ព័ត៌មានអន្ដរជាតិ
ថៃធ្លាប់ចាញ់សង្គ្រាមភូមា រហូតរើរាជធានីកាលពី២៥៨ឆ្នាំមុន
សង្គ្រាមរវាងនគរសៀមដែលបច្ចុប្បន្នហៅថា «ព្រះរាជាណាចក្រថៃ» និង នគរភូមាដែលបច្ចុប្បន្នមានឈ្មោះថា «មីយ៉ាន់ម៉ា» បានកើតឡើងជាញឹកញាប់ក្នុងអតីតកាលមានប្រវត្តិរហូតដល់២៣៩ឆ្នាំ ដោយចាប់ផ្តើមដំបូងក្នុងឆ្នាំ១៥៤៧ ជាបន្តបន្ទាប់មករហូតដល់ឆ្នាំ១៧៨៦ ប៉ុន្តែមានម្តងនោះទាហានភូមាបានធ្វើឲ្យសៀមវិនាសនគរដ៏ស៊ីវិលបំផុតនៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍ ពេលដែលសៀមមានអំណាចបំផុត និង រីកចម្រើនផ្នែកសេដ្ឋកិច្ចបំផុត។

សៀមធ្លាប់បានជោគជ័យខ្លះក្នុងប្រវត្តិសាស្រ្តសង្គ្រាមឈ្លានពានប្រទេសជិតខាងដើម្បីពង្រីកទឹកដី មុននឹងការកសាងរាជាណាចក្រអយុធ្យាដ៏មហិមានៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍។ ប៉ុន្តែក្រោយរីកចម្រើនដល់កំពូលនោះ ក៏ធ្លាប់រងគ្រោះរហូតដល់វិនាសនគរ បាត់បោះបង់រាជធានីអយុធ្យានៃដើមកំណើតថៃ រើរាជធានីទៅតាំងទីនៅក្រុងបាងកកបច្ចុប្បន្ន ក្រោមថ្វីដៃប្រយុទ្ធរបស់ប្រទេសភូមាកាលពី២៥៨ឆ្នាំមុននេះប៉ុណ្ណោះ។
ប្រវត្តិងើបឡើងនៃរាជាណាចក្រអយុធ្យា
មុនប្តូរឈ្មោះទៅជារាជាណាចក្រថៃក្នុងឆ្នាំ១៩៣៩ រាជាណាចក្រអយុធ្យា ឬអាណាចក្រអយុធ្យា ជាអាណាចក្រសៀមដ៏មានអំណាច និងរុងរឿង ដែលមានរាជធានីនៅទីក្រុងអយុធ្យាពីឆ្នាំ ១៣៥១ ដល់ឆ្នាំ ១៧៦៧ ដែលជាឆ្នាំចុងក្រោយនៃការវិនាសដោយសារការដុតបំផ្លាញដោយកងទ័ពភូមា។
រាជាណាចក្រអយុធ្យា បានគ្រប់គ្រងអាស៊ីអាគ្នេយ៍ក្នុងវិស័យជាច្រើនដូចជា វប្បធម៌ ពាណិជ្ជកម្ម និងអំណាចយោធា។ ព្រះបាទរាមាធិបតីទី១ (Ramathibodi I) បានបង្កើតអយុធ្យានៅឆ្នាំ១៣៥១ ហើយបានក្លាយជាមហាអំណាចមួយនៅអាស៊ីយ៉ាងឆាប់រហ័ស។
ការរីកចម្រើនដ៏ឆាប់រហ័សរបស់ក្រុងអយុធ្យា ដោយសារតែការតាំងទីនៅលើដងទន្លេ ចៅប្រាយ៉ាតភ្ជាប់ពីទន្លេមេគង្គទៅកាន់សមុទ្រ ធ្វើឲ្យនគរអយុធ្យាគ្រប់គ្រងផ្លូវពាណិជ្ជកម្មរវាងប្រទេសចិន ឥណ្ឌា និងឧបទ្វីបម៉ាឡេ។ កំឡុងពេលឈានដល់ចំណុចកំពូល ព្រះរាជាណាចក្របានក្លាយជាមហាអំណាចមួយនៅអាស៊ី។
តាមឯកសារដែលចុះផ្សាយលើគេហទំព័រ histofreak.com ពាណិជ្ជករ និងអ្នកការទូតអឺរ៉ុបជាច្រើនភ្ញាក់ផ្អើលចំពោះភាពធំល្វឹងល្វើយនៃរាជធានី។ អ្នកធ្វើដំណើរខ្លះក៏បានប្រៀបធៀបទីក្រុងនេះទៅនឹងទីក្រុងអឺរ៉ុបផ្សេងទៀតដូចជាប៉ារីស និងទីក្រុង Venice របស់អ៊ីតាលី ជាដើម។ ទីក្រុងបុរាណនៃអយុធ្យាត្រូវបានពិពណ៌នាដោយអ្នកទស្សនាជាច្រើនថាជាទីក្រុងដែលពោរពេញទៅដោយទ្រព្យសម្បត្តិ វិមានមាស បន្ទាយយក្ស និងផ្ទះឈើប្រណីត។ ជាមួយនឹងទំនាក់ទំនងការទូតដ៏រឹងមាំ កម្លាំងយោធាដ៏រឹងមាំ និងអំណាចសេដ្ឋកិច្ច អយុធ្យាបានរារាំងគូប្រជែងជិតខាងរបស់ពួកគេដោយជោគជ័យពីការវាយលុកនគររបស់ពួកគេសម្រាប់សតវត្សបន្ទាប់។
ការវិនាសរាជធានីអយុធ្យា
សន្តិភាពមិនស្ថិតស្ថេរយូរអង្វែងពេញនគរអយុធ្យានោះទេ។ ការប្រជែងគ្នារវាងនគរភូមា និងសៀម ដែលមានរាប់រយឆ្នាំមកហើយនោះ ក៏តែងផ្ទុះឡើងនូវសង្គ្រាមជាហូរហែ។ មហាអំណាចទាំងពីរបានប្រកួតប្រជែងដណ្តើមយកទឹកដី ផ្លូវពាណិជ្ជកម្ម និងឥទ្ធិពលក្នុងតំបន់ទូទាំងតំបន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍។ នេះយោងតាម histofreak។
សង្គ្រាមជាច្រើនរវាងសៀមនិងភូមាបានកើតឡើងចាប់តាំងពីសតវត្សទី១៦ ដោយមានលទ្ធផលមិនអាចសន្និដ្ឋានបាន។ សង្គ្រាមធំៗនៃរាជាណាចក្រទាំងពីរគឺផ្តើមផ្ទុះឡើងជាបន្តបន្ទាប់ចាប់ពីឆ្នាំ ១៥៤៧ រហូតដល់ឆ្នាំ ១៧៨៦។
រាជាណាចក្រទាំងពីរមានប្រវត្តិឈ្នះនិងចាញ់គ្នាទៅវិញទៅមកក្នុងសង្គ្រាមដណ្តើមវាទីកាន់កាប់ទឹកដីប៉ុន្តែមានម្តងនោះ សៀមមានប្រវត្តិចាញ់សង្គ្រាម និងវិនាសនគរអយុធ្យា រហូតផ្លាស់ទីតាំងរាជធានី ក្នុងសង្គ្រាម ចន្លោះឆ្នាំ ១៧៦៥ ដល់ ១៧៦៧ ដោយសារស្តេច Hsinbyushin នៃសន្តតិវង្ស Konbaung នៃប្រទេសភូមា ដែលកាលនោះ ទាហានរបស់ភូមាបានលុកលុយ និងដុតកម្ទេចរាជធានីអយុធ្យាឲ្យវិនាសក្នុងឆ្នាំ១៧៦៧៕
រ៉ាន់ រើយ
-
ព័ត៌មានអន្ដរជាតិ៧ ថ្ងៃ agoអាល្លឺម៉ង់ ក្តៅខ្លាំង ដល់ថ្នាក់រលាយផ្លូវរថភ្លើងអគ្គិសនី និងប្រេះហើប ផ្លូវល្បឿនលឿន
-
សេដ្ឋកិច្ច១៦ ម៉ោង agoអ្នកជំនាញ៖ វិស័យអចលនទ្រព្យនៅកម្ពុជាមិនទាន់មានសញ្ញាងើបឡើងវិញរហូតដល់បច្ចុប្បន្ននេះ
-
កីឡា១ សប្តាហ៍ agoលោក ពេជ្រ សុផាន់ រំលឹកគុណរបស់លោក អេ ភូថង ដែលធ្លាប់ជួយខ្លួនអំឡុងឆ្នាំ២០១៤ ធ្លាក់ដល់ទាល់ច្រកអស់ផ្លូវដើរ
-
ព័ត៌មានជាតិ៦ ថ្ងៃ agoដើម្បីបញ្ចៀសការកកស្ទះ អាជ្ញាធរខណ្ឌពោធិ៍សែនជ័យ និងក្រុមហ៊ុនកាណាស៊ីធី ចុះរុះរើរបងពង្រីកផ្លូវបន្ថែម
-
ព័ត៌មានអន្ដរជាតិ១ សប្តាហ៍ agoផ្ទុះផង បាញ់ផង ដុតផង! ភាគខាងត្បូងថៃ កំពុងចលាចល និង វឹកវរខ្លាំង
-
ព័ត៌មានជាតិ៥ ថ្ងៃ agoឱកាសសិស្សនិស្សិត! អាហារូបករណ៍ទេពកោសល្យឌីជីថលតេជោ ៦០០កន្លែង កំពុងបើកទទួលពាក្យ
-
ព័ត៌មានអន្ដរជាតិ២១ ម៉ោង agoតើឥណ្ឌាពិតជាខ្នងបង្អែកដ៏រឹងមាំ របស់អ៊ីស្រាអែល ដូចអ្វីដែលលោក ណេតាន់យ៉ាហ៊ូ អួតអាងមែនទេ?
-
កីឡា១ សប្តាហ៍ agoតំបន់ប្រយុទ្ធបារាំងកំពុងពេញសាច់ល្អ ខណៈ Mbappé តាមស្មើគ្រាប់បាល់ Messi


