មន្រ្តីជំនាញ អំពាវនាវជាពិសេសដល់យុវជន ចូលរួមការពារមេរោគអេដស៍ខណៈការឆ្លងថ្មីក្នុងចំណោមពួកគេមានអត្រាខ្ពស់

អគ្គលេខាធិការនៃអាជ្ញាធរជាតិប្រយុទ្ធនឹងជំងឺអេដស៍ បណ្ឌិត ឈឹម ឃិនដារ៉េត អំពាវនាវដល់សាធារណជន ជាពិសេសយុវជន ចូលរួមលុបបំបាត់ជំងឺអេដស៍នៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា តាមរយៈការប្រើប្រាស់ស្រោមអនាម័យហើយនៅពេល​សង្ស័យថាខ្លួនឆ្លងមេរោគអេដស៍ត្រូវរួសរាន់ធ្វើតេស្ត ដើម្បីទទួលបានការថែទាំព្យាបាលទាន់ពេលវេលា និងបញ្ចៀសការចម្លងមេរោគអេដស៍ទៅដៃគូបន្ថែមទៀត។

ការអំពាវនាវជាថ្មី ខណៈចំនួនឆ្លងថ្មីនៃមេរោគអេដស៍ក្នុងចំណោមមនុស្សពេញវ័យមានប្រមាណ ១ ២០០នាក់ ក្នុងនោះ ៤៤% ជាយុវវ័យមានអាយុពី១៥-២៤ឆ្នាំ។ នេះបើផែ្អកតាមរបាយការណ៍ក្នុងឆ្នាំ ២០២៤។ ការអំពាវនាវនេះ ក៏បន្ទាប់ពីមានការជជែកវែកញែកជុំវិញករណី បុគ្គលមួយរូបជាអ្នកផលិតមាតិកា (Content creator) បានចម្លងមេរោគអេដស៍ ទៅដៃគូម្ខាងទៀតដែលកំពុងបង្កការព្រួយបារម្ភដល់សុខភាពសាធារណៈ។

តាមរយៈកម្ពុជាថ្មី ក្នុងនាមអាជ្ញាធរជាតិប្រយុទ្ធនឹងជំងឺអេដស៍ បណ្ឌិត ឈឹម ឃិនដារ៉េត អំពាវនាវដល់ សាធារណជន ជាពិសេសយុវជនថា ៖«អេដស៍មិនទាន់ចប់ អេដស៍នៅជាការគំរាមកំហែងដល់សុខភាពសាធារណៈនៅកម្ពុជា មេរោគអេដស៍នៅក្បែរយើង ដូចស្រមោល ប្រសិនបើយើងប្រហែសតែបន្តិច នោះមេរោគអេដស៍អេដស៍នឹងឆ្លងចូលខ្លួនប្រាណយើងភ្លាម»។ ក្នុងន័យនេះ លោកបណ្ឌិតអំពាវនាវឱ្យចៀសវាងការប្រព្រឹត្តប្រឈមនឹងឆ្លងមេរោគអេដស៍, ចូលរួមលុបបំបាត់ការមាក់ងាយរើសអើង អ្នកផ្ទុកមរោគអេដស៍ ប្រជាជនគន្លឹះ (ក្រុមបុរសរួមភេទជាមួយបុរស, ក្រុមស្ត្រីបំប្លែងភេទ, ក្រុមអ្នកបម្រើសេវាកម្សាន្ត, អ្នកប្រើគ្រឿងញៀន)។

មន្រ្តីជំនាញ ក៏ក្រើនរំឭកដល់យុវជនកុំប្រញាប់ប្រឡូកនឹងការរួមភេទដែលអាចឱ្យប៉ះពាល់សុខភាពផង  និងការសិក្សារៀនសូត្រផង និងលើកទឹកចិត្តឱ្យយុវជនស្វែងយល់ពីការអប់រំសុខភាពបន្តពូជ ជាពិសេសអំពីមេរោគអេដស៍និងជំងឺអេដស៍ រួមជាមួយជំងឺកាមរោគនានា ដើម្បីការពារខ្លួនកុំឱ្យឆ្លងមេរោគ។

សូមបញ្ជាក់ថា​ ការសិក្សាប៉ាន់ប្រមាណអំពីស្ថានភាពមេរោគអេដស៍និងជំងឺអេដស៍នៅប្រទេសកម្ពុជា ត្រូវធ្វើឡើងដោយមានកិច្ចសហការរវាងក្រសួងសុខាភិបាល អាជ្ញាធរជាតិប្រយុទ្ធនឹងជំងឺអេដស៍ និងអង្គការ UNAIDS ប្រចាំប្រទេសកម្ពុជា ព្រមទាំងមានការចូលរួមពីអង្គការសង្គមស៊ីវិលធ្វើការងារ្រយុទ្ធនឹងជំងឺអេដស៍។ តាមបែបវិទ្យាសាស្ត្រ ការធ្វើប៉ាន់ប្រមាណ គឺយើងធ្វើតាមរយៈការប្រមូលទិន្នន័យនៅឆ្នាំបន្ទាប់នៃឆ្នាំអនុវត្ត គឺមានន័យថាលទ្ធផលនៃការប៉ាន់ប្រមាណឆ្នាំ២០២៤ យើងត្រូវប្រមូលនិងវិភាគនៅឆ្នាំ២០២៥ ហើយប្រកាសជាផ្លូវការដោយអាជ្ញាធរជាតិប្រយុទ្ធនឹងជំងឺអេដស៍ ក្រសួងសុខាភិបាល និងអង្គការ UNAIDS ប្រចាំប្រទេសកម្ពុជា នៅក្នុងឆ្នាំ២០២៥។ ដោយឡែក ស្ថានភាពមេរោគអេដស៍និងជំងឺអេដស៍ឆ្នាំ២០២៥ គឺត្រូវប្រមូល វិភាគ និងប្រកាសឱ្យប្រើប្រាស់ជាផ្លូវការនៅឆ្នាំ២០២៦។

បើតាមបណ្ឌិត ឈឹម ឃិនដារ៉េត ដោយមកដល់ពេលនេះ ទិន្នន័យឆ្នាំ២០២៥ នៅមិនទាន់ប្រកាសឱ្យប្រើប្រាស់ជាផ្លូវការនោះទេ។ យ៉ាងណាមិញ ទិន្នន័យឆ្នាំ២០២៤ ចំនួនអ្នកផ្ទុកមេរោគអេដស៍មានប្រមាណ ៧៦ ០០០នាក់ ក្នុងនោះគិតត្រឹមត្រីមាសទី៤ ឆ្នាំ២០២៥ ដែលក្នុងនោះនៅត្រីមាសទី៤ ឆ្នាំ២០២៥ អ្នកផ្ទុកមេរោគអេដស៍ចំនួន ៧២ ០៩៧នាក់បានទទួលសេវាថែទាំព្យាបាលនៅមូលដ្ឋានសុខាភិបាលរដ្ឋ។

ផ្អែកតាមច្បាប់ស្តីពីការបង្ការ និងការប្រយុទ្ធទប់ស្កាត់ការរីករាលដាលមេរោគអេដស៍/ជំងឺអេដស៍ មាត្រា ១៨៖ហាមឃាត់ដាច់ខាតចំពោះអ្នកដែលដឹងថា ខ្លួនមានមេរោគអេដស៍/ជំងឺអេដស៍ (HIV/AIDS) ទៅប្រព្រឹត្តក្នុងចេតនាចម្លងទៅអ្នកដទៃ។ មាត្រា ៥០៖ ជនណាដែលប្រព្រឹត្តផ្ទុយនឹងមាត្រា១៨ នៃច្បាប់នេះ ត្រូវផ្តន្ទាទោសដាក់ពន្ធនាគារពី ១០ (ដប់) ឆ្នាំ ទៅ១៥ (ដប់ប្រាំ) ឆ្នាំ៕