ព័ត៌មានជាតិ
អ្នកជំនាញឯកសារប្រវត្តិសាស្ត្រថា សេចក្ដីថ្លែងការណ៍រឿងព្រំដែនខ្មែរ- ថៃរបស់វីទិត មុនតាប៊ន គ្មានបានការ មិនចម្រុងចម្រើនដល់សន្តិភាព
ប្រធានមជ្ឈមណ្ឌលឯកសារកម្ពុជា (DC-Cam) លោក ឆាំង យុ វាយតម្លៃថា សេចក្តីថ្លែងការណ៍របស់អ្នករាយការណ៍ពិសេសស្ដីពីស្ថានភាពសិទ្ធិមនុស្សនៅកម្ពុជា លោក វីទិត ម៉ុនតាប៊ន សញ្ជាតិថៃ ជុំវិញបញ្ហាជម្លោះព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ ជាសេចក្តីថ្លែងការណ៍ដែលមិនបាននិយាយអ្វីដែលមានខ្លឹមសារសំខាន់ឡើយ។

លោក ឆាំង យុ វាយតម្លៃបែបនេះ គឺបន្ទាប់ពីអ្នករាយការណ៍ពិសេសស្ដីពីស្ថានភាពសិទ្ធិមនុស្សនៅកម្ពុជា វីទិត មុនតាប៊ន ទើបបានធ្វើសេចក្ដីថ្លែងការណ៍ស្វាគមន៍សេចក្ដីថ្លែងការណ៍សន្ដិភាពកម្ពុជាថៃ កាលពីថ្ងៃទី២៥ ខែវិច្ឆិកា។ កាលណោះ លោក វីទិតមុន តាប៊ន សរសេរក្នុងសេចក្ដីថ្លែងការណ៍ថា ការអនុវត្តន៍មនុស្សធម៌គឺជាកត្តាចាំបាច់ ដែលត្រូវកាត់បន្ថយនូវភាពតានតឹង និងដោះស្រាយជម្លោះដោយសន្ដិវិធីស្របតាមច្បាប់អន្តជាតិ និងថាជនស៊ីវិលដែលរងផលប៉ះពាល់ដោយស្ថានការណ៍នៅព្រំដែនគួរតែត្រូវបានជួយតាមស្ដង់ដារសិទ្ធិមនុស្ស។
លោក ឆាំង យុ ពិនិត្យឃើញថា សេចក្ដីថ្លែងការណ៍របស់អ្នករាយការណ៍ពិសេសស្ដីពីស្ថានភាពសិទ្ធិមនុស្សរបៀបនេះ ជា៖«សេចក្តីថ្លែងការណ៍គ្រាន់តែរៀបរាប់ឡើងវិញនូវគោលការណ៍ជាមូលដ្ឋានរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ និងរបៀបដែលអង្គការសហប្រជាជាតិចង់ឱ្យប្រទេសនានាធ្វើការជាមួយគ្នាដើម្បីសម្រេចបាននូវសន្តិភាព។ សេចក្តីថ្លែងការណ៍នេះ គឺគ្មានអត្ថន័យអ្វីដើម្បីជំរុញឱ្យមានភាពរីកចម្រើនទៅដល់សន្តិភាពនោះទេ។ »។

ប្រធានមជ្ឈមណ្ឌលឯកសារកម្ពុជា មើលឃើញថា ពាក្យពេចន៍ ប្រើប្រាស់នៅក្នុងសេចក្តីថ្លែងការណ៍មានប្រយោជន៍ ប៉ុន្តែរឿងរ៉ាវក្នុងជីវិតពិតអំពីសេចក្តីស្លាប់ និងទុក្ខលំបាកវេទនារបស់ប្រជាជនស្លូតត្រង់ ដែលពួកគាត់ស្តាប់ទៅហាក់ដូចជាគ្មានន័យខ្លឹមសារ ឥតបានការ ប្រសិនបើគ្មានការធ្វើសកម្មភាពណាមួយជាក់លាក់ពិតប្រាកដ។
ជម្លោះប្រដាប់អាវុធទ្រង់ទ្រាយធំបានផ្ទុះឡើងតាមបណ្ដោយព្រំដែន នៅចុងខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៥ ដោយភាគីយោធាថៃជាអ្នកបើកការបាញ់ប្រហារមកលើកម្ពុជា បង្ខំឱ្យភាគីកម្ពុជា ប្រើប្រាស់សិទ្ធិការពារខ្លួនទៅតាមធម្មនុញ្ញអង្គការសហប្រជាជាតិ។ ក្រោយពីឆ្លងកាត់ការប្រយុទ្ធជាច្រើនថ្ងៃ ភាគីទាំងពីរបានឈានដល់ការឯកភាពលើកិច្ចព្រមព្រៀងឈប់បាញ់ ក្រោមការសម្របសម្រួលពីសំណាក់ប្រធានាធិបតីសហរដ្ឋអាមេរិក និងប្រធានអាស៊ាន។ ត្បិតបទឈប់បាញ់ចូលជាធរមាននៅវេលាម៉ោង០០ ថ្ងៃទី២៨ ខែកក្កដា ក៏ពិតមែន ប៉ុន្តែប៉ុន្មានម៉ោងក្រោយមក គឺនៅម៉ោង០៧៖៥០នាទីព្រឹកថ្ងៃទី២៩ ខែកក្កដា យោធាថៃបានចូលមកព័ទ្ធចាប់យោធិនកម្ពុជាយកទៅឃុំខ្លួនដោយខុសច្បាប់ និងជាបន្តបន្ទាប់មកថៃ បំពានបទឈប់បាញ់ បើកការបាញ់ប្រហារមកលើកងទ័ពកម្ពុជាជាបន្តបន្ទាប់តែកម្ពុជាមិនតបត។ ថៃបានរាយបន្លាលួសព័ទ្ធផ្ទះពលរដ្ឋខ្មែរ បំពានសិទ្ធិ បើកការបាញ់ប្រហារ និងបាញ់សម្លាប់ពលរដ្ឋខ្មែរ។
ក្នុងពេលកើតមានបញ្ហានេះ អ្នករាយការណ៍ពិសេសស្ដីពីស្ថានភាពសិទ្ធិមនុស្សនៅកម្ពុជា លោក វីទិត មុនតាប៊ន ដែលមានសញ្ជាតិថៃ បានបិទភ្នែកបិទមាត់ជាច្រើនខែ មិនបានធ្វើសេចក្ដីថ្លែងការណ៍ ឬការអន្តរាគមន៍ រាយការណ៍ពីស្ថានភាពដែលពលរដ្ឋខ្មែររងការរំលោភសិទ្ធិពីសំណាក់យោធាថៃទៅកាន់វេទិកាអន្តរជាតិឡើយ។
ក្រោយពីយោធាកម្ពុជា ត្រូវថៃចាប់ឃុំខ្លួនដោយខុសច្បាប់ជាង១១០ថ្ងៃ សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន ប្រធានព្រឹទ្ធសភា បានសួរទៅលោក វិទិត មុនតាប៊ន ថានៅទីណា ម្តេចក៏មិននិយាយអ្វីសោះជុំវិញបញ្ហាថៃរំលោភសិទ្ធិ និងច្បាប់អន្តរជាតិបែបនេះ។

បន្ទាប់មកនៅថ្ងៃទី ១៩ ខែវិច្ឆិកា ទូតខ្មែរប្រចាំអង្គការសហប្រជាជាតិនៅទីក្រុងហ្សឺណែវ រាយការណ៍ប្រាប់ឧត្តមស្នងការសិទ្ធិមនុស្សអង្គការសហប្រជាជាតិលោក Volker Türk ថា អ្នករាយការណ៍ពិសេសស្ដីពីសិទ្ធិមនុស្សនៅកម្ពុជា អសកម្មក្នុងការឆ្លើយតបពីការបំពានតាមព្រំដែនដោយថៃនេះ។ លោកក៏ព្រមានថាកម្ពុជានឹងចាត់វិធានការសមស្របផងដែរចំពោះភាពអសកម្មនេះ។
លោកថា៖ «អាណត្តិរបស់អ្នករាយការណ៍ពិសេសមិនមែនគ្របដណ្តប់ត្រឹមតែការអភិវឌ្ឍសិទ្ធិមនុស្សក្នុងស្រុកប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែថែមទាំងការបំពានសិទ្ធិដែលកើតចេញពី ឬជាប់ទាក់ទងនឹងជម្លោះប្រដាប់អាវុធដែលកំពុងបន្តផងដែរ»។
គួរឱ្យដឹងផងដែរថាលោក វិទីត មុនតាប៊ន គឺជាអ្នករាយការណ៍ពិសេសស្តីពីសិទ្ធិមនុស្សនៅកម្ពុជាបន្តការងារពីលោកស្រី Rhona Smith នៅឆ្នាំ២០២១។ លោកកើតនៅខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ១៩៥២ គឺជាជនជាតិថៃ ដែលទទួលការអប់រំនៅចក្រភពអង់គ្លេស ជាអ្នកដែលធ្វើការច្រើនក្នុងស្ថាប័នសិទ្ធិមនុស្សសហប្រជាជាតិ និងជាសាស្ត្រាចារ្យផ្នែច្បាប់នៅប្រទេសថៃផងដែរ៕
-
សន្តិសុខសង្គម៥ ថ្ងៃ agoទុរេនរាប់តោននៅផ្សារភូពុយ អនុញ្ញាតឱ្យបន្តលក់ ក្រោយមន្ត្រីជំនាញប្រមូលសំណាក និងសាកសួរប្រភពនាំចូល
-
សេដ្ឋកិច្ច៣ ថ្ងៃ agoរដ្ឋាភិបាលហាមឃាត់ក្រុមហ៊ុនផលិតស្រា និងភេសជ្ជៈផ្ដល់រង្វាន់តាមក្រវិលកំប៉ុង ចាប់ពីដើមខែតុលា ឆ្នាំនេះ
-
ព័ត៌មានជាតិ១ សប្តាហ៍ agoស្ថានទូតអូស្ត្រាលីប្រចាំកម្ពុជាឆ្លើយតបនឹងហេតុការណ៍ទាហានថៃផ្ទុះអាវុធកាលពីថ្ងៃទី២៩ ខែមេសា
-
ព័ត៌មានអន្ដរជាតិ១ សប្តាហ៍ agoរដ្ឋបាលលោក ត្រាំ បកស្រាយថា «សង្គ្រាមចប់ហើយ» ដើម្បីគេចពីការសុំច្បាប់សភា
-
ព័ត៌មានជាតិ១ សប្តាហ៍ agoកុលបុត្រកុលធីតា ៣២៨រូប ចូលរួមពិធីបួសនៅវត្តព្រះឥន្ទទេព ដើម្បីតបស្នងសងគុណ និងអបអរសាទរវិសាខបូជា
-
ព័ត៌មានជាតិ២ ថ្ងៃ agoក្រសួងវប្បធម៌ ព្រមានចាត់វិធានការច្បាប់លើជនដែលនៅតែបន្តកែច្នៃ ប្រើគ្រឿងលម្អយកគំរូគ្រឿងឥស្សរិយយស«ព្រះរាជមហាកណ្ឋាភណ្ឌគ្រងរាជសម្បត្តិ»
-
ព័ត៌មានជាតិ៤ ថ្ងៃ agoអ្នកជំនាញ ទាញសញ្ញាបន្ទាត់ក្រហម វិបត្តិនយោបាយផ្ទៃក្នុងថៃអាចផ្ទេរមកជម្លោះព្រំដែនសារជាថ្មី
-
ព័ត៌មានជាតិ២ ថ្ងៃ agoថៃលុបMoU 2001៖ សម្ដេចតេជោប្រាប់ថៃថា កុំបបួលកម្ពុជាចរចាទ្វេភាគីទៀត ត្រូវដឹកដៃគ្នាទៅរកយន្តការអន្តរជាតិ


