប្រហារមកលើកម្ពុជាកាលពីថ្ងៃទី២៤ ខែកក្កដា មុននឹងឈានដល់បទឈប់បាញ់មួយនាថ្ងៃទី២៨ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៥។ ក្រោយបទឈប់បាញ់នេះភាគីទាំងពីរបានសម្រេចបានកិច្ចព្រមព្រៀងមួយដែលមាន១៣ចំណុចនៅថ្ងៃទី ៧ ខែសីហា តែក្រោយពីនោះមកថៃបានបន្តបំពានជាបន្តបន្ទាប់ដោយរួមទាំងការបន្តឃុំខ្លួនទាហានខ្មែរ និងរាយលួសបន្លាព័ទ្ធយកដីខ្មែរជាពិសេសនៅឃុំអូរបីជាន់ស្រុកអូរជ្រៅខេត្តបន្ទាយមានជ័យ និងបានព្យាយាមប្រើប្រាស់ច្បាប់ព្រៃរបស់ខ្លួនបំពានយកដីខ្មែរជាបន្តបន្ទាប់ផងដែរ៕
អត្ថបទដោយ ហ៊ុន សិរីវឌ្ឍន៍
-
ព័ត៌មានអន្ដរជាតិ១២ ម៉ោង agoអស់សង្ឃឹមហើយ ក្នុងការសង្គ្រោះជីវិត បុរស ២នាក់ទៀត ដែលជាប់ក្នុងរូងភ្នំ នៅឡាវ
-
សេដ្ឋកិច្ច២ ថ្ងៃ agoធនាគារ ARDB ចាក់បញ្ចូលទុនលើស្វាយចន្ទី និងដំឡូងមី
-
ព័ត៌មានជាតិ១ សប្តាហ៍ agoរដ្ឋបាលខណ្ឌកំបូល សហការជាមួយក្រុមហ៊ុនមីនេបៀ ប្រើប្រាស់កម្លាំងជាង ៨០០នាក់ សម្អាតអនាម័យនៅតាមដងផ្លូវ
-
ព័ត៌មានអន្ដរជាតិ៦ ថ្ងៃ agoអ៊ីរ៉ង់ បើកច្រកចូលរូងភ្នំ ផ្ទុកមីស៊ីលសម្ងាត់របស់ខ្លួនឡើងវិញ ទោះរងការវាយប្រហារយ៉ាងដំណំ
-
កីឡា៣ ថ្ងៃ agoមូលហេតុកីឡាករអាមេរិ Penrose ធ្វើមិនបានល្អជាមួយក្រុមស្នងការខេត្តស្វាយរៀង
-
ព័ត៌មានអន្ដរជាតិ១ សប្តាហ៍ agoរដ្ឋមន្ត្រីការពារជាតិជប៉ុន បដិសេធការចោទប្រកាន់របស់ចិន អំពីការវិលទៅរកយោធានិយម
-
សេចក្ដីជូនដំណឹង២ ថ្ងៃ agoក្រុមហ៊ុន Danone ប្រារព្ធទិវាកុមារអន្តរជាតិ និងយុទ្ធនាការសុវត្ថិភាពចំណីអាហារដើម្បីបន្តកាត់បន្ថយភាពស្លេកស្លាំងដោយសារកង្វះជាតិដែកក្នុងភាពជាដៃគូជាមួយក្រសួងអប់រំ យុវជន និងកីឡា
-
សេដ្ឋកិច្ច៥ ថ្ងៃ agoតម្លៃប្រេងលក់រាយធ្លាក់ចុះក្រោម ៥០០០ រៀល មួយលីត្រ