វប្បធម៌ ជំនឿ
ដឹងពីអត្ថន័យដ៏ជ្រាលជ្រៅនៃក្បាច់កាយវិការ ទាំង ៨ តែងឃើញក្នុងរបាំបុរាណ កូនខ្មែរមួយចំនួនមិនធ្លាប់ដឹង
គ្រប់ទម្រង់ក្បាច់កាយវិការ ដែលបង្ហាញនៅក្នុងរបាំបុរាណខ្មែរសុទ្ធតែបង្កប់នូវអត្ថន័យយ៉ាងជ្រាលជ្រៅ តាមរយៈការបង្ហាញពីសំណាក់សិល្បករ-សិល្បការិនី ដែលជាតួអង្គសម្ដែងក្នុងរបាំនីមួយៗ។ ក្បាច់ពត់ពែន ល្វតល្វន់នៅក្នុងរបាំខ្មែរ មានច្រើនបែប ច្រើនយ៉ាង និងច្រើនទម្រង់ណាស់ ប៉ុន្តែថ្ងៃនេះយើងមកស្វែងយល់ទាំងអស់គ្នាពីភាសាក្បាច់មួយចំនួន ដែលបង្កប់អត្ថន័យផ្សារភ្ជាប់នឹងជីវិតរស់នៅប្រចាំថ្ងៃរបស់ប្រជាជន។ បើតាមកិច្ចសម្ភាសជាមួយលោកជំទាវសាស្ត្រាចារ្យ សុទ្ធ សុម៉ាលី អនុរដ្ឋលេខាធិការក្រសួងវប្បធម៌ និងវិចិត្រសិល្បៈបានអធិប្បាយបង្ហាញពីអត្ថន័យភាសាក្បាច់មួយចំនួន និងកាយវិការប្រអប់ដៃ ក្នុងរបាំបុរាណខ្មែរដូចខាងក្រោម៖
១.ក្បាច់ស្រលាញ់
ដៃទាំងពីរត្រូវដាក់ខ្វែងគ្នាជាប់ទ្រូង មានន័យថាដូចឱបជាប់ទ្រូង។
២.ក្បាច់សប្បាយ
យកដៃពីរផ្ទំគ្នាហើយយកដាក់ត្រឹមមាត់ រួចលាដៃមកមុខជាបែបរបាំ គឺស្មើនឹងក្បាច់សើច មានន័យថាសប្បាយ។
៣.ក្បាច់យំ
យកដៃឆ្វេងជ្រងក្បាលរួចប្រើក្បាច់ជូតទឹកភ្នែក។
លោកជំទាវក៏បានបន្ថែមទៀតផងដែរថា ក្បាច់ខ្មែរប្រៀបដូចជារុក្ខជាតិមួយ ដែលបន្ដដុះចលនាចាប់ផ្ដើមពីលូតលាស់រហូតដល់ផ្លែផ្ការួចជ្រុះមកវិញ ហើយបន្តលូតលាស់ជាបន្តបន្ទាប់ទៀតដូចមានខាងក្រោម៖
៤.ក្បាច់ចង្អុល
ដោយប្រើដៃឆ្វេងយកម្រាមចង្អុលដៃចង្អុលទៅមុខរួចយកម្រាមទាំងបី មកផ្ទប់ជាមួយមេដៃមានន័យថា ចង្អុលជិតចង្អុលឆ្ងាយបើប្រៀបធៀបជាមួយរុក្ខជាតិមានន័យថា លាស់ត្រួយ ដែលកើតពីការដាំដុះមក។
៥.ក្បាច់លា
យកម្រាមដៃទាំងបួនលាហើយយកមេដៃចង្អុលមកមុខ ដើម្បីជាសោភ័ណហើយជាតំណាងឲ្យស្លឹក។
៦.ក្បាច់ជីប
យកមេដៃ និងចង្អុលដៃផ្គុំគ្នា រួចម្រាមដៃទាំងបីទៀតដាក់លាទៅមុខបញ្ច្រាសគ្នា។ ក្បាច់នេះមានន័យថាក្បាច់ផ្កា ផ្ការីកឬផ្កាក្រពុំ ។
៧.ក្បាច់ផ្លែ
យកមេដៃ និងម្រាមដៃកណ្ដាលផ្គុំគ្នារួចលាម្រាមដៃទាំងបីទៅមុខហើយផ្កាប់ដៃទៅមុខឡើងលើ។
៨.ក្បាច់ជ្រុះ
យកមេដៃ និងម្រាមដៃកណ្ដាលផ្គុំគ្នារួចលាម្រាមដៃទាំងបីទៅមុខហើយផ្ងារដៃឡើងមកលើវិញ។
លោកជំទាវបានសង្កត់ធ្ងន់ទៀតថា របាំក្បាច់បុរាណខ្មែរនៅតែបន្តដុះ បាត់ទៅហើយ ដុះឡើងវិញ ប្រៀបបីដូចជាការបន្តវេនពីយុវជនជំនាន់ក្រោយ ក្នុងការថែរក្សាសិល្បៈបុរាណខ្មែរ បើសិនជាយើងនៅរក្សាដុះពន្លក រហូតមានផ្លែជ្រុះទុំទៅវិញ ហើយនិងដុះច្រើនមកវិញថែមទៀត។
ដើម្បីចូលរួមលើកតម្កើនសិល្បៈ វប្បធម៌ របាំបុរាណខ្មែរ ក្រុមយុវជន ស.ស.យ.ក. ខេត្តស្វាយរៀង បានសហការជាមួយស្ថានីយទូរទស្សន៍បាយ័ន ដោយមានការគាំទ្រពីក្រសួងវប្បធម៌ និងវិចិត្រសិល្បៈ បានរៀបចំកម្មវិធីប្រឡងផ្នែកសិល្បៈបុរាណខ្មែរដ៏ធំមួយក្នុងឆ្នាំ ២០២២ នេះ។ កម្មវិធីប្រឡងក្នុងទម្រង់ សិល្បៈបុរាណខ្មែរនេះ នឹងប្រកាសជាផ្លូវការក្នុងពេលឆាប់ៗខាងមុខនេះហើយ៕
-
ព័ត៌មានជាតិ១ សប្តាហ៍ agoពិធី “រៀបមង្គលការលេង” មួយគូ នៅវត្តបឹងត្រាវ ប្រមូលថវិកាសាងសង់វត្ត អបអរបុណ្យចូលឆ្នាំខ្មែរ
-
ព័ត៌មានជាតិ៦ ថ្ងៃ ago៦ថ្ងៃក្នុងព្រឹត្តិការណ៍ «នគរសង្ក្រាន្ត» មន្ទីរសុខាភិបាលរាជធានីភ្នំពេញ បានពិនិត្យ និងព្យាបាលជូនពលរដ្ឋជាង២ពាន់នាក់
-
ព័ត៌មានអន្ដរជាតិ២ ថ្ងៃ agoខេត្ត Kochi នៅជប៉ុនផ្តល់ប្រាក់ ១២៥ដុល្លារឲ្យអ្នកនៅលីវ ចំណាយលើការណាត់ចួបបង្កើតស្នេហា
-
ព័ត៌មានជាតិ១ សប្តាហ៍ agoកម្ពុជារឹតបន្តឹង និងទប់ស្កាត់សំណល់អេឡិចត្រូនិក ខណៈអាស៊ីអាគ្នេយ៍កំពុងក្លាយជាគោលដៅថ្មី
-
ព័ត៌មានអន្ដរជាតិ៤ ថ្ងៃ agoត្រាំ ពន្លះ WSJ ថា ជាសារព័ត៌មានវង្វេងផ្លូវ និងជាកាកសំណល់នយោបាយ
-
ព័ត៌មានអន្ដរជាតិ៣ ថ្ងៃ agoវិមានក្រឹមឡាំង៖ ពូទីន ត្រៀមជួបហ្សេលេនស្គី ទាល់តែមានការចុះហត្ថលេខាលើកិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាព
-
ព័ត៌មានជាតិ៧ ថ្ងៃ agoបដិសេធមិនឱ្យ សម រង្ស៊ី ចូលរួមការជួបជុំសមាគមខ្មែរនៅប៉ារីស គឺដើម្បីបញ្ចៀសការភ្ជាប់ជាមួយបុគ្គលនេះកំពុងជាប់ទោស
-
សន្តិសុខសង្គម២ ថ្ងៃ agoតុលាការខេត្តកំពត បង្គាប់ឲ្យឃុំខ្លួនមន្ត្រីនគរបាលដែលគប់កែវស្រាលើអ្នកចាប់ទឹកកកដាក់ពន្ធនាគារ