តើ«សញ្ញាបត្របណ្ឌិត»មានប៉ុន្មានប្រភេទ ហើយមានលក្ខណៈខុសគ្នាយ៉ាងដូចម្ដេច?

វចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត បានកំណត់ពាក្យ «បណ្ឌិត» គឺមានន័យថា ជន​មាន​ប្រាជ្ញា​ ឬ អ្នកប្រាជ្ញ ដែលជាអ្នក​មានចំណេះដឹង​ជ្រៅជ្រះ​ ខ្ពង់ខ្ពស់ និងមានសមត្ថភាពពិតប្រាកដ​។ អនុក្រឹត្យ ស្ដីពីការបណ្ដុះបណ្ដាលថ្នាក់បណ្ឌិត បានឲ្យដឹងថា នៅប្រទេសកម្ពុជា សញ្ញាបត្របណ្ឌិតបែងចែកជាបីប្រភេទ គឺ សញ្ញាបត្របណ្ឌិតស្រាវជ្រាវ  សញ្ញាបត្របណ្ឌិតវិជ្ជាជីវៈ និងសញ្ញាបត្របណ្ឌិតកិត្តិយស។ តើសញ្ញាបត្រទាំង៣ប្រភេទនេះ មានលក្ខណៈខុសគ្នាយ៉ាងដូចម្ដេច?  

១/ សញ្ញាបត្របណ្ឌិតស្រាវជ្រាវ

សញ្ញាបត្របណ្ឌិតស្រាវជ្រាវ គឺជាប្រភេទសញ្ញាបត្រឧត្តមសិក្សាកម្រិតខ្ពស់បំផុត សម្រាប់ការប្រគល់ជូនបុគ្គលណាម្នាក់ ដោយផ្អែកលើការទទួលស្គាល់ស្នាដៃថ្មីទាំងខាងវិធីសាស្ត្រ ស្រាវជ្រាវ និងទាំងខាងលទ្ធផលនៃការស្រាវជ្រាវ ហើយអាចបោះពុម្ពផ្សាយក្នុងទស្សនាវដ្តីវិទ្យាសាស្ត្រ ព្រមទាំងមានការរួមចំណែកក្នុងការសិក្សាស្រាវជ្រាវសម្រាប់ការបង្កើតចំណេះដឹង និងការអនុវត្តថ្មីៗ។

២/ សញ្ញាបត្របណ្ឌិតវិជ្ជាជីវៈ

សញ្ញាបត្របណ្ឌិតវិជ្ជាជីវៈ គឺជាប្រភេទសញ្ញាបត្រឧត្តមសិក្សាកម្រិតខ្ពស់បំផុត សម្រាប់ការប្រគល់ជូនទៅបុគ្គលណាម្នាក់ ដែលបានសិក្សាមុខជំនាញ ដូចជា វេជ្ជសាស្រ្ត ទន្តសាស្ត្រ ឱសថសាស្ត្រ វិស្វកម្ម អប់រំ ធុរកិច្ច និងវិចិត្រសិល្បៈ។ បុគ្គលទទួលសញ្ញាបត្រប្រភេទនេះ ត្រូវបំពេញកិច្ចការជាក់ស្តែងជាចម្បង និងត្រូវចងក្រងចំណេះដឹងដែលបានពីការសិក្សា និង បទពិសោធការងារទៅតាមវិធីសាស្ត្រ។ បុគ្គលទទួលសញ្ញាបត្របណ្ឌិតវិជ្ជាជីវៈ គឺដើម្បីការបង្កើនសមត្ថភាព វិជ្ជាជីវៈផ្ទាល់ខ្លួនឲ្យកាន់តែប្រសើរឡើង។

៣/ សញ្ញាបត្របណ្ឌិតកិត្តិយស

សញ្ញាបត្របណ្ឌិតកិត្តិយស គឺជាសញ្ញាបត្របណ្ឌិតដែលគ្រឹះ​ស្ថាន​ឧត្តមសិក្សាសម្រាប់ប្រគល់ជូនបុគ្គលណាម្នាក់ ដើម្បីទទួលស្គាល់ស្នាដៃឆ្នើមកម្រិតខ្ពស់ ហើយមានអត្ថប្រយោជន៍ដល់​សង្គមជាតិ និងប្រជាជន តាមរយៈសមិទ្ធផលការងារ ការសរសេរសៀវភៅ ឬការផ្សព្វផ្សាយការស្រាវជ្រាវ ជាដើម៕

ដោយ៖ ធឿន វ៉ាន់សុង